Vluchtelingen uit Oekraïne met een baan of eigen inkomsten betalen sinds 1 juli 2024 mee aan hun opvang in een gemeente. Zij betalen hiervoor een eigen bijdrage en krijgen geen leefgeld meer.
Vluchtelingen die een eigen bijdrage moeten betalen
Vluchtelingen uit Oekraïne die:
- 18 jaar of ouder zijn; en
- in de gemeentelijke opvang verblijven.
en die:
- een baan hebben; of
- een WW-uitkering hebben; of
- een uitkering hebben omdat ze langdurig ziek zijn of niet kunnen werken.
Hoogte eigen bijdrage
Vluchtelingen uit Oekraïne betalen vanaf 1 augustus 2026:
- maximaal € 244,22 per maand per persoon (van 18 jaar of ouder) voor exploitatiekosten. Maximaal € 488,44 per gezin (met 2 volwassenen);
- maximaal € 260,97 per persoon (van 18 jaar en ouder) voor eten als er wordt gekookt in de gemeentelijke opvang. Dit is maximaal € 521,94 per gezin (met 2 volwassenen. Ook als de vluchteling niet altijd mee eet.
De maximale eigen bijdrage voor een gezin (met 2 volwassenen) in een locatie met catering bedraagt dus € 1010,38 (2x € 244,22 + 2x € 260,97) per maand.
Geen leefgeld bij te veel inkomen (115%-norm)
Pas als een vluchteling inkomsten heeft boven 115% van het leefgeld, moet het leefgeld volledig worden ingetrokken. Pas boven 115% van het (ingetrokken) leefgeld plus eigen bijdrage moet de volledige eigen bijdrage worden betaald. Dat is de zogenoemde 115%-norm. Die is op 1 oktober 2025 ingevoerd zodat het loont om te gaan werken.
Gemeenten hebben inzage in het nettoloon van vluchtelingen uit Oekraïne om dit te kunnen berekenen. Dat is geregeld in artikel 7 van de Tijdelijke wet opvang ontheemden Oekraïne.
Gemeenten kunnen het leefgeld ook gedeeltelijk intrekken en de eigen bijdrage deels innen bij vluchtelingen. Daarbij geldt dat het deels in te trekken leefgeld of de deels te heffen bijdrage niet groter mag zijn dan de hierboven beschreven norm.
Gemeenten behouden de beoordelingsvrijheid om het leefgeld niet in te trekken en/of de eigen bijdrage kwijt te schelden als innen tot onevenredig nadeel leidt. Vluchtelingen uit Oekraïne kunnen hiervoor een verzoek indienen bij de gemeente.
Vluchtelingen moeten hun inkomen doorgeven aan de gemeente
Vluchtelingen uit Oekraïne moeten zelf of binnen 2 weken nadat de gemeente hierom vraagt hun inkomen doorgeven en met hoeveel gezinsleden ze in de opvang zitten. Ook moeten zij veranderingen in hun inkomen of gezin doorgeven.
Als vluchtelingen deze informatie niet op tijd doorgeven, kan de gemeente besluiten dat ze geen recht hebben op leefgeld en de eigen bijdrage moeten betalen.
Waarom vluchtelingen uit Oekraïne een eigen bijdrage betalen
De regering vindt het redelijk dat vluchtelingen uit Oekraïne die kunnen bijdragen aan de kosten dat doen. Andere vluchtelingen en asielzoekers met een eigen inkomen betalen ook een eigen bijdrage aan hun opvang. De hoogte van de eigen bijdrage is passender voor de geboden voorzieningen en maakt de verschillen kleiner ten opzichte van bijvoorbeeld minima of asielzoekers.