Taken en verantwoordelijkheden bij crisis of ramp

Bij de bestrijding van een crisis of ramp hebben diverse partijen een rol. Zoals de burgemeester, het Openbaar Ministerie, de brandweer, geneeskundige en gemeentelijke diensten, politie en soms ook het leger.

Burgemeester

De burgemeester is (bestuurlijk) verantwoordelijk voor de bestrijding (van de gevolgen) van een ramp. Samen met vertegenwoordigers van verschillende diensten vormt de burgemeester een rampenstaf. De burgemeester is bestuurlijk verantwoordelijk. De gemeenteraad kan de burgemeester ter verantwoording roepen over de manier van leidinggeven bij de bestrijding van de ramp.

Openbaar Ministerie

De (hoofd)officier van justitie vormt samen met de burgemeester het gezag over het politieoptreden tijdens een crisis of ramp. Het Openbaar Ministerie is verder verantwoordelijk voor een eventueel in te stellen strafrechtelijk opsporingsonderzoek naar de oorzaak van de crisis of ramp.

Brandweer

De brandweer is de spil in de rampenbestrijding. De brandweercommandant heeft de operationele leiding bij het bestrijden van de ramp. Alles wat op het rampterrein gebeurt, staat onder zijn leiding. De commandant zit in de gemeentelijke rampenstaf en vertaalt de beslissingen daarvan in acties. Hij coördineert verder de werkzaamheden van de hulpverleningsdiensten. Op het rampterrein is de eerste taak van de brandweer het redden van mensen en dieren. Natuurlijk blussen de brandweermensen ook branden. En ze verrichten metingen om na te gaan of er gevaarlijke stoffen zijn vrijgekomen.

Meer informatie over de taken van de brandweer.

Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR)

Gewonden van een ramp moeten zo snel mogelijk hulp krijgen. De verpleegkundigen van de ambulances geven meestal de eerste hulp. En proberen de slachtoffers stabiel te krijgen voor vervoer naar het ziekenhuis.

Gemeentelijke diensten

De opvang van de bewoners is een zaak van de gemeente. De gemeentelijke diensten zorgen voor praktische opvang. Zoals tijdelijk onderdak en eten, en geestelijke opvang. Ook registreert de gemeente de gedupeerden van een ramp. En de gemeente helpt vaak bij de afhandeling van schade waarvoor de getroffenen niet verzekerd zijn.

Politie

De politie zorgt dat de brandweer en de ambulancediensten hun werk kunnen doen. Politiemensen zetten het terrein af en nemen verkeersmaatregelen. Soms stellen ze een veiligheidszone in rond een rampterrein. Als slachtoffers niet goed zijn te identificeren, komt het Rampen Identificatie Team van de politie in actie. Dit is een team van deskundigen dat wordt samengesteld op het moment dat het nodig is. Het bestaat uit specialisten die gezamenlijk dit werk doen.

Leger

Defensie kan militairen inzetten voor de bestrijding van een ramp. Het leger kan bijvoorbeeld worden ingezet om mensen te evacueren.

Andere betrokken instellingen bij een ramp

Het hangt van de soort ramp af welke andere instellingen bij de bestrijding ervan zijn betrokken.

  • Waterschappen

    Bij wateroverlast, zoals een dijkdoorbraak, of hoog water door overvloedige regen.
  • Kustwacht

    Bij een ramp voor de kust. 
  • Rode Kruis

    Voor opvang van gewonden.
  • Organisaties van reddingshonden

    Bij het zoeken naar slachtoffers onder puin.
  • Leger des Heils

    Voorziet gedupeerden, maar ook hulpverleners, van broodjes en soep.