Uitleg staatssteun

Staatssteun is in beginsel verboden, omdat het concurrentievervalsing in de hand kan werken. Toch is staatssteun in veel gevallen wel toegestaan. Het oordeel daarover is aan de Europese Commissie.

Voorbeelden staatssteun

Overheidsmaatregelen die een financieel voordeel geven aan ondernemingen kunnen vallen onder de Europese staatssteunregels. Zowel de steun van de rijksoverheid als die van provincies, gemeenten en waterschappen zijn aan te merken als staatssteun. De uitwerking (gevolgen) van de steun op de concurrentie bepaalt of steun wel of geen staatssteun is. Niet de vorm, maar het effect dat de steun heeft op de mededinging is doorslaggevend. Vandaar dat er veel verschillende vormen van overheidssteun staatssteun kunnen zijn:

• grondverkoop tegen een niet-marktconforme prijs;
• garanties;
• leningen tegen een niet-marktconforme rente;
• investeringen in niet-openbare infrastructuur.

Steun wel of niet aanmelden

Controle op financiële steun door overheden aan ondernemingen is een van de belangrijkste onderdelen van het Europese mededingingsbeleid. Steunmaatregelen die een voordeel opleveren voor een bepaalde onderneming zijn niet toegestaan als die de concurrentie op de interne markt disproportioneel verstoren. De Europese Commissie is als enige bevoegd om staatssteun te beoordelen, en goed te keuren dan wel af te wijzen.

Toetsingskader Europese Commissie

De Europese Commissie heeft haar toetsingskader uitgewerkt in een groot aantal kaderregelingen, mededelingen en richtsnoeren. Als de steun daaraan voldoet, wordt deze vrijwel altijd goedgekeurd. Melden is niet nodig als voldaan is aan de voorwaarden van een relevante vrijstellingsbeschikking.

In grote lijnen kunnen (decentrale) overheden onderstaande stappen volgen om te beoordelen of de voorgenomen steunregeling bij de Europese Commissie gemeld moet worden.

1. Beoordeel of er wel/geen sprake is van staatssteun.
2. Als het staatssteun is: kijk dan of de steun onder een vrijstelling valt.
3. Als het niet onder een vrijstelling valt: meld de steunmaatregel aan bij de Europese Commissie.

Advies staatssteun

Medewerkers van provincies en gemeenten kunnen met vragen  over staatssteun terecht bij het kenniscentrum Europa decentraal. Waterschappen kunnen advies inwinnen bij de Unie van Waterschappen.

Delen op: Twitter, Hyves, Facebook of LinkedIn