Opbouw en preventie

De internationale gemeenschap steunt voormalig oorlogsgebieden een veilige en vreedzame samenleving op te bouwen. De internationale steun helpt deze landen het bestuur op te bouwen en de democratie te herstellen.

Bestrijden van armoede

Armoede staat aan de basis van veel conflicten. Structurele armoedebestrijding is daarom een belangrijk middel om oorlog op te lossen en te voorkomen.

Toch is armoede meestal geen directe oorzaak van conflicten. Extreme armoede op zich leidt vaak niet tot collectief geweld, zo blijkt in de praktijk. Het zijn vaak andere, bijkomende factoren die er voor zorgen dat de armoede leidt tot conflicten. Daarbij gaat het bijvoorbeeld om:

• grote ongelijkheid tussen sociale groepen als het gaat om verdeling van inkomen en bezittingen;
• zwakke democratische en politieke instituten;
• een weinig stabiele rechtstaat;
• plotselinge economische verslechtering van de situatie, bijvoorbeeld als de grondstoffenprijzen sterk dalen.

Daar komt bij dat conflicten ook het gevolg kunnen zijn van ontwikkeling en modernisering. Een vrije economie kan bijvoorbeeld op de lange termijn goed zijn voor het land, maar op kortere termijn leiden tot grote spanningen.

Nederland zet zich op diverse plaatsen in de wereld in om sociale ongelijkheid te bestrijden. Dat gebeurt door projecten financieel te steunen, maar ook overheden te adviseren. Bijvoorbeeld in Guatemala waar het recht op grond voor de indiaanse en boerenbeweging een voorwaarde was voor het vredesakkoord. Nederland heeft daarom geholpen om in 2 provincies een kadaster op te zetten. Doel hierbij is om normen en regels te ontwikkelen voor het hele land.

Verbeteren van veiligheid

Arme landen komen vaak terecht in een spiraal van gewelddadige conflicten, economische stagnatie en politieke instabiliteit. Zij hebben onvoldoende middelen om hun veiligheid structureel te verbeteren. Ze zitten gevangen in een vicieuze cirkel van armoede en onveiligheid: de zogenaamde poverty security trap.

Om iets te kunnen doen aan de onveiligheid, moeten eerst de organisaties worden aangepakt die de veiligheid dienen te garanderen: leger, politie en rechtelijke macht. Deze organisaties zijn politiek machtig en handelen vaak meer in het eigen belang dan in het belang van de bevolking.

Een eerste stap is zorgen dat deze organisaties zich inzetten voor het belang van de bevolking en de rechtstaat handhaven. Leiders van leger, politie en rechtelijke macht moeten daarvoor hun eigen belangen opgeven. Dit soort hervormingen gaat vaak moeizaam.

Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft in samenwerking met Clingendael een analysemodel ontwikkeld. Beleidsmakers kunnen met deze praktische handreiking de samenwerking binnen de veiligheidssector vormgeven. De publicatie bevat achtergrondinformatie, literatuurverwijzingen, check- en vragenlijsten en voorbeelden van best practices.

Het model is te vinden in de publicatie: Enhancing Democratic Governance of the Security Sector: An Institutional Assesment Framework.

Advies en ondersteuning

Daarnaast adviseert en ondersteunt Nederland de politie en rechtbanken in verschillende landen. Daarbij gaat het bijvoorbeeld om de volgende projecten:

• Het Nederlandse politie-instituut heeft 100 trainers opgeleid. Zij hebben op hun beurt ruim 1.000 Palestijnse politiemensen getraind. Daarbij zijn technieken van ordehandhaving geïntroduceerd met een minimaal gebruik van geweld. Voor de ordehandhaving heeft Nederland onder meer wapenstokken, helmen, lichaamsbescherming en schilden geleverd.
• Nederland steunt de versterking van het Openbaar Ministerie in Uganda. De steun is gericht op de criminaliteit terugdringen, de leefomstandigheden in de overvolle gevangenissen verbeteren en het geweld tegen vrouwen verminderen.

Delen op: Twitter, Hyves, Facebook of LinkedIn