Kwaliteitsniveau lerarenopleidingen

De hbo-lerarenopleidingen hebben de afgelopen jaren stappen gezet om de kwaliteit van de opleiding te verbeteren. Dat was nodig omdat studenten het gevoel hadden dat ze inhoudelijk niet voldoende werden opgeleid.

Duidelijke eisen niveau lerarenopleidingen

De opleidingen ontwikkelen in overleg met de betreffende onderwijssector basiskennis, eindtermen en examens. Zodoende kunnen zij duidelijke eisen stellen aan het in- en uitstroomniveau van lerarenopleidingen en aan de toetsing ervan.

Studenten die de lerarenopleiding binnenkomen moeten in principe in staat zijn een opleiding met succes af te sluiten. Mbo-ers vormen echter een kwetsbare groep.

Om het instroomniveau van studenten te vergroten, komen er intakegesprekken. Zodoende komen achterstanden vroegtijdig aan het licht en kunnen deze zo snel mogelijk worden weggewerkt. Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) ondersteunt tijdelijk zomercursussen voorafgaand aan de opleiding. Verder moet extra aandacht voor rekenen en taal tijdens de gehele schoolperiode van een leerling of student (doorlopende leerlijn taal en rekenen)  leiden tot een structurele verbetering van het taal- en rekenniveau. 

Intake- en studiekeuzegesprekken voor lerarenopleiding

Via intake- en studiekeuzegesprekken krijgen studenten meer inzicht in de opleiding. Studenten voor wie de lerarenopleiding mogelijk te pittig is, worden gewezen op andere scholingsmogelijkheden. Bijvoorbeeld op het niveau van associate degree.  Door de intakegesprekken komen achterstanden in een vroeg stadium aan bod en kunnen tijdig afspraken worden gemaakt over het wegwerken ervan, bijvoorbeeld via een zomercursus.

Verplicht vakkenpakket voor aansluiting op pabo

De kans dat een student de opleiding haalt, neemt toe als deze een vooropleiding heeft die erop aansluit. Nu mogen alle mbo-studenten niveau 4 en leerlingen met een havo- of vwo-diploma deelnemen aan de pabo. Het kabinet overweegt om een toegangsrecht in te stellen. Dit betekent dat het alleen mogelijk wordt naar de pabo te gaan als de vooropleiding en het vakkenpakket aansluiten op de pabo. 

Zomercursus: taal- en rekentoets voor pabo-studenten

Studenten aan de pabo moeten aan het begin van hun studie een taal- en rekentoets afleggen. Als zij die niet halen, krijgen zij 1 jaar de tijd om hun kennis bij te spijkeren. Zij kunnen hun studie alleen voortzetten als zij de toets na dat jaar met goed gevolg afleggen. Om ervoor te zorgen dat de studenten het gewenste niveau hebben, bieden opleidingen voorafgaand aan de opleiding vaak voorbereidende cursussen aan, zoals zomercursussen.

Gezamenlijke eindtermen en eindexamens

Om de kwaliteit verder te verbeteren leggen lerarenopleidingen hun eindtermen en eindexamens vast in kennisbases. Hierdoor wordt duidelijk wat studenten na hun opleiding moeten kennen en kunnen. Het streven is dat in 2016 alle kennisbases en de daarmee samenhangende landelijke toetsen zijn ingevoerd.

De Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO) beoordeelt of het externe link: onderwijs op de scholen van voldoende kwaliteit is.

Vastleggen kennisbases
Opleiding
 Kennisbases vastleggen  Kennisbases invoeren

 Pabo

Taal en rekenen: eind 2008

Taal en rekenen: studiejaar 2009-2010

Overige vakken: eind 2010

Overige vakken: studiejaar 2010-2011

Hbo-tweedegraads
lerarenopleidingen

Alle vakken: eind 2008

Alle vakken: studiejaar 2009-2010

Hbo-en Wo-eerstegraads
lerarenopleidingen (stemmen hun eindtermen onderling af)

Alle vakken: eind 2010

Alle vakken: studiejaar 2011-2012

 Wo-masteropleidingen
(stemmen hun eindtermen af met de faculteiten)

Alle vakken: 2008

Alle vakken: studiejaar 2011-2012

Specialisatie jongere/oudere kinderen

Het kabinet wil dat de lerarenopleiding basisonderwijs meer diepgang krijgt en aantrekkelijker wordt voor een bredere doelgroep. Vanaf 2013 kunnen leraren zich daarom specialiseren in onderwijs aan jongere of aan oudere kinderen. Leraren krijgen dan een brede bevoegdheid voor de hele basisschool en een specifieke bekwaamheid voor het jongere of oudere kind.