Milieu beschermen

Minder broeikasgassen uitstoten, beter afval scheiden of meer duurzame groene stroom gebruiken. De Wet milieubeheer (Wm) bevat allerlei regels om het milieu te beschermen. Daarnaast stelt de overheid milieuplannen op en moeten bedrijven zich houden aan milieukwaliteitseisen.

Hulpmiddelen voor een schoon milieu

De externe link: Wet milieubeheer (Wm) is de belangrijkste milieuwet. Daarin staat hoe overheden zoals gemeenten en provincies het milieu moeten beschermen. De belangrijkste hulpmiddelen om te zorgen voor een schoon milieu zijn:

Financiële maatregelen

Ook bevat de wet de regels voor financiële maatregelen om een schoon milieu te stimuleren, zoals:

  • heffingen: rioolheffing van de gemeente bijvoorbeeld;
  • bijdragen: zoals de verwijderingsbijdrage voor afgedankte auto’s; 
  • schadevergoedingen: bijvoorbeeld voor het opruimen van een olielek.

Uitvoerige externe link: achtergrondinformatie over de Wet milieubeheer leest u op de website van InfoMil. Daar vindt u ook antwoord op vragen die van belang zijn voor het milieubeleid van overheden, zoals:

  • Moet een vergunning worden aangepast als de activiteiten van een bedrijf in zeer geringe mate worden uitgebreid?
  • Wanneer treedt een milieubesluit in werking?
  • In welke gevallen is gedogen toegestaan? 
  • Valt een parkeergarage onder de Wet milieubeheer?

Milieuplannen voor schone lucht, minder afval

Om vervuiling van het milieu te voorkomen of bestaande problemen aan te pakken, zoals klimaatverandering of luchtvervuiling, maken gemeenten, provincies en het Rijk milieubeleidsplannen. Zo'n plan beschrijft welke doelen wanneer bereikt moeten worden. Zoals: hoeveel procent afval moet worden hergebruikt, of welke schadelijke stoffen fabrieken en bedrijven niet of minder mogen uitstoten. Denk bijvoorbeeld aan fijn stof afkomstig van auto’s en vrachtwagens.

Een voorbeeld van een milieuplan waarmee de Rijksoverheid werkt, is het Landelijk afvalbeheerplan (LAP). Dit regelt onder meer:

  • de inzameling van huisvuil door gemeenten;
  • de inname van afgedankte apparaten zoals koelkasten en tv’s door winkels;
  • vergunningen voor het transport van gevaarlijk afval.

Hoe de Rijksoverheid onder meer het ontstaan van afval wil verkomen, leest u in het onderwerp Afval.

Milieukwaliteitseisen

Hoe schoon de lucht, bodem of het water in sloten en rivieren precies moet zijn, staat in zogeheten milieukwaliteitseisen. Deze wettelijke normen geven bijvoorbeeld aan hoeveel stikstofoxiden (NOx) in de lucht mogen zijn of hoeveel van het zware metaal cadmium in het water mag voorkomen.

Meer informatie over de milieueisen van bijvoorbeeld het vervoer van asbest, benzeen en cadmium leest u in de onderwerpen Gevaarlijke stoffen en Asbest. Welke eisen er worden gesteld aan schone lucht staat in het onderwerp Luchtkwaliteit en welke maatregelen er zijn om bodemvervuiling te voorkomen staat in het onderwerp Bodem en ondergrond.

Milieueffectrapportage (MER) brengt risico’s in kaart

Bij de aanleg van wegen, oliepijpleidingen en andere bouwplannen die grote gevolgen kunnen hebben voor het milieu, is een zogeheten milieueffectrapportage (MER) verplicht. Leidt een project tot teveel milieuvervuiling of het verdwijnen van natuur, dan kan de Rijksoverheid besluiten geen vergunning te geven. Een MER is verplicht bij onder meer de bouw van:

  • olieraffinaderijen;
  • kerncentrales; 
  • chemische fabrieken; 
  • autowegen, spoorwegen, vliegvelden, pijpleidingen voor gas of olie en dammen.

Meer informatie leest u op de pagina Milieueffectrapportage.

Minder vergunningen nodig voor bedrijven

Het aanvragen van een milieuvergunning kost bedrijven en overheden veel tijd en geld. Om die regeldruk te verminderen geldt sinds 1 januari 2008 het zogeheten Activiteitenbesluit. Daarin staan regels om het milieu te beschermen. Daardoor hebben de meeste bedrijven geen vergunning voor milieu (meer) nodig. Alleen de grotere bedrijven, zoals chemische fabrieken, moeten wel nog een vergunning voor milieu aanvragen.

Welke bedrijfsactiviteiten aan welke milieuvoorschriften moeten voldoen, leest u in het onderwerp Activiteitenbesluit.

Verantwoordelijk ministerie