Welke gerechtelijke procedures zijn er?

Juridische conflicten kunnen ontstaan over verschillende onderwerpen en tussen verschillende partijen. De rechtspraak is daarom opgedeeld in verschillende rechtsgebieden. Elk rechtsgebied heeft een eigen gerechtelijke procedure. Zo'n procedure begint bijna altijd bij een rechtbank. Als een zaak bij een rechtbank binnenkomt, wordt gekeken onder welk rechtsgebied deze zaak valt. Daarmee wordt ook vastgesteld welke gerechtelijke procedure wordt gevolgd. Het kan gaan om een civiele procedure, een bestuursrechtelijke procedure, een strafrechtelijke procedure of een procedure bij de sector kanton.

Civiele procedure
Bestuursrechtelijke procedure
Strafrechtelijke procedure
Procedure bij de sector kanton

Civiele procedure

Een civiele procedure is een rechtszaak tussen 2 partijen. Dat kunnen mensen zijn, maar ook stichtingen en bedrijven. Het gaat bij een civiele procedure bijvoorbeeld om een burenruzie, een autoschade of een echtscheiding. Het gaat om handelingen waarmee de overheid zich niet heeft bemoeid. Een kort geding is een versnelde civiele procedure voor rechtszaken die spoedeisend zijn.

Bestuursrechtelijke procedure

Een bestuursrechtelijke procedure is een rechtszaak tussen de overheid en burgers of bedrijven. Het kan hierbij ook gaan om conflicten tussen overheidsorganen onderling.

Strafrechtelijke procedure

Een strafrechtelijke procedure is een rechtszaak waarbij wordt beoordeeld of iemand een overtreding of misdrijf heeft gepleegd en daarvoor gestraft moet worden. Een voorbeeld van een overtreding is door rood licht rijden, een voorbeeld van een misdrijf is diefstal. In het strafrecht brengt het Openbaar Ministerie de zaak bij de rechter aan.

Procedure bij de sector kanton

De kantonrechtspraak is geen rechtsgebied, maar wel een bijzondere vorm van rechtspraak. Elke rechtbank heeft een sector kanton. De kantonrechter behandelt civiele zaken tot € 25.000, arbeidszaken, huurzaken, lichte strafzaken en alle geschillen over consumentenkrediet (dat zijn leningen tot € 40.000). Bij de kantonrechter kunnen burgers op een relatief eenvoudige manier hun recht halen. Dat betekent dat zij zelf hun zaken mogen behartigen en geen advocaat hoeven in te schakelen.