Plannen passend onderwijs

Het kabinet wil dat leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben, beter worden geholpen. Scholen zijn vanaf 1 augustus 2013 verplicht een passende onderwijsplek te bieden aan leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben.

Wetsvoorstel passend onderwijs

De Tweede Kamer heeft in maart 2012 ingestemd met het wetsvoorstel passend onderwijs. Het wetsvoorstel ligt nu ter goedkeuring in de Eerste Kamer.

Bezuiniging van de baan

De geplande bezuiniging van € 300 miljoen op passend onderwijs gaat niet door. Dit is het gevolg van het akkoord dat VVD, CDA, D66, GroenLinks en ChristenUnie op 26 april 2012 hebben gesloten om de overheidsfinanciën op orde te brengen.

Voor elk kind een passende onderwijsplek

Ook kinderen die extra aandacht nodig hebben, zoals hoogbegaafde leerlingen of leerlingen met een handicap, hebben recht op goed onderwijs.

Op dit moment moeten ouders zelf op zoek naar een passende onderwijsplek voor hun kind. Vanaf augustus 2013 moeten scholen ervoor zorgen dat er voor elk kind dat extra ondersteuning nodig heeft een passende plek is (zorgplicht). Dat kan zijn op de school waar de ouders hun kind hebben aangemeld, maar ook op een andere school die beter kan inspelen op de ondersteuning die het kind nodig heeft of in het speciaal onderwijs. Als de school van aanmelding het kind niet zelf kan plaatsen, wordt na overleg met de ouders een passende plek op een andere school geboden.

De landelijke indicatiestelling en de rugzak verdwijnen. In plaats daarvan organiseren en financieren de samenwerkende scholen rechtstreeks de ondersteuning die een school of kind in de klas nodig heeft.

Passend onderwijs nodig

De veranderingen zijn nodig om de volgende redenen:

  • De huidige organisatie van de extra ondersteuning is complex en bureaucratisch: er zijn meer dan 350 samenwerkingsverbanden in het primair onderwijs, voortgezet onderwijs en het (voortgezet) speciaal onderwijs, met elk een eigen werkwijze en bekostiging.
  • de groep met een rugzak of een indicatie voor het (voortgezet) speciaal onderwijs (zware ondersteuning) met 65% is gegroeid;
  • de kosten voor deze extra ondersteuning fors zijn gestegen en het niet duidelijk is waar het geld aan opgaat. Wel is duidelijk dat veel geld naar de hulpverlening gaat die van buiten de school komt en niet in de klas bij de leraar.
  • omdat jaarlijks 2.500 kinderen 4 weken of langer thuis zitten, omdat er voor hen geen passende onderwijsplek is.

Aanmelden kind voor passend onderwijs

Op dit moment moeten ouders nog zelf een plek voor hun kind vinden. Vanaf 1 augustus 2013 worden de scholen daarvoor verantwoordelijk. Dat werkt  als volgt:

  • Ouders melden hun kind schriftelijk aan bij de school van hun voorkeur. Dit doen zij minimaal 10 weken voordat het nieuwe schooljaar begint. Daarbij geven zij aan dat hun kind extra ondersteuning nodig heeft.
  • De school moet binnen 6 weken beslissen of een kind kan worden  toegelaten. Deze periode kan eenmaal met maximaal 4 weken worden verlengd.
  • Als een school het kind niet kan toelaten, moet de school (of het schoolbestuur) een passende onderwijsplek op een andere school zoeken. Dat kan een gewone school zijn of een school voor speciaal onderwijs. Belangrijk daarbij is dat een goede balans wordt gevonden tussen de wensen van ouders en de mogelijkheden van scholen.

Klacht over toelating of extra ondersteuning

Als school en ouders het niet eens kunnen worden over plaatsing of verwijdering van een leerling die extra ondersteuning nodig heeft, dan kunnen zij een beroep doen op een onderwijsconsulent. Die kan helpen om een passende onderwijsplek voor het kind te vinden.

Mocht het advies van de onderwijsconsulent niet tot een oplossing leiden, dan kunnen de ouders bezwaar indienen bij het schoolbestuur. Ook kunnen zij een klacht indienen bij de externe link: Commissie Gelijke Behandeling of naar de rechter stappen.

Centrale rol voor leraren en schoolleiders

Leraren en schoolleiders krijgen in het nieuwe stelsel een centrale rol. Zij staan dichtbij de leerlingen en weten welke behoeften leerlingen hebben. Scholen stellen eens in de 4 jaar een zogenaamd schoolondersteuningsprofiel vast. Daarin legt de school vast welke extra ondersteuning zij kan bieden. Ouders en leraren kunnen via de medezeggenschap advies geven  op het ondersteuningsprofiel.

Het ondersteuningsprofiel brengt ook in kaart op welke punten de leraren zich willen bijscholen. Leraren die dat willen, moeten zich kunnen (bij)scholen en ondersteuning krijgen, zodat zij met de verschillende behoeften van leerlingen kunnen omgaan.

Scholen gaan samenwerken voor passend onderwijs

Regulier en speciaal onderwijs (cluster 3 en 4) gaan samenwerken in regionale samenwerkingsverbanden, zowel in het primair als in het voortgezet onderwijs.

Speciaal onderwijs blijft bestaan

Passend onderwijs betekent dat aan alle leerlingen een zo passend mogelijke plek in het onderwijs moet worden geboden. Dat kan zijn in het regulier onderwijs, maar ook in het speciaal onderwijs. Om de kwaliteit van het speciaal onderwijs te verbeteren, is naast het wetsvoorstel voor passend onderwijs, ook een wetsvoorstel om de kwaliteit van het speciaal onderwijs te verbeteren.

Ministerie in gesprek met scholen over passend onderwijs

Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) heeft in 2011 een projectteam implementatie passend onderwijs opgericht die de schoolbesturen van de samenwerkingsverbanden i.o. informeert over de stappen die zij moeten nemen. Ook dit voorjaar voert OCW gesprekken met de samenwerkingsverbanden i.o.

Documenten en publicaties

Kamerbrief over behandeling wetsvoorstel passend onderwijs

Brief van minister Van Bijsterveldt-Vliegenthart (OCW) aan de Eerste Kamer over de behandeling van het wetsvoorstel passend ...

Kamerstuk | 04-05-2012 | OCW

Passend onderwijs: de 10 meest gestelde vragen door ouders en onderwijspersoneel

In dit document heeft het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) de 10 meest gestelde vragen over passend onderwijs ...

Circulaire | 07-03-2012

Kamerbrief implementatie- en wetgevingstraject passend onderwijs

Brief van minister Van Bijsterveldt-Vliegenthart (OCW) aan de Eerste Kamer over het implementatie- en wetgevingstraject passend ...

Kamerstuk | 14-12-2011 | OCW

Kamerbrief toezeggingen passend onderwijs

Brief van minister Van Bijsterveldt-Vliegenthart (OCW) aan de Tweede Kamer over een aantal toezeggingen die samenhangen met het ...

Kamerstuk | 07-12-2011 | OCW

Voortgang passend onderwijs

Met deze tussenrapportage informeert de minister van OCW de Tweede Kamer over de voortgang van passend onderwijs. De minister ...

Kamerstuk | 17-06-2011

Rapportage regiogesprekken passend onderwijs

In het algemeen overleg met de Tweede Kamer op 16 februari 2011 heeft de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap ...

Kamerstuk | 17-06-2011 | OCW

Cijfers zorgleerlingen

In beantwoording op Kamervragen in een brief van 19 april 2011 heeft minister Van Bijsterveldt (Onderwijs) de Tweede Kamer bericht ...

Nieuwsbericht | 10-05-2011 | OCW

Ombuiging passend onderwijs en langstudeerders getemporiseerd

De bezuiniging op passend onderwijs en de maatregel voor langstudeerders worden later ingevoerd. De vertraging wordt opgevangen ...

Nieuwsbericht | 13-04-2011 | OCW