‘De Nederlandse ervaring met water is een wereldwijde kans’

De meeste mensen wonen in dichtbevolkte kustgebieden. Door klimaatverandering en bevolkingsgroei staan deze gebieden onder druk. Samen met Wetlands international denkt het ministerie van Buitenlandse zaken na hoe zowel mens als natuur beschermd kunnen worden. Veengebieden zijn bijvoorbeeld heel erg belangrijk voor de opslag van CO2 en mangrovebossen beschermen tegen kusterosie en stormen. Pieter van Eijk vertelt over de samenwerking.

Indonesie - oogsten van de mangroves
Beeld: Nanang Sujana
Het oogsten van de mangroves in Indonesië.

‘Jakarta en Semarang zijn steden in Indonesië die zich snel ontwikkelen. Door bodemdaling en door vernietiging van mangrovebossen en andere wetlands in en om de stad ontstaan er grote problemen, bijvoorbeeld overstromingen en kusterosie. Miljoenen mensen dreigen in armoede te vervallen en miljarden aan investeringen lopen gevaar.’

In onze Building with nature-projecten helpen we de lokale overheid om met de natuur samen te werken in plaats van ertegen te vechten. Door traditionele waterbouw maatregelen te combineren met beheer en herstel van ecosystemen, bieden we integrale oplossingen die klimaatimpacts opvangen en bijdragen aan duurzame ontwikkeling. Ondertussen werken we al in 5 Aziatische landen volgens dit principe.’

‘De Indonesische overheid kijkt naar Nederland voor dit soort kennis. In plaats van alleen dammen en dijken te bouwen adviseren wij over het hele gebied na te denken. Hiervoor heb je zowel de ingenieur uit Delft als de ecoloog uit Wageningen nodig. Het terugbrengen van de mangroves is een verbetering voor iedereen. De bossen vormen een natuurlijke kustwering, maar bieden ook mogelijkheden voor visserij, aquacultuur en recreatie. Een oplossing van deze tijd.’

Pieter van Eijk in de mangrovemodder in Panama.
Pieter in de mangrovemodder in Panama.

Eigenlijk is Nederland één groot wetland

‘Wetlands International vestigde haar coördinerende kantoor zo’n 25 jaar geleden in Nederland op uitnodiging van de overheid. Dat komt goed uit, want Nederland in eigenlijk één groot wetland. De positieven en negatieve lessen die we hebben geleerd over de omgang met water en kwetsbare ecosystemen kunnen wereldwijd helpen om rivieren en kusten beter te beheren en beschermen.’

‘We werken veel samen met lokale gemeenschappen, bedrijven en overheden. Als verbindende schakel proberen we grootschalige verandering in gang te zetten. Bijvoorbeeld door NGOs met bedrijven te verbinden of lokale gemeenschappen met overheden. Bij Wetlands international hebben we een grote passie voor natuur. Maar als organisatie verbindt je uiteindelijk mensen. Je hebt allebei nodig. We hebben groene wortels, maar kijken vanuit een brede lens naar de maatschappij.’

Indonesie - bouwen van doorlaatbare dammen
Beeld: Nanang Sujana
Het bouwen van doorlaatbare dammen in Indonesië.

'Met onze vingers in de Indonesische modder'

‘Ons werk in het Building with nature-project in Indonesië is een mooi voorbeeld van onze samenwerking met de Nederlandse overheid. We gingen al vroeg bij de ambassade in Jakarta langs. Onze doelen bleken in hun strategie en bij hun ambities te passen. We ontvingen steun van het Dutch Sustainable Water Fund. Een ambassade is erg goed in het bij elkaar brengen van overheden. Wij brengen de meer uitvoerende partijen gemakkelijker bij elkaar. We zitten immers letterlijk met onze vingers in de modder.’

‘De Nederlandse handelsmissie naar Indonesië was een enorme kans. Door bedrijven en ambtenaren rond te varen in het projectgebied, konden we hen laten zien hoe je op een inclusieve manier kusten kunt beschermen. Tegelijkertijd was het ook voor de Nederlandse overheid een kans te laten zien wat Nederland te bieden heeft op het gebied van duurzaam waterbeheer en hoe hulp en handel bij elkaar komen.’

Van goed idee tot miljoenenproject

‘De samenwerking in Indonesië was zo positief dat we iets vergelijkbaars hebben gedaan in Panama. De hoofdstad kampt met overstromingen. Die komen door staduitbreidingen in wetlandgebieden. Met hulp van de Nederlandse ambassade zijn we samen met andere partners uit de Nederlandse watersector we in gesprek gegaan met de gemeente. Zo zijn de Panama Dutch Water Dialogues ontstaan waarin allerlei partijen gesproken hebben over manieren om de stad duurzamer met water te laten omgaan. Het gaat ondertussen om een project van honderd miljoen euro.’

Wetlands international is een netwerk van 20 onafhankelijke kantoren, die wereldwijd werken aan de bescherming van wetlands. Ze zijn actief op alle continenten en op alle niveaus. Pieter van Eijk leidt het delta- en kustenprogramma. Andere programma’s richten zich op het beheer van rivieren en veengebieden. Wetlands international werkt met de Nederlandse overheid ook aan verschillende strategische partnerschappen zoals Partners for resilience dat zicht richt op inclusieve rampenpreventie.