Vraag en antwoord

Wat is particulier onderwijs?

Particulier onderwijs is onderwijs dat niet door de overheid wordt bekostigd. In Nederland mag iedereen een particuliere school oprichten. Om les te mogen geven aan leerplichtige leerlingen, moet het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW)een particuliere school voor primair onderwijs (po) of voortgezet onderwijs (vo) erkennen. Voor particuliere scholen in het beroepsonderwijs en de volwasseneneducatie (bve) en in het hoger onderwijs (ho), geldt dit niet. Zij kunnen zelf bepalen of ze een opleiding laten erkennen.

Soorten particuliere scholen

Er zijn verschillende particuliere scholen in Nederland:

  • Internationale of buitenlandse scholen. Dit zijn scholen die uitsluitend bestemd zijn voor leerlingen die niet de Nederlandse nationaliteit hebben.
  • Particuliere exameninstellingen voor voortgezet onderwijs die leerlingen de mogelijkheid bieden binnen korte tijd een diploma te halen. Deze instellingen worden ook wel zelfstandige exameninstellingen of B2-scholen genoemd. Zowel jongeren als volwassenen kunnen er een diploma halen voor vwo, havo en vmbo.
  • Particuliere dagscholen voor basisonderwijs of voortgezet onderwijs, ook wel B3-scholen genoemd. Deze scholen komen wat betreft de inrichting van het onderwijs en de bevoegdheden van de leraren overeen met reguliere scholen.
  • Thuisonderwijs. Voor thuisonderwijs moeten ouders vrijstelling van de leerplicht voor hun kind aanvragen bij de leerplichtambtenaar. Met deze vrijstelling kan het kind onderwijs aan huis krijgen.

Daarnaast zijn er nog particuliere scholen voor het beroepsonderwijs en de volwasseneneducatie en het hoger onderwijs. Hiervan zijn er in Nederland aanzienlijk meer dan voor het basisonderwijs en het voortgezet onderwijs.

Financiering particuliere scholen

De overheid verstrekt geen financiƫle middelen aan particuliere scholen. Hierdoor zijn de instellingen volledig afhankelijk van de bijdragen van derden, waaronder de ingeschreven leerlingen. De bijdrage die de (ouders van) leerlingen moeten leveren, is daarom meestal hoger dan de bijdrage op niet-particuliere scholen. De hoogte van de bijdrage kan verschillen per particuliere onderwijsinstelling.

Oprichting particuliere scholen

Op basis van de Grondwet mag iedereen in Nederland een school oprichten. Particuliere scholen voor basisonderwijs en voortgezet onderwijs moeten worden erkend door het ministerie van OCW om les te mogen geven aan leerplichtige leerlingen. Hiervoor moeten ze binnen 4 weken na oprichting de statuten en reglementen aan de minister overhandigen. Ook moeten ze voldoen aan bepaalde kwaliteitsnormen.

Erkenning particulier onderwijs

Particuliere scholen voor basisonderwijs en voortgezet onderwijs mogen les geven aan leerplichtige leerlingen als ze het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) ze heeft erkend. Voor deze erkenning moeten de scholen binnen 4 weken na oprichting de statuten en reglementen aan de minister van OCW overhandigen. De Inspectie van het Onderwijs bezoekt vervolgens de school en brengt een bindend advies uit. Op basis van het advies bepaalt de leerplichtambtenaar van de gemeente of een particuliere school wordt erkend.

De Inspectie van het Onderwijs houdt toezicht op particuliere scholen.