JenV in beeld

Het ministerie van Justitie en Veiligheid stimuleert het debat en de gedachtenvorming over relevante thema’s. Daarom is er op de website een centrale plaats ingericht voor belangrijkste feiten, cijfers en visies, die de afgelopen tijd zijn verschenen.

Rechtspleging en Rechtshandhaving

Veiligheidsmonitor CBS

De Veiligheidsmonitor is een jaarlijks terugkerend bevolkingsonderzoek, uitgevoerd in opdracht van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en het ministerie van Justitie en Veiligheid. In de Veiligheidsmonitor worden onder meer de ervaren leefbaarheid en overlast weergegeven. Daarnaast gaat de monitor over het aantal slachtoffers van veel voorkomende criminaliteit. Een ander onderdeel van de monitor is het oordeel van mensen over het optreden van de politie.

Strafrechtketenmonitor

De Strafrechtketenmonitor geeft een overzicht van de beslissingen in de strafrechtketen en de daarbij behorende sancties of maatregelen. Ook geeft het inzicht in de doorlooptijden van strafzaken en het ophelderingspercentage bij misdrijven. De belangrijkste uitkomsten worden jaarlijks aan de Tweede Kamer gemeld. Net als de belangrijkste uitkomsten van de Uitvoeringsketen Strafrechtelijke Beslissingen (USB). Hierin wordt weergegeven  hoe snel de tenuitvoerlegging na het vonnis of de beslissing is gestart en hoeveel zaken in de executiefase na een langere periode nog open staan.

Criminaliteit en rechtshandhaving

Criminaliteit en rechtshandhaving (C&R)  brengt systematisch ontwikkelingen tussen criminaliteit en rechtshandhaving over het voorafgaande jaar in kaart. Deze informatie  wordt gebruikt bij de beantwoording van vragen op het gebied van criminaliteit en rechtshandhaving. De C&R is een coproductie van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum (WODC), het CBS en de Raad voor de Rechtspraak.

Rechtspleging civiel en bestuur

Het WODC en de Raad voor de rechtspraak publiceren jaarlijks het  overzicht van ontwikkelingen op het terrein van civiel- en bestuursrecht. De opgenomen informatie is ontleend aan databases, onderzoeksrapporten en jaarverslagen. De ontwikkeling van het aantal civiele-  en bestuursrechtelijke rechtszaken wordt in kaart gebracht, maar ook het gebruik van buitengerechtelijke geschilbeslechting en ontwikkeling van juridische beroepen.

Big data in veilige samenleving

In het rapport “Big Data in een vrije en veilige samenleving” van april 2016 constateert de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) dat big data een belangrijke bijdrage kan leveren aan het bevorderen van de veiligheid. Tegelijkertijd meent de WRR dat dit gepaard moet gaan met sterkere waarborgen.

Politie

Voortgang implementatie nationale Politie.

Sinds 1 januari 2013 is de nieuwe Politiewet van kracht. Dit nieuwe bestel is de basis voor versterking van het lokale gezag, heldere sturingsljinen, betere politieprestaties, meer professoinele ruimte voor de politiemedewerkers en een doelmatiger bedrijfsvoering van de politie. De politie is als 24/7 opererende 'eerste-lijnorganisatie' voortdurend het middelpunt van publieke en politiek-bestuurlijke belangstelling. Met de centralisatie van het beheer is de politie de grootste werkgever van Nederland geworden met en jaarlijks budget van meer dan € 5 miljard.

Straffen en Beschermen

Celcapaciteit

Conform een Kamerbreed aangenomen motie worden er deze kabinetsperiode geen penitentiaire inrichtingen gesloten. Het ‘Prognosemodel Justitiële ketens’ is een goede voorspeller van de benodigde celcapaciteit. Daarnaast geeft het  een beeld van het effect van diverse maatregelen en factoren op de benodigde celcapaciteit.

Verkenning jeugd

De focus in deze verkenning ligt op continuering van zorg en behandeling, zo dicht mogelijk bij de eigen omgeving van de jeugdige. De mogelijke nieuwe koers bevat  drie bouwstenen, te weten 1) screening en opstellen integraal zorgplan, 2) kleinschalige voorzieningen of inkoop van bedden bij bestaande zorginstellingen en 3) een landelijke specialistische voorziening. De gerichte samenwerking van lokale  partners en de jeugdige met zijn ouders, draagt bij aan het verminderen van de recidive risicofactoren.

Jeugdbescherming

Gemeenten zijn op grond van de Jeugdwet verantwoordelijk voor jeugdhulp, Veilig Thuis en de uit­voering van maatregelen in het kader van jeugdbescherming en jeugdreclassering. Een jaar na de inwerkingtreding van de Jeugdwet heeft een werkgroep de ontwikkelingen in de jeugdbe­scherming en jeugdreclassering geanalyseerd en geduid. De werkgroep was een initiatief van de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) en bestond uit vertegenwoordigers van gemeenten, branches en andere betrokken partijen.

Vooronderzoek naar geweld in de jeugdzorg

Niet alleen seksueel misbruik, maar ook fysiek en psychisch geweld kunnen tot sterke gevoelens van onveiligheid leiden. Een commissie onder voorzitterschap van prof. dr. M. de Winter heeft deze vraag onderzocht. Op 17 mei 2016 is zijn rapport aangeboden aan de Kamer, voorzien van een kabinetsreactie. Het kabinet wil een vervolgonderzoek.

Toekomst van de VOG

Justitie en Veiligheid en werkt aan een veilige en rechtvaardige samenleving en daarin is integer handelen van burgers, bedrijven en overheden van groot belang. De Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) is hierbij een belangrijk instrument. Het aantal aanvragen voor een VOG is de laatste jaren fors toegenomen en er is een gratis-VOG regeling opgezet. Deze brief gaat over de preventieve werking van de VOG en de toekomst van het instrument. Verder wordt in de brief ingegaan op continue screening, communicatie over de VOG, de VOG in internationaal verband en de inzet van expertise van screeningsautoriteit JUSTIS.

Verwarde personen

Hier wordt de keuze toegelicht om de problematiek van personen die verward gedrag vertonen, vanuit de personen zelf te benaderen. Daarbij gaat het bijvoorbeeld om de problematiek van onverzekerden, de inrichting van de acute GGZ, de continuïteit van zorg voor mensen die een delict hebben gepleegd en de aansluiting en samenwerking tussen de ketens van zorg en veiligheid.

Brief over Loterijen

Jaarlijks worden vele maatschappelijke initiatieven door de afdrachten van de Goede Doelen Loterijen mogelijk gemaakt. Hiermee wordt een belangrijke bijdrage geleverd aan de Nederlandse samenleving. In het kader van de modernisering van het kansspelbeleid, heeft het kabinet aangekondigd vanaf  1 januari 2017 de onderhandse verlening aan de bestaande loterijvergunninghouders te willen herzien. Op 12 mei 2016 heeft de Rechtbank Amsterdam een afwijzend besluit hierover vernietigd. Als gevolg daarvan zijn er nieuwe beleidsregels ontwikkeld. Hierdoor komen er aanvullende eisen voor de vergunning. Wat betreft de langere termijn is aangekondigd dat de ontwikkelingen binnen het stelsel worden gemonitord  en geëvalueerd. Hierbij wordt gebruik gemaakt van marktscans en van het evaluatiekader modernisering kansspelbeleid.

Terrorismebestrijding en Veiligheid

DTN

Het Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland (DTN) is een globale analyse van de nationale en internationale terroristische dreiging tegen Nederland, en Nederlandse belangen in het buitenland. Het DTN wordt vier maal per jaar uitgegeven.

Justitiële Verkenning: radicalisering en terrorisme

Justitiële Verkenningen heeft een themanummer uitgebracht rondom radicalisering en terrorisme, waarin diverse wetenschappers hun onderzoeken en visie beschrijven. Justitiële verkenningen is een publicatie van het WODC waarin justitiële trends en ontwikkelingen worden belicht.

Evaluatie contraterrorismestrategie 2011-2015

De combinatie van preventieve en repressieve maatregelen biedt in potentie een goede basis om krachtig te op te treden tegen terroristische dreigingen. Wel is het daarbij van belang om kennis en capaciteiten op het juiste peil te houden. Dat is de kern van een evaluatie van het Nederlandse contraterrorisme-beleid 2011-2015, uitgevoerd door de Universiteit Utrecht in opdracht van het WODC.

Nationale contraterrorismestrategie 2016-2020

De strategie geeft de strategische inzet weer van de Nederlandse overheid om extremisme en terrorisme, in alle mogelijke verschijningsvormen, te voorkomen en tegen te gaan.

CSBN

Het Cybersecuritybeeld Nederland (CSBN) is een jaarlijkse publicatie van het Nationaal Cyber Security Centrum en bevat inzicht in ontwikkelingen, belangen, dreigingen en weerbaarheid op het gebied van cybersecurity. Het CSBN komt tot stand in samenwerking met publieke en private partijen, en bevat een feitelijke beschrijving op basis van inzicht en expertise vanuit overheidsdiensten, vitale sectoren en wetenschap.

Vreemdelingenzaken

Asieltrends

Asieltrends is de maandelijkse rapportage over de asielaanvragen in Nederland en Europa.

Migratieradar

De Migratieradar brengt migratiestromen van asielzoekers naar Europa en Nederland in beeld. Daarmee voorziet deze publicatie de vreemdelingenketen van een analyse die de basis kan vormen voor aanpassing van beleid en uitvoering.

Rapportage Vreemdelingenketen

Deze rapportage beschrijft op hoofdlijnen de resultaten van de vreemdelingenketen in vergelijking met vorige jaren, aan de hand van de volgende vijf doelen van de vreemdelingenketen:

  1. Werk, studie en gezin;
  2. Asiel;
  3. Toegang/grensbewaking;
  4. Toezicht;
  5. Terugkeer.

Asielmonitor

De VenJ-asielmonitor meet de houding van Nederlanders over de opvang van asielzoekers. Dit gebeurt door een kwantitatief opinieonderzoek. De monitor voorziet de overheid van een instrument om de vinger aan de pols te houden. De monitor bevat een aantal vaste vragen die bij elke meting opnieuw worden gesteld.

Europa

Staatssecretaris Dijkhoff heeft op 8 september 2015, mede namens de minister van Buitenlande Zaken, de Tweede Kamer per brief geïnformeerd over de Nederlandse inzet bij de besluitvorming op Europees niveau over de Europese asielproblematiek.

Wetgeving

Programma modernisering wetboek van strafvordering

Het Wetboek van Strafvordering wordt vernieuwd zodat deze toegankelijker wordt. Het werk aan de modernisering van het Wetboek van Strafvordering wordt de komende periode voortgezet.

Kwaliteit en innovatie rechtspraak

De rechtspraak in Nederland moet aansluiten bij de digitalisering van de samenleving en procedures moeten sneller en eenvoudiger. Daarom wordt komende jaren geïnvesteerd in het toegankelijker maken van de rechtsspraak. Iedere burger of bedrijf kan op ieder moment vanaf iedere plek digitaal toegang krijgen tot de rechtspraak.

Herijking ouderschap

Een staatscommissie komt met een advies over de wenselijkheid van wijziging van het Burgerlijk Wetboek en aanverwante wetten in verband met:

  1. het ontstaan van juridisch ouderschap, zoals vormgegeven in het huidige afstammingsrecht;
  2. meerouderschap en meeroudergezag;
  3. draagmoederschap

Nieuw regime kansspelen

Een nieuw regime voor de kansspelen bestaat onder andere uit vernieuwing van het speelcasinoregime, het wetsvoorstel Kansspelen op afstand en versterking van de loterijen. Op deze manier wordt bescherming van en toezicht door de overheid op de kansspeelmarkt gerealiseerd.

Herziening stelsel rechtsbijstand

Eind 2015 verscheen het rapport van de Commissie Wolfsen die de toegang tot het recht en de rechter onderzocht. De toegang tot de rechtsbijstand voor min- en onvermogende rechtzoekenden maakt daar onderdeel van uit. Het is van groot belang dat iedereen in dit land, ongeacht de hoogte van het inkomen, toegang tot het recht en de rechter heeft. Met de tijd verandert de context waarin het stelsel van gesubsidieerde rechtsbijstand functioneert en daarmee is het nodig is om het stelsel duurzaam en bij de tijd te houden.