Protocollen voor de anderhalvemetersamenleving

Hoe komen we als samenleving stap voor stap in beweging? Een gezonde samenleving, waarin mensen zich veilig voelen, kunnen ondernemen, onderwijs volgen en zich weer zo vrij mogelijk kunnen bewegen. Daarvoor is het nodig dat we ons allemaal instellen op een lange periode in een anderhalvemetersamenleving. Bedrijven en organisaties maken daarvoor concrete plannen voor op de werkvloer (protocollen). Een protocol gaat over veilig werken binnen een bedrijf of organisatie. Om te komen tot een besluit om een door de overheid gesloten sector open te stellen, wordt naast de stand van zaken van de gezondheidszorg en de beschikbaarheid van beschermingsmiddelen, ook naar effecten op de belasting voor het OV en de publieke ruimte gekeken. Dit gebeurt natuurlijk in nauwe samenwerking met de experts. Als het virus steeds beter beheersbaar wordt, kan Nederland stap voor stap naar een anderhalvemetersamenleving totdat er voldoende bescherming is.

Waarom zijn er protocollen nodig?

Protocollen zijn nodig om de algemene regels van het RIVM te vertalen naar de realiteit van de openbare ruimte, de werkvloer, het sportveld of de school.

Dat vereist maatwerk: hoe houd je 1,5 meter afstand in een kantoortuin? Hoe voorkom je dat medewerkers bij elkaar hoeven te zitten met lunch? Hoe voorkom je dat mensen in rijen dichtbij elkaar komen te staan? Branches hebben zelf het beste zicht op de eigen praktijk. Daarom zijn protocollen op brancheniveau nodig.

Wat staat er in die protocollen?

De protocollen geven concrete invulling aan de richtlijnen van het RIVM. Dat gaat over afstand houden, over hygiëne en over bescherming. Daarnaast moeten de protocollen helder zijn in de communicatie naar alle groepen. Wat wordt er verwacht van medewerkers, en wat van klanten? Hoe moet een bedrijfsleider de werkvloer inrichten? Visualisaties kunnen hier behulpzaam bij zijn. Ook moeten de protocollen ingaan op handhaving. De branche zelf is hier als eerste verantwoordelijk voor.

Wie maken deze protocollen?

Protocollen worden in het algemeen opgesteld door de branchevereniging horend bij de sector. Daarbij worden zij in veel gevallen ondersteund door de werkgeverskoepels VNO-NCW en MKB Nederland. Ook werknemers moeten daarbij worden betrokken, bijvoorbeeld via vakbond(en). Ook overheden kunnen opsteller van protocollen zijn in de gevallen waarbij zijzelf belangrijke stakeholder zijn. Bijvoorbeeld als zij werkgever zijn.

Waar kan ik het protocol voor mijn branche of sector vinden?

Allereerst kunt u de status van het protocol voor uw branche op de website van uw brancheorganisatie vinden. De website mijncoronaprotocol.nl verzamelt protocollen en is een initiatief van VNO-NCW en MKB-Nederland, in samenwerking met de Rijksoverheid. De verantwoordelijkheid voor de inhoud van de protocollen ligt bij de branche.

Voor mijn branche bestaat er geen protocol, aan welke regels moet ik me houden? 

Iedereen moet zich aan de richtlijnen van het RIVM houden. Die gaan over afstand houden, over hygiëne en over bescherming. Het RIVM heeft een algemene handreiking gepubliceerd om u op de werkvloer aan de adviezen te kunnen houden.

Kan ik zelf een protocol aanleveren?

Protocollen worden in het algemeen opgesteld door de branchevereniging horend bij de sector. Daarbij worden zij in veel gevallen ondersteund door de werkgeverskoepels VNO-NCW en MKB Nederland. Neem hiervoor contact op met uw branchevereniging. De meeste brancheverenigingen hebben contact met hun vakdepartement. Bent u een branchevereniging of sectorcollectief met een protocol, maar bent u nog niet in contact met de overheid? Neem dan contact op met het ministerie van Economische Zaken en Klimaat via het contactformulier.

Mag een bedrijf of sector weer open als er een protocol is opgesteld dat rekening houdt met de richtlijnen van het RIVM?

  • Nee, het kabinet besluit of maatregelen versoepeld kunnen worden en bepaalde sectoren open mogen. Dit kan alleen als het algemene besmettingsrisico in Nederland omlaag is gebracht.
  • Het openstellen van sectoren heeft in veel gevallen niet alleen gevolgen voor de werknemers en klanten of bezoekers, maar ook voor de drukte in het openbaar vervoer en de openbare ruimte. Deze factoren wegen daarom mee in het besluit of een sector open kan. 
  • Voor sectoren die op dit moment open zijn, dragen protocollen bij aan het veilig werken en winkelen. Voor de sectoren die momenteel gesloten zijn, kan een protocol helpen als voorbereiding, zodat er een praktische handleiding klaarligt wanneer een sector open kan. 

Worden de protocollen getoetst door de overheid?

  • Protocollen worden in het algemeen opgesteld door de branchevereniging. Daarbij worden zij in veel gevallen ondersteund door de werkgeverskoepels VNO-NCW en MKB Nederland en de vakbonden.
  • De overheid adviseert de brancheverenigingen daarbij. Bijvoorbeeld over het waarborgen van voldoende afstand tussen werknemers en klanten en de betrokkenheid van werknemers bij de protocollen.

Wat moeten ondernemers die weer open mogen doen om zich te houden aan de RIVM-richtlijnen?

De sectoren die weer opengaan moeten zich waar mogelijk houden aan de 1,5 meter afstand  en aanvullende hygiëne- en beschermingsmaatregelen nemen. Veel sectoren hebben protocollen gemaakt waarin de algemene regels van het RIVM vertaald zijn naar hun praktijk. 

Hoe denkt het kabinet te voorkomen dat er grote drukte ontstaat bij bijvoorbeeld kappers die nu weer open mogen?

De richtlijnen van het RIVM moeten te allen tijde opgevolgd worden. Ondernemers richten hun bedrijf daarop in. Dit heeft mogelijk consequenties voor de hoeveelheid mensen of aanvragen die een bedrijf aan kan. Daarnaast moet gewerkt worden op reservering. We moeten ons allemaal aanpassen aan deze situatie, dat betekent onder meer dat we soms iets meer geduld moeten hebben.   

Komen er aanvullende regelingen om de gevolgen van de anderhalvemetersamenleving te compenseren?

De aangekondigde financiële regelingen gelden voor iedereen die aan de voorwaarden voldoet. Het is nodig om bij het opstarten van bedrijfsactiviteiten waar mogelijk 1,5 meter afstand te houden. Voor bedrijven die weer open kunnen kan dit leiden tot een stijging van de inkomsten. Een terugkeer naar een normale situatie is voor de meeste bedrijven nog niet aan de orde. Het kabinet houdt de situatie scherp in de gaten en bekijkt continu of aanvullende regelingen nodig zijn. Specifiek voor de gevolgen van de 1,5 metersamenleving zijn op dit moment nog geen aanvullende regelingen getroffen.
Bekijk hier meer veelgestelde vragen over financiële regelingen in het noodpakket banen en economie.