Terugkeer illegale vreemdelingen en uitgeprocedeerde asielzoekers

De Dienst Terugkeer en Vertrek regisseert het vertrek van vreemdelingen die geen recht hebben op verblijf in Nederland.

Vreemdelingen moeten Nederland verlaten als de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) de:

  • aanvraag voor een verblijfsvergunning afwijst en ook het eventueel ingediende (hoger) beroep door de rechter is afgewezen;
  • aflopende verblijfsvergunning niet verlengt;
  • verblijfsvergunning intrekt.

Ook vreemdelingen die in Nederland verblijven, maar nooit een verblijfsvergunning hebben aangevraagd, zijn illegaal en moeten Nederland verlaten.

De Dienst Terugkeer en Vertrek (DT&V) regisseert het daadwerkelijke vertrek. Voor alleenstaande minderjarige vreemdelingen regelt de DT&V bijvoorbeeld opvang in het land van herkomst, bijvoorbeeld door familieleden, buren, stam- of dorpsgenoten.

Maatregelen terugkeer vreemdelingen

Om te zorgen dat uitgeprocedeerde asielzoekers en andere vreemdelingen, die niet in Nederland mogen blijven, Nederland verlaten en terugkeren naar het land van herkomst, neemt het kabinet een aantal maatregelen:

Terugkeerbesluit
Migranten die geen recht hebben op verblijf, krijgen een terugkeerbesluit. Dit betekent dat zij binnen maximaal 28 dagen moeten terugkeren naar hun land van herkomst. Wie niet binnen de opgegeven termijn vertrekt, krijgt een inreisverbod. Wie zich niet aan dit inreisverbod houdt en in Nederland blijft of weer inreist, is strafbaar. De overtreder mag in dat geval voor een periode van maximaal 5 jaar de lidstaten van de EU niet inreizen.

Reisdocumenten in bewaring
Uitgeprocedeerde asielzoekers en illegale vreemdelingen hebben voor terugkeer reisdocumenten nodig. In de praktijk blijkt vaak dat vreemdelingen die terug moeten reizen, deze documenten niet meer bezitten. Terwijl ze de documenten bij binnenkomst in de meeste gevallen wel hadden. Daarom gaat de overheid tijdens de toelatingsprocedure en het terugkeerproces de originele reisdocumenten beheren.

Voorwaarden stellen
Gedwongen vertrek is alleen mogelijk als het land van herkomst hieraan meewerkt. Bijvoorbeeld door het afgeven van reisdocumenten. Het kabinet wil daarom dat terugkeer onderdeel wordt van het buitenlands beleid. Het kan voor het land gevolgen hebben wanneer het niet meewerkt aan de terugkeer van haar burgers. Bijvoorbeeld voor de ontwikkelings-samenwerking.

Zelfstandig vertrek stimuleren
Mensen die vrijwillig willen terugkeren naar hun land van herkomst kunnen hulp en scholing krijgen om weer een bestaan op te bouwen. Bijvoorbeeld voor het opzetten van een eigen bedrijfje. De DT&V wordt ook verantwoordelijk voor terugkeer van niet-asielzoekers. Na een afwijzing van een aanvraag voor studie, arbeid of gezinshervorming worden niet-asielzoekers overgedragen aan DT&V. Het kabinet wil op deze manier ook de terugkeer van niet-asielzoekers stimuleren.

Ongewenstverklaring

Een ongewenstverklaring wordt gegeven aan vreemdelingen die niet meer in Nederland mogen verblijven. Meestal gaat het om vreemdelingen die een misdrijf hebben gepleegd. Door de ongewenstverklaring worden het verblijf in en illegale terugkeer naar Nederland van de vreemdeling strafbaar.

Het kabinet wil dat de ongewenstverklaring vaker wordt toegepast. Dit staat in het regeerakkoord.