Vraag en antwoord

Hoe zijn de rechten en plichten van de arts en de patiënt geregeld?

Rechten en plichten van patiënt en hulpverlener zijn vastgelegd in de Wet op de Geneeskundige Behandelingsovereenkomst (WGBO). De hulpverlener kan bijvoorbeeld uw huisarts, tandarts of specialist zijn.

WGBO

In de WGBO staat onder andere dat:

• uw hulpverlener u goed moet informeren over de behandeling;
• u samen met uw hulpverlener over de voorgestelde behandeling beslist.

Overeenkomst

De WGBO is van belang voor iedereen die met medische zorg te maken krijgt. Wanneer een hulpverlener u behandelt, hebt u automatisch een geneeskundige behandelingsovereenkomst met hem of haar. De overeenkomst inzake geneeskundige behandeling is omschreven in het Burgerlijk Wetboek.

Rechten en plichten

Kort samengevat hebben u en de hulpverlener onderling een aantal rechten en plichten. De plichten van de hulpverlener zijn bedoeld om u, als patiënt, betere zorg te geven. En omgekeerd heeft u als patiënt verplichtingen, waardoor de hulpverlener betere medische beslissingen kan nemen.

Rechten hulpverlener

• Een hulpverlener heeft het recht om zijn eigen beslissingen te nemen; hij hoeft niet zonder meer te doen wat u of een andere hulpverlener hem vraagt. Zijn eigen deskundigheid speelt daarbij een grote rol.
• Een hulpverlener mag weigeren om een behandeling uit te voeren, wanneer hij van mening is dat deze medisch niet noodzakelijk is.

Plichten hulpverlener

• Een hulpverlener moet goede zorg verlenen.
• Een hulpverlener moet u medisch noodzakelijke zorg geven.
• Elke hulpverlener moet een medisch dossier bijhouden, met alle gegevens over de behandelingen die hij u heeft gegeven. De gegevens moeten ten minste 15 jaar worden bewaard.

Rechten patiënt

• U heeft recht op goede informatie van uw hulpverlener over uw ziekte of aandoening en de mogelijke behandelingen. De informatie moet begrijpelijk zijn en de hulpverlener moet u ook informeren over mogelijke alternatieven, risico's en bijwerkingen.
• U moet instemmen met de medische behandeling. Uw hulpverlener moet u voldoende informatie geven om deze beslissing te kunnen nemen. In noodsituaties kunt u behandeld worden zonder dat u daarvoor toestemming heeft gegeven.
• U mag uw medisch dossier inzien. U kunt een kopie krijgen van deze gegevens, tegen een redelijke vergoeding.
• U mag een andere hulpverlener vragen om een tweede mening (ook vaak second opinion genoemd).
• Kunt u zelf niet (goed) beslissen, dan mag u zich als patiënt door een ander laten vertegenwoordigen.
• U heeft recht op privacy, zowel tijdens de behandeling als tijdens de gesprekken met de hulpverlener.

Plichten patiënt

• U moet een hulpverlener duidelijk en volledig informeren, zodat deze een goede diagnose kan stellen en een deskundige behandeling kan geven.
• U moet de adviezen van de hulpverlener opvolgen binnen redelijke grenzen.
• U moet de hulpverlener of de organisatie waarvoor deze werkt, betalen. U doet dit vaak (deels) via uw ziektekostenverzekering.