Zorgverleners moeten gegevens in de zorg goed en veilig kunnen delen. Zorgverleners besteden veel tijd aan administratie. Ook verandert de zorg: mensen krijgen steeds vaker hulp van meerdere zorgverleners tegelijk. De overheid wil daarom dat de juiste mensen, altijd en overal bij de juiste gegevens kunnen.
Medische gegevens delen
Om te zorgen dat iedereen de beste zorg krijgt, is het belangrijk dat zorgverleners de actuele medische gegevens van patiënten hebben. Patiënten moeten toestemming geven voor het delen van hun medische gegevens.
Het delen van medische gegevens zorgt ervoor dat zorgverleners:
- zo goed mogelijk de patiënt kunnen helpen. Voor de beste zorg is het belangrijk dat zorgverleners een compleet beeld hebben van de patiënt. Bijvoorbeeld van de medicijnen die iemand gebruikt;
- zo snel mogelijk de patiënt kunnen helpen. Met de juiste medische gegevens kunnen zorgverleners snel de juiste behandeling starten.
Medische gegevens inzien
Mensen die hun medische gegevens kunnen bekijken, hebben meer regie over hun gezondheid. Als zorgverleners de juiste en actuele medische gegevens kunnen bekijken, kunnen ze de best passende zorg geven. En onderzoekers en beleidsmakers kunnen anonieme gegevens gebruiken om de zorg beter te maken.
Veilig delen van medische gegevens
De uitwisseling en beschikbaarheid van gegevens in de zorg moet goed en veilig zijn. Daarom werkt de overheid samen met partijen in de zorg en ICT aan het gezamenlijk gebruik van gezondheidsinformatie. Dat is een moeilijke opgave.
Nationale visie en strategie voor digitalisering en informatievoorziening in de zorg
In de Nationale visie en strategie (NVS) staat hoe de overheid goede en veilige uitwisseling en beschikbaarheid van gezondheidsinformatie van patiënten in 2035 wil bereiken. En wat ze gaat doen om daar te komen.
De overheid wil met het gezondheidsinformatiestelsel bereiken dat:
- er een landelijk dekkend netwerk komt dat de verschillende informatiesystemen van zorgverleners met elkaar gaat verbinden.
- medische gegevens alleen veilig en betrouwbaar gedeeld worden. Dit gebeurt met het landelijk vertrouwensstelsel.
- juiste gezondheidsinformatie op het juiste moment op de juiste plek komt. Bijvoorbeeld identificatie, authenticatie en toestemming:
- wie logt er in? (identificatie)
- is iemand wie die zegt dat die is? (authenticatie)
- is de patiënt akkoord met het delen van gegevens? (toestemming)
- De persoonlijke gezondheidsomgeving (PGO’s) en Mijn Gezondheidsoverzicht, die ervoor moeten zorgen dat inwoners een volledig overzicht hebben van gegevens over hun gezondheid.
- Nationale en Europese wetten en regels over het delen en beschikbaar maken van gezondheidsinformatie, zoals de Wet elektronische gegevensuitwisseling in de zorg (Wegiz) en de Europese Ruimte voor Gezondheidsgegevens (EHDS).
Wat is het verschil tussen gegevensuitwisseling en databeschikbaarheid?
Databeschikbaarheid wat houdt het in?
Hoe houden we zorg in Nederland in de toekomst kwalitatief goed toegankelijk en betaalbaar?
Hiervoor is het nodig dat we de komende jaren anders omgaan met gezondheidsgegevens.
Dat we van gegevensuitwisseling naar databeschikbaarheid gaan.
Wat is dat precies databeschikbaarheid?
En wat is het verschil met gegevensuitwisseling?
Databeschikbaarheid betekent dat gezondheidsgegevens beschikbaar bereikbaar en bruikbaar zijn voor iedereen die ze nodig heeft.
Voor zorgverleners, burgers, zorgebruikers en hun mantelzorgers, maar ook beleidsmakers en onderzoekers.
Uiteraard zijn de gegevens alleen toegankelijk voor wie toestemming en autorisatie heeft.
En worden de privacy van burgers en de veiligheid van de gegevens goed geborgd.
Burgers bepalen zelf wie toegang krijgt tot hun gegevens.
Met gegevensuitwisseling versturen zorgverleners kopieën van informatie.
Dat levert verschillende problemen op zoals verschillende versies van gegevens of onduidelijkheid of de gegevens nog actueel zijn.
Vaak kost het een extra handeling en tijd om informatie op te vragen.
Ook weet de ontvanger niet altijd van tevoren welke gezondheidsgegevens hij of zij precies nodig heeft.
Databeschikbaarheid heeft verschillende voordelen.
Zorgverleners hebben 24/7 direct toegang tot de informatie die ze nodig hebben en kunnen hierdoor de best passende zorg verlenen.
Ze hebben toegang tot de oorspronkelijke en actuele gegevens in meerdere bronnen waardoor alle benodigde gegevens over de zorgebruiker beschikbaar zijn.
Er is minder kans op onjuiste of niet actuele informatie.
Databeschikbaarheid zorgt ervoor dat actuele informatie altijd beschikbaar is.
Burgers kunnen al hun gezondheidsgegevens inzien en beheren in hun persoonlijke gezondheidsomgeving, afgekort PGO.
Zorgverleners en burgers kunnen samen betere beslissingen nemen over zorg en gezondheid.
Beleidsmakers kunnen met gepseudonimiseerde gegevens effectief beleid ontwikkelen op het gebied van volksgezondheid.
En onderzoekers kunnen nieuwe kennis en inzichten opdoen waarmee nieuwe technologieën en behandelmethoden kunnen worden ontwikkeld.
Kortom, met databeschikbaarheid kunnen we betere zorg verlenen, geven we burgers meer regie over hun eigen gezondheid en verbeteren we de gezondheidszorg in Nederland.
Wat is hiervoor nodig?
Om databeschikbaarheid mogelijk te maken moeten gezondheidsgegevens op een eenduidige manier worden vastgelegd en toegankelijk gemaakt worden.
Door alle betrokkenen, zorgverleners, maar bijvoorbeeld ook burgers en overheden.
Ook moeten de gezondheidsgegevens goed zijn beschermd en moet de privacy van burgers goed zijn geborgd.
Met databeschikbaarheid dragen we bij aan het kwalitatief goed toegankelijk en betaalbaar houden van de zorg in Nederland.
Wil je meer weten?
Kijk op gegevensuitwisselingezorg.nl/nvs
Wat betekent databeschikbaarheid voor de zorgverleners?
Als professional in de zorg kom je vaak handen tekort.
Het lijkt ook wel of je bijna de helft van de tijd met registratie en administratie bezig bent.
Bovendien loopt niet alles zoals je dat zou willen.
Voor de behandeling belangrijke informatie is vaak niet beschikbaar.
Denk bijvoorbeeld aan medicatiegebruik en labgegevens.
Je patiënt moet zijn of haar verhaal nog een keer vertellen.
Onderzoeken moeten opnieuw worden gedaan Of je weet niet zeker of je kunt vertrouwen op de beschikbare informatie, omdat deze onvolledig of niet actueel is.
En informatie overtypen kost tijd en kan ook fouten opleveren.
Als zorgverlener maak je je zorgen.
De komende jaren wordt het probleem alleen maar groter.
Er is nu al een tekort aan zorgverleners en de zorgvraag zal, door bijvoorbeeld vergrijzing, de komende jaren alleen maar stijgen.
Stel nou eens dat je direct de juiste informatie beschikbaar hebt over een patiënt, die daar toestemming voor gegeven heeft.
Dat je daardoor direct de best passende behandeling in kunt zetten
En minder tijd kwijt bent aan administratie.
Informatie van andere zorgverleners over de behandeling van jouw patiënt is automatisch beschikbaar in jouw systeem.
En je hebt toegang tot relevante extra informatie.
Daardoor heb je meer tijd en meer mogelijkheden om goede zorg te verlenen, mee te bewegen met de wensen van de patiënt en beter met hem of haar te overleggen.
Wat moeten we doen om dat voor elkaar te krijgen?
Gezondheidsgegevens moeten vrij kunnen stromen.
We moeten normen en standaarden inzetten zodat we dezelfde taal spreken en technieken gebruiken die op elkaar aansluiten.
Zo maken we gezondheidsgegevens beschikbaar voor patiënten en zorgverleners en voor bijvoorbeeld onderzoek.
Allemaal natuurlijk met waarborgen voor patiëntveiligheid en privacy.
Overheid, burgers, zorgverleners en hun leveranciers moeten vanuit vertrouwen en in zorgvuldigheid goede afspraken maken.
Daarom ontwikkelden we de nationale visie en strategie op het gezondheidsinformatiestelsel en werken we samen om deze visie te realiseren.
Wil je meer weten? Kijk op gegevensuitwisselingindezorg.nl/nvs