Werknemer bij de overheid
Bij de overheid en het onderwijs werken ongeveer 950.000 mensen in 14 overheidssectoren. Elke ambtenaar die bij de overheid in dienst treedt legt een eed of een belofte af. Hij zweert of belooft dat hij niet fraudeert, zich niet laat omkopen of vertrouwelijke informatie lekt.
Rechtspositie overheidspersoneel
Zo’n 65% van het overheidspersoneel is ambtenaar. Zij hebben een
arbeidsvoorwaardenregeling. De rechtspositie van de meeste ambtenaren is
geregeld in de
Ambtenarenwet.
Militairen vallen onder de
militaire Ambtenarenwet
en ambtenaren van de rechterlijke macht onder de
Wet rechtelijke
ambtenaren. De Ambtenarenwet regelt dat overheidsinstellingen een
integriteitsbeleid voeren en een
klokkenluidersregeling
hebben
In het regeerakkoord is afgesproken dat het kabinet de lonen in de collectieve sector (exclusief zorg) in 2011 bevriest. Verder wordt het ambtenarenrecht gelijk getrokken met het arbeidsrecht. Voor de overgang van werk naar werk voor ambtenaren moeten dezelfde voorwaarden gelden als voor werknemers in de private sector.
Leraren en onderwijzers
Veel leraren en onderwijzers zijn geen ambtenaar. Zij hebben een arbeidscontract. Hun rechtspositie is geregeld volgens het Burgerlijk Wetboek. Ze hebben een CAO.
Verschil met bedrijfsleven
Het salaris bij de overheid is goed te vergelijken met het salaris in het bedrijfsleven. Overheidswerknemers in lagere schalen hebben vaak iets hogere salarissen dan in het bedrijfsleven. Salaris en doorgroeimogelijkheden voor hoger opgeleide managers zijn in grote bedrijven aantrekkelijker. Het salaris is meestal niet doorslaggevend bij de keuze voor een bepaalde overheidswerkgever. Mensen hechten veel waarde aan:
- iets betekenen voor de maatschappij;
- de vrijheid om korter of langer te werken;
- zelfontplooiing;
- opleidingen en trainingen.
De overheid staat bekend om haar gunstige secundaire arbeidsvoorwaarden. Zo is er bij de overheid meer ruimte om de zorg (voor kinderen of zieke familie) te combineren met een (deeltijd) baan.