Ga direct naar de inhoud, het hoofdmenu of het zoekveld.

Toezicht op het financiële stelsel

De minister van Financiën is verantwoordelijk voor het functioneren van het financiële stelsel. Samen met het parlement ontwerpt de minister wetten en regels, die de basis vormen voor het toezicht op financiële instellingen.

Functioneren van bedrijven controleren

De toezichthouders - De Nederlandsche Bank (DNB) en de Autoriteit Financiële Markten (AFM) – gebruiken de wetgeving bijvoorbeeld om te controleren hoe bedrijven functioneren. Ook bekijken DNB en de AFM of de problemen van een instelling (zoals een faillissement) kunnen overslaan naar andere bedrijven en of instellingen verantwoord omgaan met het geld van hun cliënten.

Bescherming van de klant

Het toezicht op financiële bedrijven (zoals banken en verzekeraars) is bedoeld om de klant zo goed mogelijk te beschermen. Of het nu gaat om consumenten of bedrijven. Alleen als klanten genoeg vertrouwen hebben in het financiële systeem, zullen zij geld op een bank zetten. Als een instelling in de problemen komt (door fouten of bewuste opzet) worden de klanten hier de dupe van.

Wijziging depositogarantiestelsel (DGS)

Vanaf 1 juli 2012 moeten banken elk kwartaal een bijdrage storten in het depositogarantiestelsel (DGS). Het DGS garandeert deposito’s (waaronder spaargeld en geld op betaalrekeningen) van particulieren en bedrijven bij banken, tot een maximum van € 100.000 per depositohouder per bank. Het stelsel keert uit wanneer particulieren en bedrijven wegens betalingsonmacht van de bank niet meer over hun tegoeden kunnen beschikken. Op dit moment wordt het DGS nog achteraf gefinancierd, wanneer er een beroep op wordt gedaan.

Toezicht financiële stelsel goed voor de economie

Daarnaast is het financiële toezicht bedoeld om het financiële stelsel goed te laten functioneren en mensen te garanderen dat het stelsel stabiel is en blijft. Dit is goed voor de hele economie.

De financiële problemen bij een instelling kunnen overslaan naar andere bedrijven. Omdat de onderdelen van de financiële markt elkaar overlappen, kan een crisis veel bedrijven in korte tijd treffen. Ook bedrijven buiten de financiële sector.

Dit is gebeurd tijdens de kredietcrisis in 2008. In eerste instantie begon de crisis bij financiële instellingen in de Verenigde Staten. Maar uiteindelijk kwamen bedrijven uit alle sectoren over de hele wereld in de problemen.

Toezicht op beloningsbeleid door DNB en AFM

Financiële ondernemingen moeten een beloningsbeleid hanteren dat onzorgvuldige behandeling van klanten voorkomt en dat niet aanmoedigt tot het nemen van onaanvaardbare risico's. Dat staat in het Besluit beheerst beloningsbeleid. DNB en AFM hebben expliciete bevoegdheid om het beloningsbeleid van financiële ondernemingen te toetsen.

Vergunning om financiële diensten te leveren

De Rijksoverheid heeft voorwaarden opgesteld waaraan financiële instellingen moeten voldoen. Zo moet een bedrijf een vergunning aanvragen om financiële diensten te mogen verlenen. Deze vergunning wordt alleen afgegeven als het bedrijf financieel gezond is en voldoet aan de voorwaarden voor integer bestuur. Met de regels wil de overheid burgers, bedrijven en de economie beschermen.

DNB en AFM geven vergunning financiële instellingen af

De toezichthouders DNB en de AFM bepalen wie een vergunning krijgt. Om in aanmerking te komen voor een vergunning moeten financiële instellingen aan een aantal eisen voldoen. Deze staan in de Wet Financieel Toezicht (Wft).

De toezichthouders geven de vergunning af, namens de minister van Financiën. Ook wordt het bedrijf toegevoegd aan het register van alle erkende financiële instellingen.

Vergunning per financiële sector

Het komt voor dat een instelling meerdere vergunningen en registraties heeft. Er zijn onder meer vergunningen en registers per financiële sector voor beleggingsondernemingen, financiële dienstverleners, kredietinstellingen, beleggingsinstellingen, verzekeraars, pensioenfondsen en betaalinstellingen.

Sancties of intrekken vergunning financiële instelling

Als een instelling zich niet aan de regels van de Wft houdt, dan legt de toezichthouder sancties op. De vergunning kan bijvoorbeeld worden ingetrokken.