Vraag en antwoord

Hoe word ik zij-instromer in het onderwijs?

Als u zij-instromer in het onderwijs wilt worden, heeft u verschillende mogelijkheden. Afhankelijk van uw opleidingsniveau en praktijkervaring kunt u direct voor de klas en tegelijkertijd scholing op maat volgen. U kunt gaan lesgeven in het primair onderwijs (po), in het voortgezet onderwijs (vo) of in het beroepsonderwijs en de volwasseneneducatie (bve). U meldt zich daarvoor aan bij een school van uw keuze. U komt mogelijk ook in aanmerking voor de ‘subsidie zij-instromers’ of de ‘tegemoetkoming leraren’.

Zij-instromen in primair onderwijs (po) en voortgezet onderwijs (vo)

Om zij-instromer te worden in het primair onderwijs of het voortgezet onderwijs moet u beschikken over:

  • minimaal een afgeronde hbo-opleiding;
  • voor het onderwijs relevante maatschappelijke ervaring en beroepservaring;
  • een Verklaring Omtrent Gedrag (VOG).

Geschiktheidsonderzoek en geschiktheidsverklaring zij-instromer

Heeft u een school in het primair of voortgezet onderwijs gevonden waar u als zij-instromer kunt werken? Dan vraagt die school voor u een geschiktheidsonderzoek aan bij een lerarenopleiding met een assessmentcentrum. U kunt ook op eigen initiatief een geschiktheidsonderzoek aanvragen. Bij voldoende geschiktheid krijgt u een geschiktheidsverklaring waarmee u een aanstelling bij de school kunt krijgen.

Het geschiktheidsonderzoek bestaat uit 2 delen. Eerst wordt gekeken of u een relevant getuigschrift van een opleiding in het hoger onderwijs (ho) heeft. Als dit zo is, krijgt u het assessment. Wanneer u een ervaringscertificaat (EVC) heeft waarmee u kunt laten zien welke vaardigheden u bezit, kan dit meetellen bij het assessment. Alleen het ervaringscertificaat is niet genoeg om als zij-instromer een aanstelling te krijgen op een school. U kunt het ook niet gebruiken in plaats van een getuigschrift van een hogeschool of een universiteit.

Extra scholing nodig na geschiktheidsonderzoek zij-instromer

Als uit het geschiktheidsonderzoek blijkt dat u nog extra scholing nodig heeft, dan geeft de school u een aanstelling voor maximaal 2 jaar. Binnen die tijd kunt u uw volledige bevoegdheid halen. Met de school en de opleidingsinstelling maakt u afspraken over het scholingstraject. Na afloop hiervan doet u een bekwaamheidsonderzoek. Als dit goed is dan krijgt u uw onderwijsbevoegdheid.

Zij-instromen in speciaal onderwijs (so)

Om zij-instromer te worden in het speciaal onderwijs zult u een specifieke nascholingscursus moeten volgen. Meer informatie over externe link: cursussen en opleidingen voor zij-instromers in het speciaal onderwijs vindt u op de website van Kennisnet.

Zij-instromen in beroepsonderwijs en volwasseneneducatie (bve)

Om als leraar in het beroepsonderwijs en de volwasseneneducatie (bve) te gaan werken moet u over 1 van de volgende vooropleidingen beschikken:

  • afgeronde opleiding in het hoger onderwijs (hbo of wo);
  • afgeronde mbo-opleiding met minimaal 3 jaar praktijkervaring in het vak waarin u les wilt geven.

Als u over de juiste vooropleiding beschikt, kan de school u benoemen als leraar in tijdelijke dienst. U moet binnen een bepaalde tijd en in overleg met de school een bewijs van voldoende didactische bekwaamheid halen, een zogenaamd pedagogisch didactisch getuigschrift (pda). Daarna kunt u in vaste dienst komen.

Scholen in het bve gebruiken niet het geschiktheidsonderzoek om uw geschiktheid te beoordelen. Het bestuur van de onderwijsinstelling doet die beoordeling zelf. Het kan dan gaan om regionale opleidingencentra (roc's), een vakinstelling of de agrarische opleidingencentra (aoc's).

Lesgeven met tijdelijke ontheffing

Als u niet van plan bent om leraar te worden, maar wel een paar uur per week wilt lesgeven, dan is het mogelijk om een tijdelijke ontheffing te krijgen van de onderwijsbevoegdheid. De Inspectie van het Onderwijs (Onderwijsinspectie) beslist daarover. Verdere afspraken maakt u met de school, want die bepaalt of er behoefte is aan uw deskundigheid en ervaring.

Subsidie voor zij-instromers

U komt mogelijk in aanmerking voor subsidie als een onderwijsinstelling u een aanstelling heeft aangeboden en u via zij-instroom uw bevoegdheid wilt halen. Het bevoegd gezag van de onderwijsinstelling kan dan een subsidie zijinstroom voor u aanvragen. Hiervoor gelden voorwaarden. De subsidie is bedoeld als tegemoetkoming in de kosten van een geschiktheidsonderzoek, scholing, begeleiding en studieverlof.

U kunt ook zelf in aanmerking komen voor een vergoeding via de regeling 'tegemoetkoming leraren'. Meer informatie over de externe link: subsidie zij-instromers en de externe link: tegemoetkoming leraren vindt u op de website van Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO).

Andere vragen