Vraag en antwoord

Wat is Q-koorts?

Q-koorts is een infectieziekte die wordt veroorzaakt door de bacterie Coxiella burnetii. Deze infectieziekte kan worden overgedragen van dieren op mensen (zoönose). Melkgeiten en melkschapen zijn in Nederland de belangrijkste bron van Q-koorts. Maar ook andere dieren zoals koeien en kleine huisdieren kunnen besmet zijn en de infectie overdragen op mensen. In Nederland is dit laatste nog niet of nauwelijks gebeurd.

Symptomen Q-koorts

Het ziektebeeld vanQ-koorts lijkt op griep. Soms verloopt Q-koorts ernstiger. Dan begint de ziekte in korte tijd met heftige hoofdpijn, hoge koorts en een longontsteking met droge hoest en pijn op de borst. De bacterie kan een leverontsteking veroorzaken. Deze klachten komen ook bij andere ziektebeelden voor. Daarom is Q-koorts niet altijd te herkennen. Meer dan de helft van de mensen met Q-koorts heeft geen klachten.
Veel mensen die Q-koorts hebben gehad, zijn daarna nog lange tijd moe.

Besmetting door Q-koorts bacterie

De Q-koorts bacterie kan maanden tot jaren overleven in de buitenlucht en soms over grote afstanden verspreid worden. Dieren en mensen kunnen besmet raken door het inademen van besmette fijne stofdeeltjes. De urine, ontlasting, moederkoek, vruchtvliezen en het vruchtwater van besmette dieren zijn besmettelijk. Melkgeitenbedrijven en melkschapenbedrijven zijn de belangrijkste verspreider van de bacterie naar mensen.

Chronische Q-koorts

Bij chronische Q-koorts blijft de bacterie actief in het lichaam. Dit kan een ontsteking aan het hart (hartkleppen; endocarditis) of de bloedvaten geven. Bij mensen met hart- en vaatproblemen kan dit leiden tot ernstige complicaties of de dood.
Chronische Q-koorts komt het meest voor bij patiënten met een afweerstoornis en bij hartpatiënten. Zwangere vrouwen hebben een verhoogde kans op chronische Q-koorts. Uit de wetenschappelijke literatuur is bekend dat 1 tot 3% van de mensen met acute Q-koorts een chronische infectie krijgt.

Symptomen chronische Q-koorts

Mensen met chronische Q-koorts kunnen last hebben van benauwdheid, koorts, transpireren, vermoeidheid en vermageren. Chronische Q-koorts kan onopgemerkt blijven. Aan de hand van laboratoriumonderzoek kan de ziekte vastgesteld worden.

Q-koorts vermoeidsheidssyndroom

Heeft u langer dan een jaar Q-koorts gehad en heeft u nog steeds vermoeidheidsklachten, dan lijdt u mogelijk aan post-Q-koortsvermoeidheid.

Symptomen Q-koorts vermoeidheidssyndroom

Behalve abnormale vermoeidheid kunnen overmatig (nacht)zweten, hoofdpijn, spierpijn en gewrichtspijnen, ademhalingsproblemen, concentratieproblemen en slaapproblemen voorkomen. Post-Q-koortsvermoeidheid kan niet met laboratoriumonderzoek worden aangetoond.
Ga naar de huisarts als u lang vermoeid blijft, nadat u Q-koorts heeft gehad. De huisarts kan nagaan of er mogelijkheden zijn voor het behandelen van de langdurige vermoeidheid.

Meer informatie Q-koorts

Meer informatie over Q-koorts en de vaccinatie voor mensen vindt u elders op deze website en op de website van de nieuwe Voedsel- en Warenautoriteit (nVWA) en het RIVM.