Nieuw Europees asielbeleid (Migratiepact)

Vanaf 12 juni 2026 gelden nieuwe asielregels in de Europese Unie (EU). Zo moeten er strengere controles aan de buitengrenzen komen, kortere asielprocedures en beperkingen voor asielzoekers om door te reizen naar andere EU-landen om daar asiel aan te vragen. De nieuwe regels komen uit het Europese asiel- en migratiepact.

Europese Migratiepact in het kort

Het Europese asiel- en migratiepact moet helpen om de instroom van migranten te beperken en migratie beter te beheersen.

Lees:

Per 12 juni 2026 gelden nieuwe Europese afspraken over asiel en migratie.
Deze afspraken heten het Europese asiel- en migratiepact.
In dit pact staan regels die ervoor moeten zorgen dat asielprocedures in verschillende EU-landen meer op elkaar lijken en Europa meer grip krijgt op migratie.

In veel landen uit de Europese Unie staat het asiel- en opvangsysteem al lange tijd onder grote druk.
Het migratiepact moet dit verbeteren.
Europese landen werken samen aan een beter asielsysteem, door de Europese buitengrenzen te versterken asielprocedures korter te maken en door de verantwoordelijkheid voor migratie beter te verdelen dat noemen we solidariteit.

We leggen de belangrijkste afspraken uit.

De meeste asielzoekers komen Europa binnen via de buitengrenzen.
Daar moet de identiteit van de asielzoeker sneller worden vastgesteld.
Daarna wordt besloten wie de EU in mag om een asielprocedure te starten en wie een snelle asielprocedure aan de buitengrens krijgt.
Asielzoekers met weinig kans op een asielvergunning en daarmee op bescherming in Europa krijgen een snelle beoordeling van hun aanvraag.
Als zij niet mogen blijven, horen zij dit al aan de grens.
Daarom maakt Europa ook duidelijke afspraken over snelle terugkeer.
Een deel van de mensen maakt meer kans op asiel.
In Nederland gaan deze mensen naar een aanmeldcentrum.
Daar begint hun asielprocedure.

De EU wil ervoor zorgen dat de asielprocedure in verschillende lidstaten meer op elkaar lijkt.
Daarom zijn er afspraken over hoe die procedure eruit moet zien.
Zo wordt de asielvergunning voor onbepaalde tijd bijvoorbeeld afgeschaft.
Het pact geeft landen ook ruimte om hun eigen regels aan te scherpen.
Nederland verkort de asielvergunning van 5 naar 3 jaar.
Ook wordt de asielprocedure korter en komen er strengere regels voor gezinshereniging.

In sommige EU-landen komen veel asielzoekers binnen.
Dit zorgt voor hoge migratiedruk bijvoorbeeld als er veel mensen per boot aankomen.
Deze landen krijgen steun van andere EU-landen.
Dat kan door asielzoekers over te nemen of door geld te geven aan deze landen.
Nederland kiest voor dat laatste.

Dus het pact zorgt ervoor dat asielzoekers sneller duidelijkheid krijgen over hun aanvraag minder verschillen in asielprocedures tussen EU-landen en voor betere samenwerking tussen landen.
Het pact is een belangrijke stap naar meer grip op migratie.
Daarom blijft Europa werken aan extra maatregelen.
En zo werken we samen aan een effectief asielsysteem.

Strengere asielregels nationaal

Met het Migratiepact gaan ook de volgende nationale asielregels in:

Nederland verkort de tijdelijke asielvergunning van 5 naar maximaal 3 jaar
De asielvergunning van onbepaalde tijd wordt afgeschaft
De asielprocedure wordt korter door de voornemenprocedure en het aanmeldgehoor te schrappen
Schrappen mogelijkheid tot nareis van meerderjarige kinderen en ongehuwde partners
Beperken mogelijkheden om een nieuwe asielaanvraag te doen bij nieuwe feiten en omstandigheden

Europese asielregels opnemen in Nederlandse wet

Het Migratiepact bestaat uit 1 richtlijn en 9 verordeningen. Om die in Nederlandse wet- en regelgeving op te nemen is een wijziging van de Vreemdelingenwet nodig. Deze wet is op 26 mei 2026 aangenomen in de Eerste Kamer.

Afspraken in migratiepact

In het Migratiepact staan onder andere de volgende afspraken:

Controle aan Europese buitengrenzen

EU-landen moeten de identiteit van asielzoekers sneller vaststellen met een zogeheten screening.
Lees meer over de nieuwe EU-regels voor screening op de site van de Europese Raad.
EU-landen die asielzoekers op hun grondgebied aanhouden die illegaal de buitengrenzen zijn overgegaan, moeten die binnen 3 dagen alsnog screenen.
EU-landen moeten gegevens van asielzoekers en migranten zonder de juiste papieren in een Europese databank invoeren. Daarmee kan de EU beter in de gaten houden in welke landen iemand asiel heeft aangevraagd.
Lees meer over de EU-maatregelen om de databank uit te breiden op de site van de Europese Raad.

Nieuwe regels over wie bescherming krijgt en kortere procedures

Asielprocedures moeten in de EU-lidstaten meer op elkaar lijken.
Verplichte grensprocedures voor specifieke groepen asielzoekers. Bijvoorbeeld asielzoekers die weinig kans maken op asiel (uit landen waarvan de EU-landen 20% of minder van de asielverzoeken goedkeuren). Of asielzoekers die een gevaar zijn voor de openbare orde of nationale veiligheid. Die moeten aan de EU-grens al horen of ze mogen blijven of niet. Als ze geen asiel krijgen, start direct de terugkeer naar hun thuisland. De verplichte grensprocedure geldt niet voor alleenstaande minderjarige vluchtelingen (behalve als ze een gevaar vormen voor de openbare orde of nationale veiligheid).
Lees meer over de nieuwe EU-regels voor de asielprocedure op de site van de Europese Raad.
EU-landen moeten zorgen voor genoeg capaciteit voor deze grensprocedures voor asielzoekers. Nederland moet 211 asielzoekers deze procedure gelijktijdig kunnen laten doorlopen.
EU-landen mogen in crisissituaties afwijken van de regels. Bijvoorbeeld als plotseling grote aantallen vluchtelingen naar de EU komen. Of als een EU-land kampt met een natuurramp of epidemie. Zij moeten de Europese commissie om toestemming vragen en aantonen dat er sprake is van een crisis of overmacht.
Lees meer over de EU-maatregelen bij een migratiecrisis op de site van de Europese Raad.
Asielzoekers moeten tijdens hun procedure samenwerken met de autoriteiten. Ze moeten bijvoorbeeld de juiste gegevens verstrekken over hun identiteit en nationaliteit, de gehele asielprocedure beschikbaar zijn voor vragen of gehoor en in het land blijven waar ze asiel hebben gevraagd. Werken ze niet mee? Dan kan een land de asielaanvraag tijdelijk stoppen of afwijzen.
Kinderen die asiel aanvragen moeten binnen 2 maanden na hun asielaanvraag naar school (was 3 maanden).
Minderjarigen zonder ouders of begeleiders, gehandicapten, ouderen, slachtoffers van foltering en asielzoekers met trauma’s moeten snel ondersteuning krijgen. Zo moeten kinderen direct een voogd krijgen.

Meer hulp tussen EU-landen

EU-landen moeten gezamenlijk jaarlijks minimaal 30.000 asielzoekers overnemen. Of € 20.000 per asielzoeker betalen aan EU-landen die veel asielzoekers opvangen.
Lees meer over deze EU-maatregelen om asielzoekers eerlijker te verdelen (solidariteitsmaatregelen) op de site van de Europese Raad.