Basispakket voor consumenten

Voor consumenten is met de opheffing van het postmonopolie niets veranderd. Zij kunnen bij hun postvestiging terecht en er is altijd een brievenbus in de buurt. De Postwet 2009 zorgt er namelijk voor dat er in Nederland altijd een basispakket van postdiensten moet zijn.

Betaalbare post

Postdiensten die vallen onder de universele postdienst (UPD) moeten voor iedereen beschikbaar en betaalbaar zijn. De universele postdienst garandeert:

  • minimaal 2000 postvestigingen in Nederland;
  • spreiding van openbare brievenbussen;
  • haalplicht uit de brievenbussen en bezorgplicht van 6 dagen per week;
  • gemiddeld ten minste 95 % van de brieven moet de volgende dag bezorgd worden; 
  • betaalbare tarieven. Zo mag de postzegel niet te duur worden.

De externe link: Onafhankelijke Post en Telecommunicatie Autoriteit (OPTA) houdt toezicht op naleving van deze regels voor de uitvoerder van de universele postdienst. In Nederland is dat PostNL. De OPTA controleert bijvoorbeeld of tariefwijzigingen zijn toegestaan.

Postbezorging naar 5 dagen

Het aantal verplichte bezorgdagen van post gaat mogelijk van 6 naar 5. Staatssecretaris Bleker van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (EL&I) wil deze wijziging in de Postwet doorvoeren, om zo een grote stijging van de postzegelprijs te voorkomen. Daarvoor zal de staatssecretaris in de eerste helft van 2012 een wetsvoorstel indienen.

Minder post, hogere kostprijs

De laatste jaren wordt steeds minder post verstuurd. De afgelopen jaren is het totaal aantal verzonden poststukken gedaald van €5,6 miljard in 2005 naar €4,8 miljard in 2010. Voor de komende jaren wordt een verdergaande daling verwacht.

Veel mensen en bedrijven gebruiken email of internet. Hierdoor zijn de opbrengsten van postbezorging niet meer hoog genoeg om alle kosten te dekken.

Andere maatregelen om kosten te besparen, zoals het verminderen van het aantal brievenbussen en postvestigingen, vindt de staatssecretaris nu nog een stap te ver gaan. Deze opties zijn geopperd in onderzoeken van EL&I naar de kosten van postbezorging.

Maandagbezorging vervalt

Van alle wekelijkse post wordt ongeveer 2% op maandag bezorgd. Daarom zal de postbezorging op maandag waarschijnlijk vervallen, als de postbezorging van 6 naar 5 dagen gaat.

Voorwaarde is dat spoedeisende post wel op maandag bezorgd wordt. Voorbeelden van spoedeisende post zijn rouwpost en medische post.

Postrichtlijn

De plannen passen binnen de regels van de externe link: Europese Postrichtlijn. Deze schrijft een minimum van 5 bezorgdagen voor.