Kwaliteit basisonderwijs

Het kabinet wil de kwaliteit van het basisonderwijs verbeteren. Schoolleiders en leraren hebben hierin een belangrijke rol.

Actieplannen verbetering basisonderwijs

Door de vergrijzing dreigt in het basisonderwijs en het bijzonder onderwijs een tekort aan leraren en schoolleiders. Ook de kwaliteit van de afgestudeerde docenten is in het geding; veel studenten die van mbo of havo instromen op de pabo hebben moeite met rekenen en taal.

Het kabinet heeft in 2011 2 actieplannen gelanceerd om de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren:

• Actieplan Leraar 2020. Dit actieplan beschrijft hoe de professionele kwaliteit van de leraren en schoolleiders kan worden verbeterd. Een van de maatregelen is het lerarenregister dat in 2012 is geopend. Leraren die zich registreren tonen aan dat zij werken aan hun professionele ontwikkeling. Zij laten zien welke activiteiten zij ondernemen om hun vakkennis bij te houden, zoals cursussen.
• Actieplan Basis voor Presteren. Hierin beschrijft het kabinet hoe het het niveau van de prestaties van álle leerlingen in het basisonderwijs omhoog wil brengen. Een van de maatregelen is een verplichte eindtoets taal en rekenen op de basisschool. Een andere is een leerling- en onderwijsvolgsysteem (lovs) waarin de vorderingen van leerlingen vanaf het begin worden gevolgd. Scholen kunnen de gegevens uit het lovs gebruiken voor verbetering van het onderwijs.

Begrotingsakkoord 2013: meer geld voor kwaliteit onderwijs

Ook in 2013 blijft het onderwijsbeleid gericht op kwaliteit. Voor versterking van de kwaliteit van het onderwijs is een extra bedrag van € 30 miljoen beschikbaar. Voor versterking van de kwaliteit van leraren en schoolleiders is een extra bedrag van € 75 miljoen beschikbaar.

Dit is een van de maatregelen uit het Begrotingsakkoord 2013 om de overheidsfinanciën op orde te brengen. De 5 fracties in de Tweede Kamer (VVD, CDA, D66, GroenLinks en ChristenUnie) en het demissionaire kabinet hebben daarover in april 2012 overeenstemming bereikt. Het akkoord beperkt het begrotingstekort in 2013 tot 3% van het bruto binnenlands product (bbp). De maatregelen uit het begrotingsakkoord staan in de Voorjaarsnota 2012, het financiële overzicht van het lopende begrotingsjaar.

School aan zet

Het kabinet wil scholen helpen om deze ambities waar te maken met het programma School aan zet. Via dit programma kunnen scholen ondersteuning krijgen om de landelijke ambities uit de actieplannen waar te maken.

Voor- en vroegschoolse educatie (vve), schakelklassen

Voor kinderen met een taalachterstand is er voorschoolse (voor de basisschool) en vroegschoolse educatie (op de basisschool). Voorschoolse en vroegschoolse educatie bestaat uit speciale programma's waarin jonge kinderen van 2 tot 6 jaar spelenderwijs hun taalachterstand kunnen inhalen, zodat zij een goede start kunnen maken op de basisschool.

Ook is er geld beschikbaar voor schakelklassen of kopklassen waarin leerlingen met een achterstand extra taalonderwijs krijgen. Dat blijkt te helpen: kinderen krijgen na 1 jaar extra taalles maar liefst 23 keer zo vaak een havo/vwo-advies als leerlingen met een taalachterstand die niet in een schakelklas hebben gezeten.

Niveau van taal en rekenen op basisischool

Scholen werken met referentieniveaus voor taal en rekenen. Deze niveaus geven aan wat leerlingen aan het eind van de basisschool moeten kennen en kunnen op het gebied van taal en rekenen. Een kind moet aan het eind van de basisschool bijvoorbeeld weten wat bij rekenen de noemer en deler van een breuk is. Referentieniveaus gelden ook voor het vervolgonderwijs (voortgezet onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs).

Op basis van toetsen kan een leraar zien of een leerling het gewenste niveau haalt. Zwakke leerlingen krijgen extra begeleiding. Goede leerlingen worden gestimuleerd om een hoger niveau te halen. Ook in het schooladvies spelen de richtlijnen een rol.

Aandacht voor talentvolle leerlingen

De Rijksoverheid investeert ook in excellentieprogramma’s. Deze programma’s bieden scholen mogelijkheden om talentvolle leerlingen voldoende uitdaging te bieden. Ongeveer 400 basisscholen doen mee aan 28 projecten om ervaring op te doen met speciale activiteiten en programma’s. Deze zijn bedoeld om getalenteerde leerlingen te stimuleren. Scholen die niet meedoen aan deze projecten, kunnen deelnemen aan landelijke excellentieprojecten zoals de digitale topschool en samenwerkingsverbanden met universiteiten. Bovendien worden bijeenkomsten georganiseerd om ervaringen uit te wisselen.

Actieplan Zeer Zwakke Scholen

De Inspectie van het Onderwijs stelde in 2009 vast dat van de 7500 scholen in het basisonderwijs ruim 100 scholen onvoldoende kwaliteit bieden. Met het Actieplan zeer zwakke basisscholen pakte het kabinet dit probleem aan. De aanpak van zeer zwakke scholen werkt. De kwaliteit van deze scholen is verbeterd.

Op de website van de Onderwijsinspectie staat een overzicht van zeer zwakke scholen.

Delen op: Twitter, Hyves, Facebook of LinkedIn