Vraag en antwoord

Wat is euthanasie en is euthanasie toegestaan?

Euthanasie is levensbeëindiging door een arts op verzoek van een patiënt met het doel een einde te maken aan uitzichtloos en ondraaglijk lijden van de patiënt. Daaronder valt ook de hulp van een arts bij zelfdoding. Euthanasie is alleen onder voorwaarden niet strafbaar.

Euthanasie alleen onder voorwaarden niet strafbaar

Een arts die euthanasie uitvoert, is niet strafbaar op voorwaarde dat hij de zorgvuldigheidseisen uit de Euthanasiewet heeft gevolgd en de euthanasie meldt. De eisen houden onder meer in dat de arts er zeker van is dat de patiënt vrijwillig en weloverwogen om euthanasie vraagt, en dat het lijden voor de patiënt uitzichtloos en ondraaglijk is. Euthanasie kan alleen plaatsvinden op verzoek van de betrokken patiënt.

Arts niet verplicht tot uitvoeren euthanasie

Een arts is niet verplicht mee te werken aan een verzoek tot euthanasie. In het geval een arts niet zelf euthanasie wil uitvoeren, zal hij doorverwijzen naar een andere arts.

Toetsing zorgvuldigheid euthanasie

De arts die euthanasie heeft uitgevoerd, moet deze melden aan de gemeentelijke lijkschouwer. De arts en de lijkschouwer schrijven beiden een verslag dat ze naar een toetsingscommissie euthanasie sturen. Als de toetsingscommissie vindt dat de arts bij de euthanasie onzorgvuldig heeft gehandeld, stuurt de commissie de melding door aan het Openbaar Ministerie (OM) en de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ). Het OM en de IGZ kunnen besluiten tot vervolging van de arts.

Voor de schriftelijke verslaglegging van levensbeëindiging op verzoek of hulp bij zelfdoding is voor artsen een modelformulier en modelverslag beschikbaar. Deze kunt u downloaden van de website van de Regionale toetsingscommissies. Het modelformulier en modelverslag zijn niet te bestellen.

Geen euthanasie

De volgende voorbeelden zijn geen euthanasie (vallen niet onder de Euthanasiewet):

  • Het staken of niet beginnen van een medische behandeling op verzoek van de patiënt.
  • Als een arts afziet van een zinloze medische behandeling.
  • Als een arts de pijn van een patiënt probeert te verlichten met steeds zwaardere middelen die daarnaast het leven bekorten.

Euthanasie en buitenlanders

De Euthanasiewet is alleen van toepassing op mensen die onder de Nederlandse wetgeving vallen. Buitenlanders kunnen dus geen beroep doen op deze wet of op hulp bij zelfdoding in Nederland. Vaak is er wel een vereniging of organisatie in het eigen woonland, waar deze hulp wel gegeven wordt (right to die societies). Meer informatie hierover staat op de website van de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde (NVVE).

Meer informatie euthanasie

Meer informatie over euthanasie vindt u op de website van de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde (NVVE). Met persoonlijke vragen over euthanasie kunt u het beste contact opnemen met uw huisarts. Meer informatie over de verslaglegging van levensbeëindiging vindt u op de website van de toetsingscommissie euthanasie.