Welke belastingen heft de overheid over benzine en diesel?

Over benzine en diesel heft de overheid accijns, belasting toegevoegde waarde (btw) en de voorraadheffing.

Brandstofaccijns
Btw op benzine en diesel
Voorraadheffing aardolieproducten
Kwartje van Kok

Brandstofaccijns

Accijns is een verbruiksbelasting die is verwerkt in de prijs van zowel benzine als diesel. De accijns wordt geheven per liter.

Btw op benzine en diesel

De btw (belasting over de toegevoegde waarde) is een algemene verbruiksbelasting voor goederen en diensten. Er wordt 19 % btw geheven over de prijs van benzine en diesel.

Verhoging BTW-tarief naar 21%

Het algemene BTW-tarief van 19% wordt in oktober 2012 met twee procentpunt verhoogd. Dit leidt tot extra belastinginkomsten van 1 mld. in 2012 en 4,1 mld. in 2013. Deze verhoging wordt vanaf 2013 in toenemende mate gecompenseerd door een lagere inkomstenbelasting, in het bijzonder voor werkenden met een lager inkomen (zie verderop). De opbrengst in 2012 wordt deels aangewend als dekking voor de structurele verlaging van de overdrachtsbelasting. Het lage btw-tarief van 6% (op onder andere levensmiddelen) blijft gehandhaafd.

Dit is een van de maatregelen uit het Begrotingsakkoord 2013 om de overheidsfinanciën op orde te brengen. De 5 fracties in de Tweede Kamer (VVD, CDA, D66, GroenLinks en ChristenUnie) en het demissionaire kabinet hebben daarover in april 2012 overeenstemming bereikt. Het akkoord beperkt het begrotingstekort in 2013 tot 3% van het bruto binnenlands product (bbp). De maatregelen uit het begrotingsakkoord staan in de Voorjaarsnota 2012, het financiële overzicht van het lopende begrotingsjaar.

Voorraadheffing aardolieproducten

Op grond van internationale afspraken is Nederland verplicht strategische olievoorraden aan te houden. Het oliebedrijfsleven en de stichting Centraal Orgaan Voorraadvorming Aardolieproducten (COVA) zorgen hiervoor. Ondernemingen die een voorraad aardolieproducten aanhouden moeten hierover voorraadheffing betalen. De exploitatiekosten van COVA worden betaald uit de voorraadheffing. Het oliebedrijfsleven ontvangt geen wettelijke vergoeding.

Kwartje van Kok

Het 'kwartje van Kok' is de naam van de accijnsverhoging op autobrandstof van het kabinet Lubbers-Kok in 1991. Wim Kok was toen minister van Financiën. De accijnsverhoging was geen tijdelijke, maar een structurele verhoging en bedroeg 18,3 cent (8,3 eurocent) per liter ongelode benzine en zeven cent (3,18 eurocent) per liter voor diesel, exclusief btw. Het 'kwartje van Kok' is ingevoerd om de tekorten op de rijksbegroting terug te dringen. Ook diende het om de kosten van het autogebruik zoveel mogelijk gelijk te trekken met de kosten van het openbaar vervoer.