Beleid en wetgeving luchthavens
Het Rijk heeft de regelgeving voor luchthavens in 2009 vereenvoudigd. Hierbij is de verantwoordelijkheid voor de luchthavens van regionale betekenis overgedragen aan de provincies.
Wet luchtvaart
In de Wet
Regelgeving
Burgerluchthavens en Militaire Luchthavens (RBML) staat dat provincies
verantwoordelijk zijn voor de luchthavens van regionale betekenis. Deze wet is
onderdeel van de Wet luchtvaart. Provincies moeten onder meer besluiten hoeveel
geluidsoverlast en vervuiling een luchthaven mag veroorzaken. Ook besluit de
provincie over het toestaan van nachtvluchten.
De luchthavens van nationale betekenis vallen onder de directe verantwoordelijkheid van het Rijk. Hierbij zijn 3 ministeries betrokken:
- Het ministerie van Infrastructuur en Milieu is verantwoordelijk voor het beleid op het gebied van luchtvaart en voor het milieu en geluid.
- Het ministerie van Veiligheid en Justitie is verantwoordelijk voor de veiligheid op de luchthavens.
- Het ministerie van Defensie is verantwoordelijk voor de militaire luchthavens en militaire luchtvaart.
Besluiten en regelingen volgens de RBML
Het Rijk en de provincies moeten voor luchthavens besluiten nemen over veiligheid, geluidsoverlast en milieuvervuiling. Deze regels worden vastgelegd in besluiten en regelingen.
Bij het vaststellen van die besluiten en regelingen zijn het Rijk en de provincies gebonden aan de wettelijke normen voor luchthavens. Deze normen zijn vastgelegd in:
- het
Besluit
burgerluchthavens. Hierin staan onder meer de normen voor geluid en
veiligheid. - de
Regeling
Burgerluchthavens. Hierin staan rekenvoorschriften voor geluid en externe
veiligheid. - de
Regeling
veilig gebruik luchthavens en andere terreinen. Hierin staan regels voor de
veilige inrichting, uitrusting en gebruik van luchthavens en overige terreinen
in gebruik voor luchtvaart.
Besluiten en regelingen door het Rijk
Het Rijk stelt de regels op voor luchthavens van nationale betekenis. Het gaat hierbij om:
- het luchthavenindelingbesluit. Hierin wordt vastgelegd welk gebied bestemd is voor de luchthaven. Het Rijk stelt ook vast welke beperkingen er gelden voor de omliggende gebieden. Bijvoorbeeld een beperking op de bouw van woonhuizen rond de luchthaven.
- het luchthavenverkeerbesluit. Hierin worden de regels voor het gebruik van de luchthaven vastgelegd. Daarbij wordt bijvoorbeeld bepaald hoeveel geluidoverlast en milieuvervuiling de luchthaven mag veroorzaken.
Besluiten en regelingen door de provincie
Provincies zijn verplicht om een luchthavenbesluit of luchthavenregeling op te stellen voor regionale luchthavens. Provincies moeten een luchthavenbesluit opstellen als de geluidsnormen of veiligheidsrisico’s van de luchthaven buiten het grondgebied bepaalde grenzen overschrijden. Meer informatie over deze grenzen zijn te vinden in de RBML. Anders moet er een luchthavenregeling worden opgesteld.
Uitvoering van besluiten en regelingen
De luchtverkeersleiding, de exploitant van de luchthaven en de luchtvaartmaatschappijen zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de regels van het luchthavenbesluit. Zij hebben elk hun eigen regels voor het gebruik van start- en landingsbanen en vliegroutes en zijn individueel verantwoordelijk voor de naleving ervan. Van de regels mag alleen worden afgeweken als dat in het belang van de veiligheid nodig is.
De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) controleert of de regels op luchthavens van nationale betekenis worden nageleefd. De provincies zijn verantwoordelijk voor het toezicht op luchthavens van regionale betekenis.
Actieplan omgevingslawaai
Europese
wetgeving verplicht nationale overheden om een actieplan op te stellen voor
het omgevingslawaai van luchthavens. In dit plan staan maatregelen die worden
genomen om de geluidsoverlast voor omwonenden van een vliegveld zoveel mogelijk
te beperken. Het actieplan wordt elke 5 jaar geactualiseerd, maar eerder als er
aanleiding is om het plan bij te stellen.
De eisen van het actieplan staan omschreven in de
Regeling
omgevingslawaai. In deze regeling staat onder meer beschreven hoe een
actieplan moet worden opgesteld. Hierdoor is het mogelijk de plannen van
Europese luchthavens met elkaar te vergelijken.