Onderwijs aansluiten op het bedrijfsleven

Ondernemers hebben volgens het kabinet meer kans op succes als zij goede 'ondernemersskills' ontwikkelen en gekwalificeerd personeel in dienst hebben. Daarom is het belangrijk dat er meer aandacht komt voor ondernemerschap in het onderwijs. De opleiding van (toekomstige) werknemers moet beter aansluiten op de vraag van de arbeidsmarkt.

Les in ondernemerschap

Studenten werden vroeger vooral opgeleid om te gaan werken voor een baas. Maar inmiddels verdient 1 op de 8 werkende Nederlanders zijn geld als ondernemer. Het kabinet wil daarom dat er meer aandacht komt voor ondernemerschap in de lesprogramma’s.  

Ondernemersskills

Scholen kunnen bijvoorbeeld colleges aanbieden in ‘ondernemersskills’, zoals het opstellen van een businessplan. Andere opties zijn stages of lessen van gastdocenten uit het bedrijfsleven.

Om ondernemerschap te integreren in het onderwijs stelt het kabinet €15 miljoen beschikbaar voor universiteiten en hogescholen in Groningen, Nijmegen en Rotterdam. De scholen mogen het geld gebruiken om specifieke colleges aan te bieden, of om onderzoekers te helpen hun wetenschappelijke kennis om te zetten in patenten voor diensten en producten.

Studeren combineren met een eigen zaak

De overheid stimuleert scholen om hun lesprogramma’s zo in te richten, dat het mogelijk is om studeren te combineren met de opbouw van een succesvol bedrijf. Scholen kunnen bijvoorbeeld afstuderen binnen het eigen bedrijf mogelijk te maken.

Ook de financiële belemmeringen voor studenten worden aangepakt. Nu is het bijvoorbeeld nog zo dat studenten met een succesvol bedrijf in de knoop komen met hun studiefinanciering, omdat ze teveel bijverdienen. Daarom heeft het kabinet besloten om de winst uit de onderneming voortaan niet meer mee te tellen bij de berekening van het meerinkomen in het jaar van afstuderen.

Meer kans op succes

Doel van de maatregelen is om de uitgangspositie van (startende) ondernemers te verbeteren. Bovendien zullen studenten waarschijnlijk sneller een bedrijf starten, als zij tijdens hun opleiding al in aanraking komen met ondernemerschap.

Ondernemers zorgen voor banen en ontwikkelen nieuwe producten. De komst van nieuwe, succesvolle bedrijven versterkt dus de economie en de werkgelegenheid.

Studenten opleiden tot gekwalificeerde vakmensen

Ruim 30% van de werkende mensen in Nederland heeft hoger onderwijs gevolgd. Toch is er in verschillende sectoren een gebrek aan voldoende gekwalificeerd personeel. Het aantal afgestudeerde technici blijft bijvoorbeeld nog achter.

Het is belangrijk voor bedrijven én studenten dat onderwijs en arbeidsmarkt op elkaar aansluiten. Daarom worden het middelbaar beroepsonderwijs (mbo) en het hoger beroepsonderwijs (hbo) verbeterd.

• De eisen voor de mbo-opleidingen gaan omhoog.
• Het beroepsonderwijs, de overheid en kenniscentra werken aan kwalificatiedossiers in het mbo. Hierin is per beroep vastgelegd wat een afgestudeerde moet kennen en kunnen.
• Er komt een strenger studieklimaat en meer selectie van studenten in het hbo.
• De lesprogramma’s en examens van hbo-opleidingen worden afgestemd op de vraag van bedrijven.

Human Capitalagenda’s

Bedrijven hebben zelf ook een rol in het verbeteren van het onderwijs. Zij kunnen bijvoorbeeld stageplaatsen aanbieden, of beurzen voor studenten.

In de human capitalagenda’s staan voorstellen van de topsectoren om het onderwijs beter te laten aansluiten op de arbeidsmarkt. Het is de ambitie van de topsectoren om:

• de kwaliteit van het huidige personeel beter te benutten en te verbeteren. Bijvoorbeeld door de werkprocessen te optimaliseren (sociale innovatie) en door werknemers verder op te leiden via loopbaanontwikkeling;
• leerlingen beter op te leiden én op te leiden voor de beroepen waar de arbeidsmarkt om vraagt. Om nieuw personeel aan te trekken, richten de topsectoren zich onder meer op een grotere instroom van studenten en internationale kenniswerkers. Ook is er aandacht voor het verbeteren van het imago van de topsectoren.

Basis voor afspraken

De agenda’s kunnen als input worden gebruikt bij de verdere inrichting van het mbo en het hbo. Ook vormen de agenda’s de basis om afspraken te maken tussen ondernemers en het onderwijs. Onder andere over investeringen door de topsectoren.

Investeren in samenwerking mbo en hbo

De topsectoren geven bijvoorbeeld aan dat zij geld willen investeren in Centra voor Innovatief Vakmanschap in het mbo en Centres of Expertise in het hbo. Dit zijn samenwerkingsverbanden tussen ondernemers, wetenschappers, docenten en studenten. Doel van de centra is een betere aansluiting van het onderwijs op de arbeidsmarkt en de behoefte bij bedrijven.

Het kabinet kijkt naar mogelijkheden om private investeringen in het onderwijs te stimuleren en vindt het belangrijk dat er meer kennis wordt gedeeld met het onderwijs vanuit onderzoeksprogramma’s. Als bedrijven en scholen willen samenwerken, mag dit niet onnodig belemmerd worden door de wet- en regelgeving. Daarom bekijkt het kabinet onder meer hoe vakkrachten uit de praktijk op een goede manier ingezet kunnen worden in het onderwijs.

Masterplan Bèta en Techniek

De topsectoren vrezen dat er in de toekomst een tekort ontstaat aan goed opgeleide bèta’s en technici. Zowel op mbo-niveau als op hbo-niveau. Volgens het bedrijfsleven moeten meer jongeren enthousiast gemaakt worden om te kiezen voor technisch onderwijs. Bijvoorbeeld door baangaranties te geven aan jongeren die definitief voor deze sectoren kiezen. Daarnaast moet het aanbod van techniekonderwijs aantrekkelijker worden gemaakt.

Om bèta- en techniekonderwijs een impuls te geven, stellen de topsectoren op basis van de human capitalagenda’s een Masterplan Bèta en Techniek op. Hierin staan acties die de topsectoren gezamenlijk willen oppakken. Het Masterplan wordt begin februari aan het kabinet aangeboden. Het kabinet bepaalt op basis van het Masterplan of er aanvullende overheidsmaatregelen nodig zijn.

Delen op: Twitter, Hyves, Facebook of LinkedIn