Van werk naar werk

Een werkgever mag zijn personeel alleen ontslaan als daar een goede reden voor is. Zo snel mogelijk een nieuwe baan vinden is dan voor de werknemer een prioriteit.

Direct op zoek naar ander werk bij ontslag

Vanaf het moment dat u hoort dat u werkloos wordt, bent u verplicht om te solliciteren naar een andere baan. Een medewerker die op staande voet ontslag krijgt, moet meteen zijn spullen pakken. In andere gevallen heeft de werknemer recht op een opzegtermijn, van 1 of meerdere maanden. De opzegtermijn is bedoeld om nieuw werk te vinden, voordat het oude arbeidscontract afloopt (werk-naar-werk).

De overheid verwacht dat werkgevers en werknemers steeds vaker kiezen voor een ‘van-werk-naar-werk-traject’. Werkgevers die een baan bij een ander bedrijf aanbieden, hoeven minder hoge kosten te betalen voor het ontslag. En de werknemer verdient waarschijnlijk meer dan hij aan uitkering zou krijgen. De WW-uitkering bedraagt namelijk 75% (eerste 2 maanden) tot 70% (overige maanden) van het loon dat de werknemer ontving in het jaar voordat hij werkloos werd. De hoogte van de WW-uitkering is gebonden aan een maximum: het maximumdagloon. Het maximumdagloon is per 1 juli 2011 € 190,32.

Vanaf 2013: Van-Werk-Naar-Werk budget

Door (om)scholing  kan langdurige werkloosheid voorkomen worden. Er komt daarom vanaf 1 januari 2013 een individueel Van-Werk-Naar-Werk budget bij ontslag, dat onder meer kan worden ingezet voor scholing. 

Nieuwe begrotingsafspraken voor 2013

Voor ontslag en de WW zijn de volgende maatregelen aangekondigd in het begrotingsakkoord:

  • Ten eerste gaan werkgevers betalen voor (maximaal) de eerste 6 maanden WW. Werkgevers betalen 1 maand WW per dienstjaar met een minimum van 3 maanden voor contracten voor onbepaalde tijd, tot een maximum van 6 maanden. Bij het bepalen van de duur die de werkgever betaalt, wordt uitsluitend gekeken naar het dienstverband bij de betrokken werkgever.
  • Ten tweede komt er één eenduidig ontslagstelsel met lagere ontslagvergoedingen (van een kwart maandsalaris per gewerkt dienstjaar met een maximum van 6 maanden)
  • En tot slot komt er een individueel recht op scholing bij ontslag, gefinancierd uit de ontslagvergoedingen.

Dit zijn maatregelen uit het Begrotingsakkoord 2013 om de overheidsfinanciën op orde te brengen. De 5 fracties in de Tweede Kamer (VVD, CDA, D66, GroenLinks en ChristenUnie) en het demissionaire kabinet hebben daarover in april 2012 overeenstemming bereikt. Het akkoord beperkt het begrotingstekort in 2013 tot 3% van het bruto binnenlands product (bbp). De maatregelen uit het begrotingsakkoord staan in de Voorjaarsnota 2012, het financiële overzicht van het lopende begrotingsjaar.

Hulp bij het zoeken naar werk

U moet zelf op zoek naar werk. Als de kans groot is dat u binnen 4 maanden in de WW terecht komt (en u waarschijnlijk niet op eigen kracht een baan vindt) kan het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV) u helpen, nog voordat u een uitkering krijgt. Bijvoorbeeld door een workshop te geven over het schrijven van sollicitatiebrieven. Ook kunt u via het UWV een opleiding volgen, als die opleiding een reële kans biedt op een baan. Doel is om te voorkomen dat iemand langdurig in de WW terecht komt.

Mobiliteitscentrum

Daarnaast heeft het UWV samen met gemeenten, uitzendbureaus en bedrijven mobiliteitscentra ingericht. Deze centra houden bij welke bedrijven een vacature hebben. Er zijn namelijk altijd bedrijven die nieuwe vacatures openstellen. Als er een passende baan is, wordt u direct benaderd. Ook bemiddelt het mobiliteitscentrum met de werkgever. Zo groeit de kans dat iemand werk vindt, terwijl bedrijven hun personeelstekort opvullen.

MobiliteitsCentrum Automotive

Mobiliteitscentra worden vaak gebruikt om massaontslagen op te vangen. Een voorbeeld is het project MobiliteitsCentrum Automotive (MCA). MCA werd opgestart toen bekend werd dat 1.500 tot 2.000 werknemers van een autofabrikant hun baan zouden verliezen. Het MCA zocht samen met de werknemers, gemeenten, uitzendbureaus en bedrijven naar geschikte banen. Zo vond meer dan 85% van de betrokkenen een nieuwe baan, voordat hun contract afliep. Een grote instroom in de WW werd voorkomen.

Eerste week in de WW

Als het niet lukt om een baan te vinden, voordat het contract met uw  werkgever afloopt, vangt de WW-uitkering het verlies aan inkomen op. U moet zich dan wel houden aan re-integratieregels. Zo bent u verplicht om te solliciteren. Ook moet u voor de derde werkdag nadat u werkloos bent geworden een afspraak maken met de UWV werkcoach om een plan op te stellen. De werkcoach geeft tips bij het solliciteren, bespreekt wat u gaat doen om werk te zoeken en maakt hier afspraken over. Als de werkcoach beoordeelt dat u extra hulp nodig heeft, kan hij daar regelingen voor aanbieden. Bijvoorbeeld een proefplaatsing. Dit is vergelijkbaar met een stage. U werkt maximaal 3 maanden op een proefplaats in een bedrijf, met behoud van de uitkering.

Passend werk en dagloongarantie

Iemand die nog maar kort werkloos is, mag naar een baan zoeken die aansluit bij zijn of haar opleiding en werkervaring. Na een jaar werkloosheid geldt dat elke beschikbare baan passend is. Iemand met een hbo-opleiding moet dan bijvoorbeeld ook zoeken naar een baan op mbo-niveau. Wanneer iemand een baan weigert omdat de functie minder wordt betaald of onder zijn of haar niveau ligt, heeft dit gevolgen voor de WW-uitkering.

De gedachte achter deze regeling is dat werklozen zich eerst kunnen richten op werk waarvoor ze gekwalificeerd zijn, maar dat zij zich ruimer moeten opstellen, naarmate zij langer werkloos zijn. Een ruime oriëntatie op een nieuwe baan vergroot niet alleen het aanbod, maar ook de kansen op het vinden van werk. Als het loon van de nieuwe baan lager is dan de WW-uitkering, vult de WW dit verschil aan. Dit maakt werk lonend en zorgt ervoor dat het loon geen reden meer is om werk niet als passend aan te merken. Voorwaarde is wel dat het loon aansluit bij de geldende collectieve arbeidsovereenkomst (CAO) en bij het minimumloon voor de betrokken werknemer.

Dagloongarantie

Iemand die een lager betaalde functie aanneemt, om werkloosheid te voorkomen, maakt aanspraak op een dagloongarantie. Deze garantie voorkomt dat u een lagere WW-uitkering krijgt als u opnieuw werkloos raakt. Voorwaarde is dat u zich houdt aan de voorwaarden voor een WW-uitkering. Ook moet u de nieuwe baan binnen 24 maanden na de eerste dag van werkloosheid aannemen. Om hiervoor in aanmerking te komen moet iemand binnen 36 maanden na zijn eerste ontslag weer werkloos worden. Deze beperking geldt niet als iemand bij zijn eerste ontslag 55 jaar of ouder was.

Poortwachterstoets na 3 maanden

Na 3 maanden werkloosheid bekijkt het UWV Werkbedrijf of u zich genoeg hebt ingespannen om aan werk te komen. Dit is de externe link: poortwachterstoets. Als blijkt dat u zich niet aan de afspraken hebt gehouden kan het UWV u korten op de uitkering. 

Zie ook