Gedwongen opname

Mensen kunnen niet zomaar gedwongen worden opgenomen. De Wet bijzondere opnemingen in psychiatrische ziekenhuizen (Wet Bopz) stelt strikte voorwaarden en verplichtingen.

De externe link: Wet Bopz geldt voor mensen met

  • een psychische stoornis;
  • een verstandelijke beperking;
  • geheugenproblemen/dementie.

Voorwaarden voor gedwongen opname

Iemand kan in aanmerking komen voor gedwongen opname als:

  • hij lijdt aan een geestesstoornis;
  • en als gevolg hiervan een gevaar vormt voor zichzelf, anderen of zijn omgeving;
  • en dit gevaar niet buiten een instelling kan worden tegengehouden.

Procedure gedwongen opname

De weg naar gedwongen opname begint in de meeste gevallen bij de huisarts van de patiënt. Deze kan de procedure voor gedwongen opname in gang zetten.

2 personen kunnen beslissen over de gedwongen opname:

Opname als patiënt niet kan toestemmen of weigeren

Opname in een instelling gebeurt zoveel mogelijk in samenspraak met de cliënt. Maar mensen met dementie of een verstandelijke beperking kunnen niet altijd aangeven of ze het eens zijn met opname. In een externe link: artikel 60-procedure onderzoekt het externe link: Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ) of het in het belang van zulke patiënten is om te worden opgenomen.

Als het CIZ concludeert dat de patiënt niet buiten een instelling voor zichzelf kan zorgen en hij ‘bereidheid noch verzet’ tegen opname toont, is artikel 60 van de Wet Bopz van toepassing. De cliënt kan dan worden opgenomen zonder dwang van burgemeester of rechter.

Instellingen voor gedwongen opname

Een instelling moet toestemming hebben van de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) om zorg te geven aan mensen die gedwongen zijn opgenomen. Deze toestemming wordt een aanmerking genoemd.

In de Regeling aanmerking psychiatrisch ziekenhuis bopz staat een overzicht van de afdelingen en/of instellingen die de minister van VWS heeft aangemerkt om gedwongen opgenomen patiënten te behandelen.

Aanvraag bopz-aanmerking instellingen

Instellingen die een bopz-aanmerking willen aanvragen, kunnen dit schriftelijk doen bij het ministerie van VWS. Verpleeghuizen en instellingen voor de gehandicaptenzorg richten deze aan de directie Langdurige Zorg (LZ). Overige instellingen dienen hun aanvraag in bij de directie Curatieve Zorg (CZ).

Familievertrouwenspersoon

In het Wetsvoorstel verplichte ggz worden familieleden meer betrokken bij de beslissing of gedwongen zorg nodig is. Hierbij kunnen zij hulp krijgen van familievertrouwenspersonen. Een familievertrouwenspersoon (fvp) ondersteunt familieleden van psychiatrische patiënten in hun contact met de hulpverlener, de behandelaar of de instelling. Op de website van de  Landelijke Stichting Familievertrouwenspersoon zijn externe link: fvp’s uit elke provincie te vinden.