Hoe worden de zetels van de Tweede Kamer over de politieke partijen verdeeld?

Voor de zetelverdeling van de Tweede Kamer wordt per stembureau het aantal geldige stemmen geteld. Blanco en ongeldige stemmen tellen niet mee. Het totale aantal stemmen dat op een lijst is uitgebracht in alle stembureaus heet het stemcijfer.

Uitslag stembureaus
Eerste fase zetelverdeling: kiesdeler
Tweede fase zetelverdeling: restzetels
Publicatie officiële uitslag verkiezingen

Uitslag stembureaus

De stembureaus geven hun uitslag door aan de Kiesraad. Over het algemeen is op de dag van de verkiezingen een voorlopige zetelverdeling bekend. Na het tellen van de stemmen verdeelt de Kiesraad de zetels over de verschillende politieke partijen. De zetelverdeling gaat in 2 fasen.

Eerste fase zetelverdeling: kiesdeler

Voor de zetelverdeling wordt eerst de kiesdeler berekend. De kiesdeler is het aantal stemmen dat een partij nodig heeft om 1 zetel in de Tweede Kamer te bemachtigen. Om de kiesdeler te berekenen wordt het totaal aantal uitgebrachte geldige stemmen gedeeld door het aantal zetels.

Het totale aantal zetels van de Tweede Kamer is 150. Als bijvoorbeeld 9 miljoen kiezers op de juiste manier hebben gestemd, is de kiesdeler 9 miljoen gedeeld door 150 en dat is weer 60.000. Een partij heeft dan 60.000 stemmen nodig voor 1 zetel.

Tweede fase zetelverdeling: restzetels

Na de eerste zetelverdeling blijven er in het algemeen nog zetels te verdelen. Dit zijn de restzetels. De verdeling hiervan gebeurt volgens het systeem van de grootste gemiddelden. Er wordt berekend hoeveel stemmen per zetel op een bepaalde partij zijn uitgebracht als aan deze partij 1 zetel meer zou zijn toegewezen. De uitkomsten van deze berekening worden naar grootte gerangschikt en de restzetels worden in deze volgorde verdeeld.

De eerste restzetel gaat naar de partij met het grootste gemiddelde. De procedure wordt toegepast totdat alle restzetels op zijn. Bij de verdeling van restzetels over de lijsten komen bij Tweede Kamerverkiezingen alleen partijen die ten minste de kiesdeler hebben behaald in aanmerking voor een restzetel.

Publicatie officiële uitslag verkiezingen

De Kiesraad publiceert de officiële uitslagen van een verkiezing op kiesraad.nl. De officiële uitslag is meestal enkele dagen na de verkiezingen bekend.