Het Rijk, de provincie Gelderland, de waterschappen en de gemeenten starten met de uitvoering van de Aanpak Veluwe. Hiervoor stelt het kabinet €300 miljoen beschikbaar. Vandaag ondertekenden de betrokken overheden een samenwerkingsovereenkomst en het eerste uitvoeringsplan. Met de investering werken zij aan herstel van natuur en beekdalen, verbetering van water en bodem en vermindering van de stikstofuitstoot. Daarmee ontstaat stap voor stap weer ruimte voor vergunningverlening, woningbouw, economische ontwikkeling en een toekomstbestendige landbouw.
Jaimi van Essen (Minister van LVVN): “De Veluwe is een uniek gebied met grote opgaven, maar ook met veel regionale energie. Hier gebeurt al veel en wordt al langere tijd hard gewerkt aan deze aanpak. Voor mij is het belangrijk dat we die energie bundelen en doorpakken. Uiteindelijk gaat het erom dat we de natuur herstellen. Zodat we stap voor stap ook weer ruimte creëren voor vergunningverlening. Zo komen we niet alleen op de Veluwe, maar in heel Nederland weer vooruit.”
Van afspraken naar uitvoering
De uitdagingen op de Veluwe zijn groot. De natuur staat onder druk, de stikstofbelasting is op veel plekken te hoog en ook water en bodem vragen om verbetering. Daarom werken Rijk, provincie, waterschappen en gemeenten de komende tien jaar samen aan een gebiedsgerichte aanpak om de kwaliteit van natuur, water en leefomgeving te verbeteren. De uitvoering gebeurt gefaseerd, waarbij resultaten en nieuwe inzichten steeds worden meegenomen.
Succesvolle uitvoering vraagt om betrokkenheid van de mensen die op en rond de Veluwe wonen, werken en ondernemen. Daarom werken de overheden samen met inwoners, agrariërs, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Zo moeten maatregelen beter aansluiten bij de praktijk en kunnen ze rekenen op draagvlak in de regio.
Wethouder Jarin van der Zande: “We staan voor een grote opgave op en rond de Veluwe: natuur herstellen, de stikstofuitstoot terugdringen én ervoor zorgen dat mensen hier kunnen blijven wonen, werken en ondernemen. Dat raakt inwoners, boeren en ondernemers direct. Daarom kiezen we in Apeldoorn voor een aanpak die begint in het gebied zelf, zoals gebiedsaanpak GEUS. We kennen de dorpen, de mensen en de uitdagingen die hier spelen. Juist door samen op te trekken en eerlijk te zijn over wat nodig is, kunnen we werken aan oplossingen die haalbaar én toekomstbestendig zijn. Niemand is geholpen met stilstand. Het is tijd om keuzes te maken, perspectief te bieden en samen stappen te zetten naar een sterke natuur én een vitaal landelijk gebied.”
Heemraad Erik den Hertog: "Water speelt een belangrijke rol in de toekomst van de Veluwe. Een sterke natuur begint bij een gezond water- en bodemsysteem. Daarom werken we samen met andere overheden, inwoners, boeren, ondernemers en maatschappelijke organisaties aan herstel van natuur, water en bodem.Met de Aanpak Veluwe zetten we de komende jaren concrete stappen. We werken aan herstel van beekdalen, het vasthouden van water, het aanvullen van grondwater en het verbeteren van de waterkwaliteit. De opgaven zijn groot en vragen om een lange adem. Juist daarom is het belangrijk dat we nu samen de stap zetten van plannen maken naar uitvoeren."
Wethouder Jan Pieter van der Schans: “Agrarische bedrijfsontwikkeling, woningbouw, natuurherstel. Het gaat al zeven jaar moeizaam vanwege het stikstofslot. Voor de regio Foodvalley telt het zwaarst dat we nu aan slag kunnen’’, stelt de Edese wethouder en portefeuillehouder landelijk gebied in de regio Jan Pieter van der Schans. “De Aanpak Veluwe bevat concrete maatregelen om vergunningsverlening op gang te brengen en de natuur te herstellen en dat is allebei hard nodig. Onze agrarische sector bieden we perspectief met duidelijke randvoorwaarden. Hun vakmanschap staat centraal. We stellen agrarisch ondernemers in staat om hun stikstofuitstoot fors te verminderen, met innovatie en managementmaatregelen. Zo zetten we de stappen naar emissiebeleid, doelsturing en adequaat natuurbeheer. Deze klus vergt het uiterste van ons allemaal, maar samen met boeren én boswachters durven we het aan. We hebben vandaag met z’n allen de eerste stap gezet en laten aan Den Haag zien hoe Nederland van het stikstofslot af kan gaan.”
Gedeputeerde Peter Drenth: “Ik ben heel blij met de erkenning van de minister voor de jarenlange inspanning van het gebied. Sinds 20219 ben ik als gedeputeerde nauw betrokken bij de stikstofproblematiek. Ik heb vele tientallen inwoners, boeren en andere ondernemers op de Veluwe gesproken die niet verder kunnen, soms gewoon stilstaan. Boeren weten niet waar ze aan toe zijn, vakantieparken kunnen niet uitbreiden, dorpen en steden kunnen geen nieuwe wegen of wijken bouwen. Vandaag zijn we dichterbij dan ooit met een oplossing. Doordat vier overheden gezamenlijk optrekken, kunnen we nog in 2026 starten met concrete maatregelen. Ik roep dan ook de Eerste- en Tweede Kamerleden op om eindelijk landelijk beleid vast te stellen en budgetten beschikbaar te maken. Het is nu tijd dat we toekomst bieden aan de mensen op de Veluwe, en in de rest van Nederland.”
300 miljoen euro voor eerste maatregelen
Om de eerste fase van de aanpak mogelijk te maken, stelt het Rijk €300 miljoen beschikbaar. Met dit budget kunnen overheden, ondernemers en andere betrokken partijen direct aan de slag.
Het geld wordt onder meer ingezet voor herstel van beekdalen en watersystemen, verbetering van de bodem en natuur, maatregelen in overgangszones rond natuurgebieden, en ondersteuning van agrarische ondernemers die willen verduurzamen, innoveren extensiveren of vrijwillig verplaatsen of stoppen. Ook komen er mogelijkheden voor gezamenlijke gebiedsplannen van groepen agrariërs.
Een belangrijk deel van het budget is bestemd voor de landbouw. Het doel is om de uitstoot te verminderen en tegelijkertijd perspectief te bieden aan toekomstbestendige agrarische bedrijven.
Perspectief voor natuur en economie
De aanpak vraagt een bijdrage van alle sectoren in het gebied. De betrokken overheden realiseren zich dat de maatregelen gevolgen kunnen hebben voor inwoners en ondernemers, met name in de landbouw.
Daarom zetten de overheden in op een aanpak die zowel de natuur versterkt als economische ontwikkeling mogelijk maakt. Door de stikstofdruk te verlagen ontstaat meer ruimte voor vergunningverlening. Dat is nodig voor boeren, woningbouw, verduurzaming van bedrijven en andere maatschappelijke opgaven.
De Aanpak Veluwe richt zich daarmee op een toekomst waarin de Veluwe aantrekkelijk blijft om te wonen, werken, ondernemen en recreëren, met een sterke natuur en toekomstbestendige economie.
Meer informatie
Meer informatie over de Aanpak Veluwe staat op de website van de provincie Gelderland: www.gelderland.nl/aanpak-veluwe.