Nationalisering Fortis/ABN AMRO en SNS REAAL

De overheid heeft in 2008 de Nederlandse tak van Fortis/ABN AMRO overgenomen. In 2013 werd ook SNS REAAL genationaliseerd. Dit moest grote problemen voor de financiële stabiliteit en de economie voorkomen.

Overname SNS REAAL

Op 1 februari 2013 heeft het kabinet SNS REAAL genationaliseerd. Dit gebeurde in nauw overleg met De Nederlandsche Bank (DNB). Het spaargeld van klanten was zo veilig en de dienstverlening van SNS REAAL werd gewaarborgd. Er werd een nieuw management aangesteld dat als opdracht kreeg om delen van de bank-verzekeraar te verkopen.

Op 30 juni 2015 werd verzekeraar REAAL onder de nieuwe naam Vivat verkocht aan de Chinese verzekeringsmaatschappij Anbang Group Holdings Co. Ltd.

Per 1 januari 2017 gaat SNS Bank verder onder de naam De Volksbank. Op termijn zal de overheid ook De Volksbank privatiseren door de aandelen te verkopen.

Gevolgen nationalisatie SNS REAAL voor aandeelhouders en achtergestelde schuldeisers

Door de nationalisatie van SNS REAAL en de SNS Bank onteigende de overheid in 2013 de aandelen en achtergestelde schulden. Volgens de wet hebben voormalig houders recht op een schadevergoeding van de overheid. De hoogte is de waarde van de aandelen en schulden op dat moment, als er geen sprake was van nationalisatie.

In 2013 ging de minister van Financiën er van uit dat de aandelen en obligaties bij een faillissement geen waarde meer hadden.

Vaststelling schadeloosstelling

De Ondernemingskamer van het Gerechtshof Amsterdam heeft op 11 februari 2021 de hoogte van de schadeloosstelling bepaald. Daarbij is gekeken naar:

  • Het toekomstperspectief van SNS REAAL en de SNS Bank als er geen sprake was geweest van onteigening.
  • De door de verkoper en koper afgesproken prijs van de aandelen (afhankelijk van het toekomstperspectief).

De Ondernemingskamer wees op 26 februari 2016 drie experts aan. Zij brachten advies uit over de waarde van de aandelen en achtergestelde schulden. De Ondernemingskamer heeft nu, na weging van dit rapport, geoordeeld dat de Staat een schadeloosstelling is verschuldigd van € 804.810.000 exclusief rente per 1 februari 2013.

Er kan tegen de uitspraak in cassatie worden gegaan bij de Hoge Raad. Het ministerie bestudeert op dit moment de uitspraak.

Overname Fortis/ABN AMRO

Doordat Fortis moeite had om aan kapitaal te komen, moest het kabinet ingrijpen. Op 3 oktober 2008 heeft de Nederlandse overheid Fortis/ABN AMRO Nederland overgenomen. De overheid nam ook aandelen van Fortis Verzekeringen Nederland en Fortis Corporate Insurance over. De aandelen werden ondergebracht in een speciale stichting. Dat was nodig om belangentegenstellingen te voorkomen. De overheid is namelijk ook verantwoordelijk voor de financiële markten als geheel. Er mag dan niet het idee ontstaan dat de overheid haar eigen banken voortrekt.

Alle bankactiviteiten van Fortis Nederland werden samengebracht onder de naam ABN AMRO. Alle verzekerings-activiteiten werden samengebracht onder ASR. De overheid verkoopt de aandelen in beide bedrijven in termijnen op de Amsterdamse beurs Euronext. Van verzekeringsmaatschappij ASR is ruim een derde van de aandelen verkocht op 10 juni 2016. Op 17 november 2016 is 30% van de aandelen in ABN Amro naar de beurs gebracht.