Het kabinet onderzoekt samen met woningcorporaties welke extra maatregelen nodig zijn om te zorgen dat corporaties meer kunnen investeren. Dat is belangrijk om ervoor te zorgen dat corporaties door kunnen gaan met nieuwbouw, onderhoud en verduurzaming van sociale huurwoningen. Een doorrekening van de Nationale Prestatieafspraken (NPA) laat zien dat corporaties meer te besteden krijgen door de maatregelen uit het coalitieakkoord, maar het blijft een zorg of het voldoende is om de gemaakte afspraken te kunnen uitvoeren. Minister Elanor Boekholt-O’Sullivan van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening heeft de doorrekening vandaag naar de Tweede Kamer gestuurd.
Uit de doorrekening blijkt dat de maatregelen uit het coalitieakkoord de investeringsruimte vergroten met € 22,6 miljard, waarmee het eerder berekende tekort van € 19,4 miljard in theorie oplosbaar is. De investeringen en het beschikbare geld zijn echter ongelijk verdeeld over corporaties en regio’s; niet alle corporaties afzonderlijk hebben voldoende geld om de plannen uit te voeren. Corporaties zouden elkaar hiervoor financieel kunnen ondersteunen, maar dat moet op zo’n grote schaal dat het onrealistisch is om het tekort hiermee volledig op te lossen. Volgens de doorrekening moet ongeveer € 18,6 miljard herverdeeld worden op het totaal van € 115 miljard.
Maatregelen
In het coalitieakkoord heeft het kabinet maatregelen aangekondigd om de financiële ruimte van corporaties te vergroten. Corporaties moeten kunnen investeren om te zorgen voor meer sociale huurwoningen om de wachttijden in te korten. Zo verlaagt het kabinet de vennootschapsbelasting structureel met € 325 miljoen per jaar en gaat aan de slag met het toepassen van passende huurgelden. Hierdoor gaan huurders die meer verdienen ook meer huur betalen. Verder moeten woningcorporaties goedkoper geld kunnen lenen voor de bouw van woningen voor middeninkomens. De Europese Commissie heeft hier onlangs meer ruimte voor geboden met een nieuw staatssteunbesluit.
Voor de langere termijn, na afloop van de huidige NPA in 2035, stelt het kabinet een onafhankelijke adviescommissie in die kijkt naar de financiële toekomst van de corporatiesector. De commissie onderzoekt welke opgaven woningcorporaties na 2035 kunnen verwachten en hoe deze kunnen worden gefinancierd.
30.000 woningen per jaar
In de NPA hebben kabinet en corporaties eind 2024 afgesproken om vanaf 2029 jaarlijks 30.000 sociale huurwoningen te bouwen. Ook zijn afspraken gemaakt over betaalbaarheid, leefbaarheid en verduurzaming. Vanaf 2028 zijn de woningen met de slechtste energielabels (E, F, G) verduurzaamd, onder meer door betere isolatie. Naar verwachting heeft 3/4 van de corporatiewoningen in 2034 een label A of beter.
In januari bleek dat de sector € 19,4 miljard tekort kwam op de afspraken uit de NPA van in totaal € 115 miljard tot 2035. Dit kwam onder meer door hogere rentelasten en stijgende onderhoudskosten.