Hoe werkt de zetelverdeling na de Tweede Kamerverkiezingen?

Het Centraal stembureau (de Kiesraad) stelt de uitslag van de Tweede Kamer verkiezing vast. Hierna verdeelt de Kiesraad de zetels over de politieke partijen. Hoe meer stemmen, hoe meer zetels een partij krijgt in de Tweede Kamer.

Verdeling zetels

Eerst wordt de kiesdeler berekend. De kiesdeler is het aantal stemmen dat een partij nodig heeft om 1 zetel te krijgen. Om de kiesdeler te berekenen wordt het totaal aantal uitgebrachte geldige stemmen gedeeld door het aantal zetels. Het totale aantal zetels van de Tweede Kamer is 150.

Daarna kijkt de Kiesraad hoe veel keer de partijen de kiesdeler hebben gehaald. Het resultaat hiervan geeft het aantal volle zetels dat door partijen is behaald. Deze verdeling komt meestal niet precies uit. Er blijven dan restzetels over.

Verdeling restzetels

Om restzetels te krijgen bij de Tweede Kamerverkiezingen of de verkiezing voor het Europees Parlement, moet een partij tenminste 1 zetel hebben behaald.

De verdeling van restzetels gebeurt volgens het systeem van de grootste gemiddelden. Hierbij wordt het stemmenaantal van elke partij gedeeld door het aantal volle zetels plus 1. Dit is de eerste restzetel die verdeeld wordt. Deze berekening levert voor iedere partij een gemiddeld aantal stemmen per zetel op. De partij met het grootste gemiddelde krijgt de eerste restzetel.

Meer informatie over de zetelverdeling en verdeling van restzetels vindt u op de website van de Kiesraad.

Meer kans op restzetels door lijstverbinding politieke partijen

Politieke partijen kunnen hun kansen op een restzetel vergroten door een lijstverbinding aan te gaan. Dit is een samenwerking tussen deze politieke partijen voor de verkiezingen. Meestal omdat de politieke partijen zich min of meer verwant voelen. Bij de verdeling van de (rest)zetels geldt de lijstverbinding als 1 partij.  

Op de kandidatenlijsten die u thuis ontvangt, kunt u zien of een politieke partij een lijstverbinding is aangegaan. Bovenaan het stembiljet staat dan onder de naam van die partijen '(gecombineerd met lijst ...)'.