Kwaliteit grondwater

Grondwater is regenwater dat in de ondergrond is doorgedrongen. Het is belangrijk voor de productie van drinkwater en het voorkomt uitdroging van landbouw- en natuurgebieden. Ook voor grondwater bestaan kwaliteitsnormen.

Grondwater op grote diepte verplaatst zich heel traag (enkele meters per jaar). Tijdens deze verplaatsing wordt het grondwater op een natuurlijke manier gefilterd, dat wil zeggen: ontdaan van vervuilende stoffen en schadelijke bacteriën. Zo ontstaat water van goede kwaliteit dat geschikt is om drinkwater uit te bereiden.

Kwaliteitsnormen grondwater

Ook voor grondwater bestaan kwaliteitsnormen. Die normen staan vermeld in het externe link: Besluit kwaliteitseisen en monitoring water (2009). Ze zijn gebaseerd op de externe link: Kaderrichtlijn Water en de externe link: Grondwaterrichtlijn. De Grondwaterrichtlijn verplicht lidstaten van de Europese Unie (EU) om de chemische kwaliteit van het grondwater te garanderen. Lidstaten moeten in stroomgebiedbeheerplannen de maatregelen noemen, waarmee ze die kwaliteit denken te behalen.

Problemen met grondwater

De grondwaterkwaliteit wordt soms bedreigd door vervuiling in de bodem. Omdat grondwater zo traag stroomt, kan het tientallen jaren duren voordat verontreinigingen via het grondwater aan het licht komen. Ook uitspoeling van mest (in landbouwgebieden) kan het grondwater vervuilen. Een te laag of te hoog grondwaterpeil kan zorgen voor externe link: funderingsproblemen bij woningen. Een te lage grondwaterstand veroorzaakt verdroging van natuurgebieden. De overheid gaat de vervuiling van grondwater tegen door bodemsaneringen te stimuleren en overbemesting te voorkomen.

Wie is waarvoor verantwoordelijk?

In Nederland zijn de verantwoordelijkheden voor het grondwater over verschillende partijen verdeeld. Woningeigenaar, gemeente, waterschap en provincie, elke partij heeft zijn eigen rol. Een eigenaar van een gebouw moet bijvoorbeeld zelf vochtproblemen oplossen die ontstaan doordat het gebouw aan de onderkant niet waterdicht is. Een waterschap zorgt voor de juiste hoogte van het oppervlaktewater (zoals sloten en meren). En daarmee indirect voor de grondwaterstanden. De provincie geeft vergunningen af voor boorputten en grondwateronttrekkingen. De gemeente is het eerste aanspreekpunt als het gaat om (grond)waterproblemen. Ook heeft de gemeente als taak om wegen en openbaar groen voldoende te ontwateren.

Grondwaterbelasting afgeschaft

Op 1 januari 2012 is de grondwaterbelasting afgeschaft. De afschaffing is een gevolg van het Belastingplan 2012. De grondwaterbelasting was een belasting voor bedrijven die grondwater onttrekken, zoals waterleidingbedrijven, agrarische ondernemingen, bronbemalers en productiebedrijven. De Belastingdienst inde de grondwaterbelasting. Wat nog wel bestaat, is de grondwaterheffing. De provincie int deze heffing, die wordt opgebracht door bedrijven die grondwater gebruiken.