Hoe wordt een gemeente bestuurd?

Een gemeente wordt bestuurd door een gemeenteraad, een college van burgemeester en wethouders en een burgemeester.

Gemeenteraad
College van burgemeester en wethouders
Burgemeester
Wethouder

Gemeenteraad

De gemeenteraad is het hoogste bestuursorgaan in de gemeente. De raad neemt alle beslissingen die belangrijk zijn voor de gemeente, bijvoorbeeld over de hoogte van tarieven en belastingen.

De inwoners van de gemeente kiezen de leden van de raad voor 4 jaar. Het aantal leden van de raad is afhankelijk van het aantal inwoners van de gemeente. De taken en bevoegdheden van de gemeenteraad zijn geregeld in de Gemeentewet.

College van burgemeester en wethouders

Het college van burgemeester en wethouders (college van B en W) vormt het dagelijks bestuur van de gemeente. De belangrijkste taak van het college van B en W is de voorbereiding en uitvoering van de besluiten van de gemeenteraad.

Daarnaast voert het college zelfstandig wetten en regelingen van Rijk en provincie uit. Dit heet het medebewind. Voorbeelden daarvan zijn het uitvoeren van de Wet werk en bijstand (Wwb) en de Wet milieubeheer (Wm). Als dagelijks bestuur is het college als eerste verantwoordelijk voor de financiën van de gemeente.

Burgemeester

De burgemeester is voorzitter van de gemeenteraad en van het college van B en W. Daarnaast heeft hij een aantal eigen taken en bevoegdheden. Een onderdeel van de portefeuille van de burgemeester is de handhaving van de openbare orde en veiligheid. Bij rampen kan hij opdrachten geven die nodig zijn voor het handhaven van de openbare orde of voor beperking van gevaar voor de burgers.

Als enig lid van de gemeentebestuurders is de burgemeester niet gekozen. Hij wordt voorgedragen door de Commissaris van de Koningin en bij Koninklijk Besluit benoemd door de Kroon (de koningin en ministers). Dit gebeurt op voordracht van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK).

De benoeming van de burgemeester geldt voor een periode van 6 jaar. Na advisering door de gemeenteraad wordt een burgemeester meestal automatisch herbenoemd. Alleen de Kroon kan de burgemeester ontslaan.

Wethouder

Een wethouder wordt benoemd door de gemeenteraad. Iedere wethouder heeft zijn eigen taakgebied of portefeuille, maar als bepaalde bevoegdheden gebruikt moeten worden, beslist het hele college.