Vraag en antwoord
Wat is de identificatieplicht?
De identificatieplicht houdt in dat iedereen vanaf 14 jaar een geldig identiteitsbewijs moet kunnen tonen als de politie daar om vraagt. Ook andere ambtenaren die toezicht houden op de naleving van wetten, kunnen u vragen om een geldig identiteitsbewijs. Bijvoorbeeld boswachters, belastinginspecteurs en milieu-inspecteurs. De identificatieplicht geeft de politie of toezichthouders niet de bevoegdheid zonder reden uw identiteit te controleren.
Strafbaar zonder identiteitsbewijs
Als u geen origineel en geldig identiteitsbewijs kunt of wilt laten zien, bent u strafbaar. U loopt het risico op een boete. Dit staat in de Wet op de uitgebreide identificatieplicht.
Toonplicht of draagplicht
U heeft geen draagplicht, alleen een toonplicht. Omdat u het identiteitsbewijs verplicht moet kunnen tonen, betekent het in de praktijk dat u altijd een identiteitsbewijs bij u moet dragen. Het verschil tussen een draagplicht en een toonplicht is dat de politie bij een draagplicht bevoegd zou zijn u ook zonder reden aan te houden om uw identiteit te controleren.
Gezichtsverhullende sluier bij identificatie
Als u gezichtsverhullende kleding zoals een boerka draagt, moet u toch voldoen aan de identificatieplicht. U bent dus verplicht uw gezicht te laten zien als de politie u vraagt om identificatie. Wanneer u hiertegen grote bezwaren heeft, moet u mee naar het politiebureau. Op het bureau doet een vrouwelijke politieagente de controle bij vrouwen. U mag niet met gezichtsverhullende kleding op een paspoortfoto of op een vreemdelingendocument staan.
Verstandelijk gehandicapten en psychiatrische patiënten
De identificatieplicht geldt voor iedereen. Het is niet mogelijk voor bepaalde groepen een uitzondering te maken, bijvoorbeeld voor verstandelijk gehandicapten en psychiatrische patiënten. Als een persoon in staat is zich zelfstandig in openbare ruimtes te begeven, mag verwacht worden dat hij of zij ook een identiteitsbewijs kan dragen.
Vreemdelingen
Vreemdelingen die wachten op hun vreemdelingendocument of het document kwijt zijn, krijgen van de IND een schriftelijke verklaring waarin staat dat zij rechtmatig in Nederland verblijven. Dit heet ook wel een artikel 9 brief. De brief is te gebruiken als het bewijs van rechtmatig verblijf en voldoet voor de politie aan de identificatieplicht.
Tijdelijk geen identiteitsbewijs
Mensen die tijdelijk geen identiteitsbewijs hebben, bijvoorbeeld omdat ze dit zijn kwijtgeraakt, lopen het risico dat zij niet aan de identificatieplicht voldoen. Iemand die tijdelijk zijn identiteitsbewijs kwijt is, moet zich kunnen identificeren met een ander geldig identiteitsbewijs.