Nieuwe aanbestedingsregels

Het kabinet werkt aan een nieuwe Aanbestedingswet. Deze wet, die nu bij de Tweede Kamer ligt, moet meer ondernemers een eerlijke kans geven op een overheidsopdracht. Ook moet in 2011 een Europese aanbestedingsrichtlijn over defensie- en veiligheidsmateriaal worden omgezet in Nederlandse wetgeving.

Nieuwe Aanbestedingswet

De nieuwe Aanbestedingswet dient de Europese regels zo goed mogelijk in te passen in de Nederlandse situatie. De maatregelen uit het wetsvoorstel, dat op 6 juli 2010 aan de Tweede Kamer is aangeboden, moeten leiden tot:

  • meer concurrentie;
  • minder administratieve lasten;
  • een meer uniforme aanbestedingspraktijk;
  • een eenvoudiger afhandeling van klachten.

Een voorbeeld zijn de regels voor nationale aanbestedingen. Die moeten eenvoudiger worden, zodat de drempel om mee te doen aan aanbestedingen lager wordt. Zo krijgen bijvoorbeeld het midden- en kleinbedrijf en zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers) meer kansen bij aanbestedingen. Verder hoeft een bedrijf dat met succes een aanbestedingsprocedure heeft doorstaan, niet steeds opnieuw zijn erkenning te regelen.

Aanvullend beleid aanbestedingsregels

In aansluiting op de nieuwe Aanbestedingswet stelt het kabinet aanvullende maatregelen voor. Dit aanvullende beleid is niet verplicht, maar is bedoeld om de praktijk van aanbesteden te verbeteren.

Beginsel van proportionaliteit

Een voorbeeld is het proportionaliteitsbeginsel. Dit is het uitgangspunt dat de eisen die aan een ondernemer worden gesteld in verhouding moeten staan tot de opdracht. De Gids Proportionaliteit bevat een advies over dit beginsel van proportionaliteit.

Eigen verklaring

Een andere aanvullende maatregel is de introductie van de eigen verklaring. Het gebruik van de eigen verklaring verlaagt de administratieve lasten van aanbesteden. Met de eigen verklaring verklaart de ondernemer dat hij voldoet aan de gestelde eisen. Tot nu toe moeten originele bewijsstukken worden aangeleverd, dat kost veel tijd en moeite. Nu hoeft alleen de winnende ondernemer dat uiteindelijk te doen. Hierdoor wordt de drempel om mee te doen aan aanbestedingen verlaagd.

Richtsnoeren leveringen en diensten

Het verloop van een aanbestedingsprocedure voor werken staat beschreven in het Aanbestedingsreglement voor Werken 2005 (ARW). De meeste aanbestedingen hebben echter geen betrekking op werken, maar op leveringen en diensten. Daarom worden er richtsnoeren opgesteld die het verloop van een aanbestedingsprocedure voor leveringen en diensten beschrijven. Zowel voor opdrachten die Europees moeten worden aanbesteed als nationale opdrachten.

Vooral bij opdrachten die niet Europees hoeven te worden aanbesteed, hanteren aanbestedende diensten nogal eens verschillende procedures. Dat leidt tot lasten voor bedrijven. Door het uitschrijven van procedures voor leveringen en diensten in richtsnoeren hoopt de overheid te komen tot meer uniformering en een overzichtelijke aanbestedingspraktijk.

Gewijzigd wetsvoorstel

Via een nota van wijziging heeft het kabinet op 28 maart 2011 het wetsvoorstel nog wat verder aangescherpt. Zo mogen opdrachten niet meer dusdanig worden geclusterd dat kleinere bedrijven geen kans meer maken. Een bedrijf met bijvoorbeeld 120 vestigingen mag niet de schoonmaak van alle gebouwen bundelen in 1 aanbesteding, waardoor een klein schoonmaakbedrijf bij voorbaat al geen kans meer maakt.

Ook mogen er geen onredelijke contractvoorwaarden aan ondernemers worden gesteld. Hierdoor wordt bijvoorbeeld voorkomen dat een kleine ondernemer alle risico’s van een bouwproject moet dragen, terwijl deze ondernemer zich onmogelijk kan verzekeren tegen deze risico’s.

Implementatie Aanbestedingsrichtlijn op defensie- en veiligheidsgebied

Op de Europese markt voor defensie- en veiligheidsmateriaal is nu weinig open, internationale concurrentie. Daardoor is er geen sprake van een gelijk speelveld voor bedrijven. De Europese aanbestedingsrichtlijn op defensie- en veiligheidsgebied (externe link: 2009/81/EG) moet zorgen voor een Europese defensie- en veiligheidsmarkt door middel van transparante aanbestedingsprocedures. Daardoor kunnen bedrijven in de defensie- en veiligheidsmarkt makkelijker hun interesse voor een opdracht kenbaar maken.

In deze nieuwe richtlijn zijn de procedures toegesneden op de specifieke opdrachten in de defensie- en veiligheidssector. Zo spelen bevoorradingszekerheid en informatiebeveiliging een belangrijke rol in de aanbestedingsrichtlijn.

Op 20 augustus 2009 is de Europese aanbestedingsrichtlijn op defensie- en veiligheidsgebied (2009/81/EG) gepubliceerd in het Publicatieblad van de Europese Unie. De richtlijn dient binnen 2 jaar te worden omgezet in de Nederlandse wetgeving.
Hiervoor is een externe link: wetsvoorstel Aanbestedingswet op defensie- en veiligheidsgebied op 11 mei 2011 naar de Tweede Kamer gestuurd.

Documenten en publicaties

Consultatiedocument Gids proportionaliteit

Het ministerie Economische Zaken, Landbouw en Innovatie vraagt uw aandacht voor de Gids proportionaliteit. Het ministerie wil ...

Beleidsnota | 08-09-2011 | EL&I

Nota van wijziging Aanbestedingswet

Nota van wijziging van de Aanbestedingswet (Kamerstuknummer 32440).

Kamerstuk | 28-03-2011 | EL&I

Nota naar aanleiding van het verslag Aanbestedingswet

Nota naar aanleiding van het verslag van de behandeling van de Aanbestedingswet (Kamerstuknummer 32440).

Kamerstuk | 28-03-2011 | EL&I

Wetsvoorstel aanbestedingswet

Nieuwe regels omtrent aanbestedingen.

Beleidsnota | 06-07-2010 | EL&I

Lastenparagraaf Memorie van Toelichting

Beleidsnota | 05-08-2009