Ga direct naar de inhoud, het hoofdmenu of het zoekveld.

Softdrugs

Coffeeshops in Nederland mogen softdrugs verkopen. Wel moeten ze aan strenge regels voldoen.

Cannabis

Voorbeelden van softdrugs zijn cannabis (hasj, wiet), maar ook slaapmiddelen en kalmeringsmiddelen die niet als medicijn worden gebruikt.

In Nederland gebruiken ongeveer 363.000 mensen tussen de 15 en 64 jaar cannabis. Frequent gebruik van cannabis kan leiden tot psychotische stoornissen, met name bij mensen die hier aanleg voor hebben. Jongeren zijn in het algemeen een kwetsbare groep voor negatieve gevolgen van drugsgebruik.

Het kabinet wil zware cannabis met een THC-gehalte (tetrahydrocannabinol) van 15% of meer op lijst I van de Opiumwet plaatsen. Daarmee wordt zware cannabis een harddrug. Dit schrijft het kabinet in een reactie op het rapport Drugs in lijsten van de commissie Garretsen.

Coffeeshops mogen straks alleen nog cannabis aanbieden met een THC-gehalte lager dan 15%. Op handel, invoer en uitvoer van zware cannabis komen hogere straffen te staan.

Verbod op qat

Het kabinet wil de drug qat verbieden. Qat wordt verboden omdat de drug verslavend is en slecht voor de gezondheid. Ook leidt het gebruik en de handel tot overlast. De inwerkingtreding van het verbod is gepland rond de zomer van 2012. Dit is afhankelijk van de behandeling van het wetsvoorstel in de Tweede Kamer.

Qat wordt geplaatst op lijst II (softdrugs) van de Opiumwet. Er komt geen gedoogbeleid voor qat. Het gedoogbeleid geldt alleen voor cannabis en niet voor de andere middelen die op lijst II staan.

De drug wordt vooral gebruikt door Somaliërs in Nederland. Het Trimbos-instituut heeft onderzoek gedaan naar qatgebruik in de Somalische gemeenschap in Nederland. Uit dit onderzoek blijkt dat qatgebruik bij matig gebruik geen grote problemen oplevert. Bij ongeveer 10% van de gebruikers leidt qat wel tot problemen.

Regels voor coffeeshops

Op dit moment mogen coffeeshops softdrugs verkopen, mits ze zich aan strikte voorwaarden houden. De belangrijkste voorwaarden zijn:

Er mag niet meer dan 5 gram cannabis per persoon per dag worden verkocht.
Er mag geen alcohol worden geschonken.
Er mogen geen harddrugs worden verkocht.
Er mag geen cannabis verkocht worden aan minderjarigen.
Er mag geen reclame voor drugs gemaakt worden.

Gemeenten kunnen zelf bepalen hoeveel coffeeshops ze binnen hun grenzen toelaten. Ook kunnen ze aanvullende eisen stellen aan coffeeshops om overlast voor de omgeving te voorkomen.

De minimumafstand tussen scholen en coffeeshops wordt vergroot naar 350 meter. Zo wordt de zichtbaarheid van coffeeshops voor scholieren verkleind.

Straf op bezit of gebruik van drugs

Het bezit van een kleine hoeveelheid softdrugs (maximaal 5 gram voor eigen gebruik) of het gebruiken hiervan wordt niet vervolgd in Nederland.

Hieronder een aantal voorbeelden van straffen. Meer informatie is te vinden in het onderwerp Boetes voor drugs op de website van het Openbaar Ministerie.

Feit: bezit van 5 tot 30 gram cannabis voor eigen gebruik
Straf: maximaal 1 maand gevangenisstraf en/of € 3.350 euro boete

Feit: een joint op straat opsteken
Straf: dit is in sommige delen van gemeentes strafbaar gesteld om overlast op straat aan te pakken. De straf is lokaal vastgesteld

Feit: meer dan 5 hennepplanten telen
Straf: maximaal 6 jaar gevangenisstraf en/of € 67.000 boete

De Nederlandse regels rondom drugs staan in de Opiumwet. Als bijlage bij deze wet zijn twee lijsten opgenomen met illegale middelen.

Nieuwe plannen voor coffeeshops

Het kabinet wil de coffeeshops voor de gedoogde verkoop van hasj en wiet kleinschaliger maken. Bovendien mogen de coffeeshops zich alleen richten op de lokale gebruiker.

Enkele pilots moeten leiden tot een systeem van kleinschalige besloten coffeeshops. Zo wordt bij een pilot in Limburg de drempel om cannabis te kunnen kopen verhoogd. De maximale hoeveelheid cannabis per klant gaat van 5 naar 3 gram. Klanten kunnen alleen betalen met een bankpas.

Daarnaast wordt het programma Versterking Aanpak Georganiseerde Misdaad met kracht voortgezet. Hierbij is het tegengaan van de productie van en handel in hennep een prioriteit.

Clubpas voor coffeeshops

Er komt een clubpas voor coffeeshops. Het kabinet verwacht overlast en drugstoerisme beter in de hand te kunnen houden met besloten coffeeshops. De precieze ingangsdatum is nog niet bekend.

Voor de clubpas gaan de volgende regels gelden:

de aanvrager van de pas moet ouder dan 18 jaar zijn en in Nederland wonen;
hij krijgt alleen toegang tot de coffeeshop op vertoon van de clubpas en een geldig legitimatiebewijs;
het lidmaatschap duurt tenminste 1 jaar;
mensen die niet in Nederland wonen krijgen geen toegang tot de coffeeshops;
er geldt een limiet voor het aantal leden dat een coffeeshop mag hebben. Het maximale aantal leden per coffeeshop wordt nog vastgesteld.