Persconferentie na ministerraad 27 januari 2012

Radio- en TV-tekst | 27-01-2012

Letterlijke tekst van de persconferentie van viceminister-president Verhagen na afloop van de ministerraad op 27 januari 2012.

VERHAGEN
We hebben uiteraard deze week uiteraard gesproken over de voorbereiding van de informele Europese Raad aanstaande maandag in Brussel. De afgelopen maanden is binnen de EU vooral gesproken over de begrotingsdiscipline. Belangrijk punt voor Nederland is dat landen hun tekorten terugdringen en hun schulden afbouwen. Inzet is dat landen automatische sancties opgelegd krijgen wanneer ze de afspraken die hierover gemaakt zijn overtreden. Nederland staat op het standpunt dat strikte begrotingsdiscipline in de EU nodig is. Wat ook nodig is, is economische groei. Het is wat ons betreft toe te juichen dat voorzitter Van Rompuy dit onderwerp op de agenda van Raad heeft geplaatst. De groei kan nog versterkt worden, die kan een impuls krijgen door de uitbreiding van de interne markt, vooral op het terrein van diensten en internet.

Nederland zal ook aandringen op een spoedig besluit over Europese octrooirechtspraak. U weet, we praten al sinds jaar en dag over de totstandkoming van een Europees octrooi omdat daarom het bedrijfsleven een extra kostenbesparing krijgt als ze vernieuwende producten en diensten leveren. En juist deze bedrijven zorgen in deze moeilijke tijden voor nieuw economisch elan. En daar is een Europees octrooi van groot belang. Daarbij hoort ook een octrooirechtspraak, een Europese octrooirechtspraak en wij zullen aandringen op spoedige besluitvorming op dat punt.

We blijven ook in eigen land werken met volle inzet aan het versterken van het groeivermogen. Door stevig in te zetten op de topsectoren van onze economie en de samenwerking tussen overheid, kennisinstellingen, onderzoekers en bedrijven, door onnodige regels af te schaffen en ruimte te geven voor ondernemerschap.
De minister-president is momenteel op het World Economic Forum in Davos. Een beetje eigenlijk de snelkookpan van economische activiteit en ideeën, om dáár te spreken met regeringsleiders, jong talent, CEO's en economen over economische problemen en kansen in de wereld, en het versterken van het groeivermogen. Sterker uit die economische crisis komen is doelstelling van dit kabinet.

Een andere doelstelling is grenzen stellen en handhaven. Vandaag heeft de ministerraad in dat kader ingestemd om het wetsvoorstel voor het verbod op gelaatsbedekkende kleding in te dienen bij de Tweede Kamer. Met dit wetsvoorstel geven we invulling aan het voornemen zoals we dat in het regeerakkoord geformuleerd hebben. Het verbod op het dragen van gelaatsbedekkende kleding is van belang voor een samenleving waarin iedereen volwaardig meedoet aan het maatschappelijk verkeer. Open onderlinge communicatie is karakteristiek voor de Nederlandse samenleving, dat vindt het kabinet van groot belang, zeker ook op plaatsen waar mensen elkaar tegenkomen en ontmoeten. Mensen moeten elkaar in het gezicht kunnen zien, die moeten elkaar herkenbaar tegemoet kunnen treden.
En voor uw geruststelling: het verbod geldt niet voor gelaatsbedekking die noodzakelijk is voor de gezondheid, de veiligheid of voor het uitoefenen van een beroep of beoefenen van een sport. En ook uitgesloten van het verbod zijn evenementen zoals Sinterklaas en carnaval, dus maak u niet ongerust. Betekent dat het ook van belang is om te onderstrepen dat het verbod geldt voor de publieke ruimte maar niet voor plaatsen en gebouwen die zijn bestemd voor religieuze doeleinden.

Ik ben ook buitengewoon blij dat het kabinet heeft ingestemd het unaniem door de Kamer gedragen initiatiefwetsvoorstel voor de Veteranenwet over te nemen. Het is niet alleen een mooi voorbeeld van de uitgestoken hand van dit kabinet ten opzichte van de Kamer. U weet: het initiatiefvoorstel is niet op grond van regeringspartijen. En we vinden dit van groot belang omdat ook de veteranen een bijzondere dienst hebben geleverd aan Nederland, door ons land te dienen onder oorlogsomstandigheden en door deelname aan missies ter handhaving of bevordering van de internationale rechtsorde. Ze hebben ook gewoon echt op die manier bijgedragen aan onze huidige vrede, veiligheid en welvaart. Met deze wet wordt de erkenning en waardering voor hun werk vastgelegd, alsmede zorg wanneer dit nodig is, zodat veteranen, militairen en hun familie de ondersteuning krijgen waar ze recht op hebben. Tot zover een aantaal van de elementen die wij vandaag in de ministerraad besproken hebben.

JANSEN (TELEGRAAF)
Tweederde van de Nederlanders vindt dat Prins Willem-Alexander klaar is voor de troon. Bent u dat met hen eens?

VERHAGEN
Ik ben absoluut de overtuiging toegedaan dat Prins Willem-Alexander buitengewoon klaar is voor een functie, zoals die dat ook al meerdere jaren is.

JANSEN
In het verlengde daarvan: er is vandaag in de ministerraad een benoeming van dhr. Breedveld geweest tot nieuwe directeur van het Kabinet der Koningin. Wat zegt dat over een mogelijke op handen zijnde abdicatie?

VERHAGEN
Helemaal niets.

JANSEN
Dit is gewoon toeval. Er moest gewoon iemand benoemd worden en dat werd: ach, de heer Breedveld die loopt ook nog bij AZ rond, die benoemen we maar 's.

VERHAGEN
Nou kijk ik weet wat u bedoelt te vragen. Normaal stelt u de vragen rechtstreeks zonder de omweg.

JANSEN
Maar u gaf als antwoord: helemaal niets. Dus ik moest wel via een omweg,.

VERHAGEN
Vandaar. De heer Schellekens, de huidige directeur van het Kabinet van de Koningin: die vervult die functie al een respectabele zes jaar. Heeft dat met veel inzet gedaan. De heer Schellekens was voordat hij directeur van het Kabinet der Koningin werd ambassadeur. En op deze manier kan hij nog een laatste post in het buitenland vervullen. Dus wij hebben ook met vreugde ingestemd met zijn benoeming tot ambassadeur in Dublin. Als uw bedoeling is van uw vraag om toch nadere indicaties te krijgen over troonwisselingen, dan weet u dat we daar geen mededelingen over doen. Want er is maar één die dat weet en dat is Hare Majesteit de Koningin. Die op een buitengewoon voortreffelijke wijze het Koningschap invulling geeft, met volle inzet. Zoals we dat ook vrij recent weer hebben kunnen zien tijdens het staatsbezoek aan de Verenigde Arabische Emiraten en Oman.

JANSEN
Recent waren er ook al ontwikkelingen rond het veel besproken vakantiestulpje in Mozambique dat naar de vereniging van eigenaren van de hand is gedaan. Terwijl volgens mij niet de afspraak was dat dat zo snel moest gebeuren per se. Die dingen bij elkaar opgesteld. Is dit dan toch allemaal toeval of zal er misschien toch een verband tussen zaken kunnen zijn in het licht van een mogelijk abdicatie?

VERHAGEN
Daar heeft u dan toch niet geheel de goede achtergrondinformatie. Want u weet, tijdens het staatsbezoek aan Mexico enige tijd geleden, dat toen al het Kroonprinselijk paar te kennen gaf dat ze na de voltooiing van de bouw van de villa in Mozambique zo snel mogelijk deze villa zouden verkopen. Dat is toen al meegedeeld. Dus als u nu een verband legt dan moet ik u ook daar teleurstellen. Want dat is een nakoming van de uitspraak van het Kroonprinselijk paar ten tijde van het staatsbezoek in Mexico.

JANSEN
Maar er was dus geen koper. En toch is het van de hand gedaan. Dus vandaar nogmaals mijn vraag.

VERHAGEN
Maar u weet ook, dat als toen gezegd is: we willen dit zo snel mogelijk na de voltooiing van de bouw verkopen, dat dat ook niet eindeloos kan gebeuren. En ik denk dat dat op een buitengewoon goede wijze dat het Kroonprinselijk paar de uitspraak die zijn ten tijde van het staatsbezoek in Mexico gedaan hebben dat ze die zijn nagekomen.

JANSEN
Dus als mensen deze voorvallen zien misschien als een voorbode van de abdicatie dan kletsen ze uit hun nekharen.

VERHAGEN
Dat zijn uw woorden. Maar allerlei combinaties die u meent te ontwaren, die dan tot een conclusie zouden moeten leiden die kan ik ontkennen.

VRAAG
Meneer Verhagen. Het kabinet wil een verbod op gelaatsbedekkende kleding. Wat voor kleding bedoelt u dan precies.

VERHAGEN
Dan bedoelen we een aantal vormen van kleding. U kunt denken aan bivakmutsen, u kunt inderdaad ook denken aan een boerka, niqaab. In wezen kleding waarmee u uw gezicht onherkenbaar maakt. Waarbij ook communicatie niet mogelijk is met degene die u aanspreekt. Dus ik ben ook blij dat u mij met een open vizier mij vandaag die vraag stelt.

VRAAG
Nou denken veel mensen dat het kabinet vooral te doen is om de boerka. Het heet in de volksmond ook een boerkaverbod. Is dat terecht?

VERHAGEN
Het gaat heel duidelijk over een wetsvoorstel waarbij zeer duidelijk is gezegd: wij hechten eraan dat ook in het kader van de openbare orde en de goede zeden, bescherming van de hedendaagse samenleving, dat wij open met elkaar moeten kunnen communiceren. Dat we voorkomen dat personen die kwaad in de zin hebben, hun identiteit kunnen verbergen. Gelijkwaardig kunnen deelnemen aan het maatschappelijk verkeer. En het is zo dat ook op deze wijze het wetsvoorstel, vrouwen die gelaatsbedekkende kledingstukken dragen als gevolg van fysieke of sociale dwang, dat die daarmee ook beschermd worden. Maar de doelstelling van de wet is zeer duidelijk, het legitieme doel om de openbare orde en eis tot proportionaliteit.

VRAAG
Nou had de Raad van State flink van kritiek op deze wet. Waarom heeft u die kritiek naast zich neergelegd?

VERHAGEN
U weet dat het kabinet veel waarde hecht aan de adviezen van de Raad van State. En uiteraard is de Raad van State een onafhankelijk adviesorgaan. En de wijze waarop wordt geadviseerd is ook aan de Raad van State. En tegelijkertijd is het aan het kabinet om te bezien op welke wijze daar rekening mee gehouden wordt. En we hebben juist omdat de Raad van State van mening was dat er een nadere onderbouwing moest komen over nut en noodzaak van dit wetsvoorstel, hebben we ook een nadere motivering voor onze keuze in de wet, dit wetsvoorstel nu geformuleerd. We hebben ook grondiger uitgelegd wat de beweegredenen zijn voor dit voorstel. En we zijn ook nader ingegaan op de rechtvaardiging dat dit een beperking zou kunnen inhouden voor de vrijheid die er is. En dat is dus ook gekoppeld aan de rechtvaardiging die gelegen is ook in artikel 9 EVRM, dat het in het belang van de bescherming openbare veiligheid/openbare orde of goede zeden ook mogelijk is om bepaalde beperkingen in te voeren. Dus wij zijn specifiek nader erop ingegaan, met een nadere onderbouwing.

VRAAG
De PVV is heel blij met deze wet. Bent u net zo blij?

VERHAGEN
U weet dat alle partijen dit wenselijk vonden bij de totstandkoming van dit kabinet. Daarom is dit ook vastgelegd in het regeerakkoord en het gedoogakkoord, maar ook specifiek in het regeerakkoord. U weet ook dat partijen die dit minderheidskabinet vormen ook meerdere malen in het verleden hun motie in de Tweede Kamer hier ook in voorgaande kabinetten op aangedrongen hebben.

WESTER (RTL)
Even heel praktisch over dit verbod. Ik neem aan dat iemand op de motor nog steeds een integraalhelm op mag hebben. En dat hij ook wel met die helm op zijn voordeur uit mag lopen naar zijn motor toe. Maar betekent dat als hij een tankstation inloopt of een boodschap even snel gaat doen, dat hij de helm moet afzetten?

VERHAGEN
Op dit moment is het al zo dat je bij een tankstation je helm moet afzetten anders krijg je überhaupt geen benzine. Zoals u zelf ongetwijfeld een keer gemerkt zult hebben.

WESTER
Ik heb geen integraalhelm, wel een motor. Maar als het volgende week gaat vriezen. Mag ik dan nog wel een bivakmuts op, op de fiets?

VERHAGEN
U weet dat als het gaat over de uitzonderingen, de veiligheid, de gezondheid, de noodzaak van het beroep, bijvoorbeeld ook een keeper in een hockeyteam mag nog steeds een helm op hebben, of een ijshockeyteam, die uitzonderingen zijn allemaal in de wet vastgelegd. Dus als u van mening bent dat u een puk op uw gezicht dreigt te krijgen en u wilt u daar tegen kunnen beschermen, dan kan dat ook nog na de invoering van deze wet.

WESTER
Dus als het koud is mag ik volgende week nog wel op straat lopen met een bivakmuts?

VERHAGEN
Ook daar geldt dat het gekoppeld is aan de noodzaak om op een open wijze met elkaar te kunnen communiceren en als het duidelijk gericht is om ook bij de bivakmuts, moet u gewoon wel kunnen communiceren. En als u spreekt dan neem ik aan dat u toch ook van plan bent om uw bivakmuts ietwat te laten zakken om wat wij u toch kunnen verstaan.

WESTER:
Hoe gaat de politie dit straks allemaal controleren? Want het zijn natuurlijk wel van die grijze gebieden. De een heeft het eerder koud dan de ander, heeft eerder een bivakmuts op dan de ander, hoe ga je precies zeggen: dit mag straks wel en dat mag straks niet?

VERHAGEN
Kijk, ik denk dat als er iets vrij makkelijk voor een overheidsdienaar in politiedienst te kunnen constateren, dan is het dit. Juist hier heeft ook minister Opstelten aangegeven dat hij geen enkel probleem met de uitvoering en de handhaving van dit wetsvoorstel ziet. Dat is vervolgens ook benadrukt in de discussie bij de totstandkoming van dit wetsvoorstel. Dus u moet wat dat betreft denk ik geen spijkers op laag water zoeken.

VRAAG
Gisteren is er een behandeling geweest van het wetsvoorstel openbaarheid giften aan politieke partijen, daarin gaf een partij, te weten de PVV, eigenlijk al bij voorbaat aan dat ze wet aan hun laars zullen lappen. Wat vindt u daar eigenlijk van?

VERHAGEN
 Ik heb wat dat betreft eigenlijk maar een ding te zeggen en dat is dat mevrouw Spies, de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksaangelegenheden, duidelijk heeft aangegeven dat dit wetsvoorstel zoals er nu bediscussieerd is op een meerderheid, een grote meerderheid in de Tweede Kamer kan rekenen en dat wij dus op dat punt ook als minister democratisch aangenomen wetten zal doorvoeren en handhaven.

VRAAG
Het is toch ook raar dat een politieke partij die er is om, of het nu de PVV is of welke willekeurige andere partij, die er is om wetten te maken en vindt dat een bepaalde wet niet op zichzelf van toepassing is?

VERHAGEN
En u weet dat het kabinet van mening is, ook in het kader van de grenzen stellen en handhaven, dat de wetten die worden aangenomen door de Eerste en Tweede Kamer en daarna van het contraseign zijn voorzien indien het niet een eigen voorstel is geweest, dat op dit punt wij ook zullen zorgen voor naleving van wetgeving. Het is zo dat dit dossier overigens ook een lange voorgeschiedenis kent, we hebben er al ook bij het tweede kabinet-Balkenende over gesproken, het werd toen overigens gezien volgens mij in de volksmond als een wet die zich met name richtte tegen de SP. Tegenwoordig schijnen er weer andere kwalificaties aan toegedicht te worden, maar de bedoeling is juist die transparantie te vergroten. En mevrouw Spies heeft daarover uitgebreid gedebatteerd, ook aangegeven dat gewoon de wet moet worden aanvaard en zal worden uitgevoerd en gehandhaafd en ik heb daar verder weinig aan toe te voegen.

VRAAG
Het gaat ook over de PVV, wat vindt u er eigenlijk van dat de partij er prat op gaat dat ze de benoeming van de heer Timmermans hebben gedwarsboomd?

VERHAGEN
U weet dat wij als kabinet van mening waren dat de heer Timmermans buitengewoon geschikt was voor deze functie. Wij hadden ook waardering voor zijn staat van dienst en zijn kwaliteiten op dit punt, dat is ook de reden waarom het kabinet volmondig achter zijn kandidatuur is gegaan. Ik heb ook waardering voor de wijze waarop hij campagne gevoerd heeft, maar uiteindelijk is het zo dat bij stemmingen die in een parlementaire assemblee of een parlement betreft, dat het uiteraard aan de parlementariërs is om zelf een stem uit te brengen. En dat wordt niet gedicteerd door een kabinet. Als wij van mening waren als kabinet dat hij zich hiervoor niet kwalificeerde, dan hadden wij hem niet voorgedragen. We hebben hem voorgedragen en wij hebben ook zijn kandidatuur ondersteund. Dus wij hadden als kabinet en dat is ook gelegen in het feit dat we hem hebben voorgedragen, hadden wij het uiteraard op prijs gesteld als hij gekozen was om deze nieuwe functie te gaan vervullen.

VRAAG
Maar wat vindt u ervan dat ze er prat op gaan dat ze het hebben gedwarsboomd?

VERHAGEN
Het past mij niet om een oordeel uit te spreken als lid van de regering over de motivatie van bepaalde Kamerleden of de vertegenwoordigers in een parlementaire assemblee, om hun stemgedrag te verklaren.

VISCHJAGER
Maxime Verhagen, ik heb een moeilijke vraag. Is die ook voorbereid voor me, want ik heb duidelijk aan de Rijksvoorlichtingsdienst gevraagd om die vraag, heeft u erover gehoord?

VERHAGEN:
Stelt u de vraag, dan weet ik of ik die vraag gehoord heb.

VISCHJAGER
Het gaat hier over de Holocaust, daar heeft u wel eens van gehoord. En dat die wordt ontkend, dat dat niet strafbaar zou zijn, alleen het opschrijven daarvan is strafbaar volgens dat het niet strafbaar zou zijn. Want de Holocaust ontkennen is een antisemitische daad. (slecht verstaanbaar, red.) Het kan ook wel eens uit krankzinnigheid gebeuren, maar daar wordt dus zoveel kont aan gegeven, zoals dat heet, dat ik toch wil vragen wat u daar nu van vindt?

VERHAGEN
We hebben natuurlijk juist, oh, u wil dat ik het opschrijf hè, ik zal het antwoord dan meteen… ja. (onverstaanbaar, red) Dat is dan, dat zou natuurlijk heel jammer zijn. Het is duidelijk dat wij in onze wetten voldoende mogelijkheden zien om op te kunnen treden tegen antisemitisme, aanzetten tot haat en dergelijke. En daar valt uiteraard, daar hebben we ook in het verleden wel eens discussies over gevoerd in het Nederlandse politieke bestel, ook de discussie over de Holocaust. Als je ziet het leed en de verschrikkingen die een hele bevolkingsgroep is aangedaan, met miljoenen slachtoffers, dan valt dat niet te bagatelliseren, maar er zijn binnen de huidige wetgeving voldoende mogelijkheden om op te treden tegen discriminatie en antisemitisme.

VISCHJAGER
Dat is wel redelijk, wat u zegt. (slecht verstaanbaar, red)

VERHAGEN
Dank u wel.

Verantwoordelijk ministerie