Ondernemen: belangrijkste plannen voor 2020

Investeringen voor economische groei

Het kabinet wil dat er in Nederland genoeg geld is om de stijgende uitgaven aan zorg, onderwijs en sociale zekerheid te betalen. De economische groei die daarvoor nodig is, kan Nederland bereiken door productieprocessen slimmer in te richten. En de mogelijkheden van de digitalisering te gebruiken. Bijvoorbeeld belangrijke technologieën als zonnecellen, kunstmatige intelligentie of biotechnologie. In 2020 gaat er € 7,5 miljoen naar deze zogenaamde sleuteltechnologieën. Vanaf 2021 is er jaarlijks € 10 miljoen voor gereserveerd.

Ook wil het kabinet dat bedrijven durven investeren in de ontwikkeling van nieuwe technieken. Bijvoorbeeld voor grote vragen voor Nederland zoals de overstap op duurzame energie. Daarvoor heeft het Rijk Invest-NL opgericht. Deze investeerinstelling steunt bedrijven die internationaal willen ondernemen en krijgt daarvoor € 1,7 miljard investeringskapitaal. Invest-NL krijgt een aparte afdeling voor projectontwikkeling. Die krijgt ieder jaar € 10 miljoen van de staat, maar mag ook het kapitaal van Invest-NL gebruiken.

Ondernemerschap en innovatie

Het kabinet wil dat beginnende, vernieuwende bedrijven (start-ups) in Nederland zich goed kunnen ontwikkelen. En dat ze toegang hebben tot investeringen, geschikt personeel, kennis over onderzoeken, internationale markten en klanten. Daarom is er tussen 2019 en 2023 € 65 miljoen beschikbaar. In 2020 heeft het kabinet € 14 miljoen gereserveerd. Een groot deel van dit geld komt via het programma TechLeap.NL bij de start-ups en scale-ups terecht.

In 2020 is er € 1,3 miljoen beschikbaar voor het Digital Trust Center. Via dat centrum wil de Rijksoverheid midden- en kleinbedrijven (mkb) helpen om veilig digitaal te ondernemen. En om weerbaar te zijn tegen hackers, datalekken of online oplichters.

Het kabinet stelt vanaf 2020 structureel € 400 miljoen beschikbaar voor onderzoek. Bedrijven kunnen door dat geld vaker en sneller gebruikmaken van de WBSO-regeling (Wet Bevordering Speur- en Ontwikkelingswerk). Deze investering in fundamenteel en toegepast onderzoek kan bedrijven helpen om innovatieve producten te ontwikkelen. En de sterke economische positie van Nederlandse bedrijven vast te houden.

Sterkere marktpositie voor boeren

Het kabinet wil dat de onderhandelingspositie van boeren en tuinders sterker wordt vergeleken met hun afnemers. Dat is nodig om de omslag naar kringlooplandbouw mogelijk te maken. Bij kringlooplandbouw komt zo min mogelijk afval vrij en is de uitstoot van schadelijke stoffen zo klein mogelijk. Ook zijn er zo min mogelijk verliezen van grondstoffen.

Het kabinet past daarom in 2020 de Mededingingswet aan. Daarmee moet het voor boeren duidelijker worden hoe ze kunnen samenwerken om hun positie te versterken.

Ook komt er in 2020 een wet die oneerlijke handelspraktijken moet tegengaan.  Voorbeelden van praktijken die het kabinet wil verbieden, zijn:

  • Een verbod op niet-tijdige betalingen van leveringen;
  • Een verbod op verplichte meebetaling door boeren aan de marketing van producten; en
  • Een verbod op het op het laatste moment afzeggen van een bestelling voor bederfelijke producten.

Bekijk de video over de voordelen van vertical farming, een vorm van duurzame landbouw:

(Beeldtitel: Duurzame landbouw. Willem Bas:)

RUSTIGE MUZIEK

WILLEM BAS (Mede-eigenaar, B-four Agro): Kringlooplandbouw, dat is in onze ogen ook circulaire bedrijfsvoering, circulaire landbouw. Ja, een voorbeeld wat wij hieraan gedaan hebben, daar staan we nu in een kas waarin diverse bladgewassen worden geteeld op water en niet meer in de volle grond. Vertical farming houdt in, in ons geval, een stellage van twaalf meter hoog waar in tien verschillende lagen onze jonge plantjes opgekweekt worden. Dus in elke laag eigen verlichting, eigen watergiften. De grote voordelen zijn dat er geen gewasbeschermingsmiddelen meer op zitten dus helemaal chemievrij, maar ook zand bijvoorbeeld in de sla dat zal niet meer voorkomen omdat het in water groeit. Water wordt niet ingekocht omdat we al het regenwater gebruiken. Dus we gebruiken geen kostbaar drinkwater voor onze kwekerij. Al onze reststromen die gebruikt worden, die worden vergist op eigen terrein in een biogasinstallatie. Daar produceren wij zo'n twee miljoen kuub aardgas per jaar mee en een deel daarvan gebruiken we zelf voor de verwarming. Als je kijkt naar ruimte in de combinatie vertical farming met onze drie hectare kas ja, vervangen wij zo'n 140 hectare buitenteelt, dus grondteelt. Grond die niet meer bemest hoeft te worden die op een andere manier duurzaam ingezet kan worden.

(Beeldtekst: De komende jaren geeft het kabinet prioriteit aan de uitwerking van het Klimaatakkoord. Het Nederlandse wapenschild met daarnaast: Ministerie van Financien. Beeldtekst: Overheidsfinanciën. Van ons allemaal, voor ons allemaal)

DE RUSTIGE MUZIEK SPEELT NOG EVEN VERDER EN EBT DAN WEG

Boeren helpen om producten lokaal te verkopen

Het ministerie van Landbouw, Natuur en Visserij (LNV) wil de mensen in Nederland meer bewust maken van waar voedingsmiddelen vandaan komen. Als zij weten welke moeite boeren, tuinders en vissers daarvoor doen, gooien zij misschien minder eten weg. En gaan zij andere keuzes maken in de supermarkt. Of vaker inkopen bij een boer of tuinder in de buurt. En dat helpt de boeren bij de omslag naar krinlooplandbouw. Om de belangstelling voor streek- en regioproducten te vergroten, ondersteunt het ministerie de Taskforce Korte Keten (TKK). Die helpt land- en tuinbouwbedrijven om hun producten in hun eigen regio te verkopen. Bijvoorbeeld met marketing en logistiek.

Het is belangrijk dat mensen weten hoeveel moeite boeren, tuinders en vissers doen voor hun producten. Dan is er minder voedselverspilling.

Kabinetsvisie op duurzame visserij

In 2020 komt het kabinet samen met visserij-organisaties met een nieuwe visie voor Noordzee-vissers. Het kabinet wil vissers meer mogelijkheden bieden om genoeg geld te verdienen. Dat is nu soms moeilijk. Bijvoorbeeld door de bouw van windmolenparken op zee, het Europese verbod op pulsvisserij en de mogelijke gevolgen van de Brexit.

Ook is er veel aandacht voor duurzaamheid in de visserij: minder uitstoot van broeikasgassen, minder beschadiging van de bodem, niet méér vangen dan goed is voor de vissen en minder ongewenste bijvangst. Niet alleen de zeevissers moeten rekening houden met duurzaamheid. Ook vissers in de binnenwateren. Het kabinet werkt in 2020 ook aan het actieplan voor het natuurgebied IJsselmeer.

Op weg naar een circulaire economie

De ambitie van het kabinet is dat Nederland in 2030 50% van de gebruikte materialen zoveel mogelijk hergebruikt. En afval zoveel mogelijk tot bruikbare grondstof verwerkt. Uiteindelijk is het doel dat Nederland in 2050 volledig circulair is. Daarom maakt het kabinet in 2020 eenmalig € 80 miljoen vrij om onder andere circulaire projecten, die ook CO2-vermindering opleveren, in de grond-, weg- en waterbouw en de kunststofketen te stimuleren. In de begroting voor 2020 maakt het kabinet daarnaast € 16 miljoen vrij voor de 5 transitieagenda's uit het programma Nederland Circulair in 2050.