Gasopslagen

In de winter is de vraag naar gas in het algemeen ongeveer 3 keer zo hoog als zomers. Om een dergelijke fluctuatie in de vraag op te vangen, wordt er zomers gas opgeslagen in gasopslagen.

Ontstaan gasopslag

De kleine gasvelden produceren gas in een constante hoeveelheid. Hierdoor wordt er zomers en tijdens daluren (mogelijk) meer gas geproduceerd dan nodig is om aan de vraag van de markt te voldoen. Om dat gas op te vangen, maar ook om in te spelen op de teruglopende capaciteit van het Groningenveld, zijn er medio jaren 90 gasopslagen gebouwd in Alkmaar, Grijpskerk en Norg. Daarnaast beschikken Essent, Nuon, Dong en RWE over gasopslagen net over de grens in Duitsland. Deze opslagen zijn aangesloten op het Nederlandse gasnetwerk waardoor het gas snel beschikbaar is voor de Nederlandse markt.

Peakshavers

GasUnie en Gas Transport Services (GTS) beschikken over een peakshaver. Deze grote gasopslag-tanks worden ingezet op het moment dat de levering van gas in gevaar dreigt te komen door extra vraag bij extreem lage temperaturen. In de winter van 2009-2010 is de peakshaver sinds lange tijd weer ingezet. Vergunningaanvragen voor gasopslagen verlopen via de rijkscoördinatieregeling.

Nieuwe gasopslagen

Nuon en Gasunie hebben een gasopslaginstallatie in het Groningse Zuidwending gebouwd. Deze opslag is in januari 2011 in bedrijf gesteld. Eneco heeft plannen om te investeren in opslagcapaciteit in het Duitse Epe. Verder willen de energiebedrijven Taqa en Energie Beheer Nederland (EBN) gas opslaan in het uitgeproduceerde gasveld Bergermeer.

Gasopslag Bergermeerveld

Door de geplande opslag in het Bergermeerveld kunnen 2,5 miljoen huishoudens van gas worden voorzien. Taqa en EBN investeren ruim € 800 miljoen in het boren van 14 nieuwe putten in Bergen, de bouw van de gasbehandelingsinstallatie in Alkmaar en de tussenliggende pijpleidingen. Het project levert een belangrijke bijdrage aan de ambitie van Nederland om de gasrotonde van Noordwest-Europa te worden. Ook levert de gasopslag veel werkgelegenheid op.

In de regio is weerstand tegen de gasopslag ontstaan vanwege:

• overlast tijdens de bouwperiode;
• aardtrillingen die zouden ontstaan door de gasopslag;
• beperkende maatregelen voor bedrijvigheid in verband met de veiligheid.

De weerstand is meegenomen in de besluitvorming. Ook zijn er onderzoeken naar geweest. Zo heeft het Amerikaanse onderzoeksbureau van Massachusetts Institute of Technology (MIT) een eerdere studie door TNO naar mogelijke aardtrillingen door gasopslag in de Bergermeer geëvalueerd. Hieruit is naar voren gekomen dat het Bergermeerveld geschikt is voor de opslag van aardgas. Op de website Gasopslagbergermeer.nl staat alle informatie die betrekking heeft op de gasopslag in het Bergermeerveld.

De minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie en de minister van Infrastructuur en Milieu hebben in 2011 groen licht gegeven voor de gasopslag Bergermeer. Na bezwaren van verschillende betrokken partijen oordeelde de Raad van State op 2 mei 2012 dat de gasopslag in het Bergermeerveld definitief mag doorgaan.

Opslagpotentieel voor gas

Nederland beschikt over talloze kleine gasvelden. De uitgeputte gasvelden die daarvoor geschikt zijn kunnen worden ingezet voor gasopslag. Dit is nodig om altijd aan de vraag naar gas te kunnen voldoen (voorzieningszekerheid), ook als de gasvoorraad van het Groningenveld vermindert waardoor de druk in het veld afneemt en het alleen nog mogelijk is om een constante hoeveelheid gas uit dat veld te produceren.

Investeren in gasopslag

Door schommelingen in de vraag naar gas verschilt de gasprijs per periode. Door dit verschil is het mogelijk om winst te maken met gasopslag. Maar de investeringen die daarvoor noodzakelijk zijn, zijn zeer omvangrijk. Vandaar dat er maar weinig marktpartijen zijn die kunnen en willen investeren in gasopslag. Om de marktpartijen die wel bereid zijn om te investeren in gasopslag te kunnen laten beschikken over lege gasvelden, heeft de overheid de Mijnbouwwet gewijzigd. Deze wijziging is op 1 januari 2010 in werking getreden.

Ook heeft de minister van Economische Zaken, Landbouw & Innovatie samen met Nogepa, de overkoepelende organisatie van gas- en olieproducenten, een convenant opgesteld. Het komt erop neer dat vergunninghouders die geen opsporings-, winnings- of opslagactiviteiten ontwikkelen, na het doorlopen van een bepaalde procedure, vrijwillig andere partijen daartoe in de gelegenheid stellen. Het convenant treedt in werking zodra de financiële maatregel voor marginale gasvoorkomens offshore in werking treedt.

Delen op: Twitter, Hyves, Facebook of LinkedIn