Vraag en antwoord

Hoe verloopt een strafrechtelijke procedure?

Een strafrechtelijke procedure is een rechtszaak waarbij wordt beoordeeld of iemand een overtreding of misdrijf heeft gepleegd en daarvoor moet worden gestraft. Een voorbeeld van een overtreding is door rood licht rijden; een voorbeeld van een misdrijf is diefstal. Overtredingen worden behandeld door de kantonrechter. De strafrechter van de rechtbank behandelt misdrijven. Met de aangifte van het strafbare feit bij de politie start het opsporingsonderzoek. De politie, de officier van justitie en de rechter spelen een rol in de strafrechtelijke procedure.

Politie

De rol van de politie is nog niet uitgespeeld op het moment dat de verdachte is opgespoord. De politie kan proberen een regeling te treffen tussen u en de verdachte over een vergoeding van eventuele schade. In de minder ernstige gevallen kan de politie de zaak zelf afhandelen. Als de politie de zaak niet kan afhandelen, wordt het proces-verbaal doorgestuurd naar de officier van justitie.

Officier van justitie

De officier van justitie beslist of de verdachte wel of niet wordt vervolgd. De officier heeft 3 mogelijkheden:

  • Hij kan de verdachte vervolgen. Hij brengt dan de zaak voor de rechter. Er volgt een zitting voor de strafrechter. Tijdens deze zitting is de officier de openbare aanklager. Hij vraagt de rechter om de verdachte een bepaalde straf op te leggen.
  • In bepaalde gevallen kan hij de verdachte een schikking aanbieden. De officier van justitie ziet af van verdere rechtsvervolging als de verdachte een schikkingsbedrag betaalt of de schade van het slachtoffer vergoedt. Een dergelijke schikking wordt transactie genoemd.
  • Hij kan besluiten om de verdachte niet te vervolgen: de zaak wordt geseponeerd. Meestal gebeurt dit omdat hij vindt dat er onvoldoende bewijs is.

Rechter

Op de zitting onderzoekt de rechter of er voldoende bewijs is tegen de verdachte. Ook onderzoekt hij of er werkelijk sprake is van een strafbaar feit en of er bijzondere omstandigheden aanwezig zijn. Zo kunnen er allerlei verzwarende of verzachtende omstandigheden meespelen. Uiteindelijk zal de rechter uitspraak doen: het vonnis. Als een straf wordt opgelegd, zorgt de officier van justitie ervoor dat die wordt uitgevoerd. Het komt regelmatig voor dat de officier van justitie of de verdachte in hoger beroep gaan, omdat zij het niet eens zijn met de uitspraak van de rechter. De zaak wordt dan opnieuw behandeld door andere rechters.

Geen verdachte

Als er geen verdachte wordt gevonden, kunt u als slachtoffer van een geweldsmisdrijf voor een tegemoetkoming in de schade een beroep doen op het Schadefonds Geweldsmisdrijven.

Andere vragen