Inleidend statement persconferentie na ministerraad 9 april 2020

Minister-president Rutte:
Goedemiddag. En uiteraard ging de ministerraad vandaag grotendeels weer over corona, het coronavirus. Er is vanmiddag ook nog een ministeriële commissie, die zich bezighoudt met de crisisbeheersing. Daar zijn geen grote besluiten voorzien, er zal wel na afloop vanuit collega’s beneden in de hal een mededeling worden gedaan over een paar onderwerpen. U zult mij daar niet zien, u heeft mij deze week al heel vaak gezien en dadelijk ook nog op televisie dus dat is zonder mij maar wel een paar mededelingen nog in de hal na afloop voorzien van die ministeriële commissie.

We zien gedurende deze week volgens de deskundigen ook weer iets eerder dat de maatregelen voorzichtig enig effect beginnen te krijgen. Ik heb daar ook afgelopen dinsdag over gesproken na afloop van de vorige ministeriële commissie en ook gisteren in de Tweede Kamer. En het is dus belangrijk dat we nu met elkaar doorgaan met ons aan de afspraken te houden, omdat het allemaal nog heel voorzichtig is, nog helemaal het begin is waarin we zien dat die effecten er zijn. Dus de hoofdboodschap de komende weken voor Nederland is echt: houd vol.

We zijn er echt nog lang niet. Als je kijkt nu op de intensive care-afdelingen, dan mooi om te zien dat die instroom daar wat terugloopt – ik heb nog geen cijfers van vandaag gezien, die zijn misschien niet naar buiten, maar gisteren in ieder geval is er een hele kleine terugloop – maar dat zijn natuurlijk allemaal eerste voorzichtige signalen. En nog steeds is het zo dat normaal gesproken op de intensive care wij in Nederland ruim 1100 bedden hebben voor alles en op dit moment is meer dan het aantal bedden alleen al bezet met mensen met een coronabesmetting. Dus nog steeds is de druk daar gigantisch en een verdubbeling van de IC-capaciteit, die afgelopen weekend is gerealiseerd, meer dan verdubbeling van 1100-1150 naar 2400, dat blijft nog steeds een enorme prestatie van alle mensen in de zorg. Dus daarvoor geldt: hen te helpen doen wij het beste door ons aan de afspraken, aan de regels te houden, de anderhalve meter afstand en alle andere dingen. Want het grootste gevaar is dat we denken, omdat die cijfers nu een eerste voorzichtige trend laten zien die zegt ‘het lijkt te werken’, dat we dan gaan verslappen. En dat moeten we dus vooral niet doen, want dan loop je echt het enorme risico – is ook door de voorzitter van de intensive care-vereniging van de week gezegd – dat je op enig moment weer een piek gaat zien en dan kan die piek weleens heel onbeheersbaar worden in de zorg. Dus dat mag niet gebeuren, dus de komende weken echt ons houden aan de afspraken.

We denken na over wat daarna, dat weet u. We kijken wat we met de maatregelen gaan doen na 28 april, dat is ook eerder gezegd, dat doen we in de week voor 28 april: kun je ergens hier en daar iets verruimen of moet het hele pakket nog door? Dat zullen we allemaal op basis van de adviezen die dan liggen besluiten. En intussen is het natuurlijk van belang om in alle sectoren na te denken over de samenleving op enig moment, na 28 april of zoveel later dat het mogelijk is om bepaalde maatregelen iets terug te schalen. En in het nieuwe normaal, waar ik het maandag of dinsdag over had, in het nieuwe normaal, in die anderhalvemetersamenleving, is het echt van belang dat iedereen wel nu nadenkt in z’n eigen sector: hoe zou dat er dan uit kunnen zien? In de horeca, in het onderwijs, bij de winkels, in de fabrieken, op de kantoren, bij de overheid, in de gemeenten, overal, bij iedereen die in Nederland werkt en daarmee te maken heeft.

Daarom is het zo belangrijk, vooral ook dit Paasweekend weer, waar het weer een beetje beter weer lijkt te gaan worden: blijf zo veel mogelijk thuis en als je toch de deur uitgaat, houd de anderhalve meter afstand. Ga niet de straat op als je verkouden bent, als je verkoudheidsklachten hebt. En mocht je bij die verkoudheidsklachten ook nog benauwdheid ontwikkelen of koorts, zorg er dan voor dat het hele gezin binnenblijft, alle huisgenoten.

Er worden ook dit weekend weer preventief maatregelen genomen om mensen te ontmoedigen naar recreatiegebieden te komen. Door de voorzitters van de veiligheidsregio’s is bijvoorbeeld besloten om plekken af te sluiten om daarmee ook overlast door groepen motorrijders en wielrenners te voorkomen. En mensen let op, dat is echt van belang: die veiligheidsregio’s, die handhaven, dat zie je ook in het aantal bekeuringen dat is uitgeschreven de afgelopen tijd. Dat betekent dat wie ook dit weekend zou denken ‘ik kan zo’n tijdelijke afzetting negeren, ik kan een gebiedsverbod opzettelijk negeren’, die kan rekenen op een bekeuring. En ook het niet-noodzakelijk grensverkeer wordt ontmoedigd. Hiervoor wordt door de grensregio’s samengewerkt met de Belgische en Duitse collega’s en waar nodig kunnen grensregio’s, kunnen de veiligheidsregio’s in die grensgebieden, kunnen besluiten om bepaalde toegangswegen helemaal af te sluiten als dat nodig zou zijn. Dat is uiteraard tijdelijk, want uiteindelijk wil je zo veel mogelijk dat het verkeer van grenswerkers, dat zijn vaak mensen in de zorg of andere vitale sectoren over de grens, dat dat door kan gaan.

Dus ook dit Paasweekend geldt onverkort de intelligente lockdown. En dat betekent dus: houd je aan de regels, gebruik je gezonde verstand. En als dat niet gebeurt, dan wordt er gehandhaafd. En ik denk dat belangrijk is dat ook de mensen in het land, het overgrote deel dat zich aan de afspraken houdt, dat die ook zien dat die enkeling die dat niet doet, dat we daar op handhaven. En ja, ik realiseer, ik denk iedereen in dit land realiseert zich dat dat impact heeft op het leven van mensen, wat we allemaal moeten doen nu, dat dat echt impact heeft. Dat er eenzaamheid is, dat er mensen zijn met angst, dat er mensen zijn die zich eenzaam voelen, al die zaken die spelen op dit moment in Nederland. En daarom is het zo belangrijk dat we dit niet langer rekken dan nodig is. En de enige manier om uiteindelijk weer naar een iets normalere, dat nieuwe normaal toe te gaan is door ons nu strikt aan die afspraken te houden. Want zouden die aantallen besmettingen weer oplopen, dan moet het allemaal nog veel langer duren. Dus dit hebben we echt met z’n allen in de hand en dat hebben we, vind ik, de afgelopen weken met elkaar ook heel knap gedaan. En dat zie je nu heel voorzichtig terug in die cijfers. Dus laten we dat alsjeblieft met z’n allen voortzetten. Dat is mijn grote oproep eigenlijk op dit moment, in deze persconferentie. Nou dat van mijn kant. Maar er zijn vast ook nog vragen van de journalisten.