Het kabinet is van plan om structureel extra geld uit te trekken voor onderzoek en wetenschap. Dat is noodzakelijk om ons land sterk en welvarend te houden en grote problemen aan te kunnen pakken. Het gaat om een bedrag oplopend tot € 428 miljoen per jaar, voor gerichte versterkingen van de wetenschap over de volle breedte. Van techniek tot sociale wetenschap, van fundamenteel tot toegepast onderzoek en van universiteit tot hogeschool. Daarmee gaat ook een streep door bezuinigingen op onderzoek van het vorige kabinet. Dat heeft de ministerraad vandaag besloten, op voordracht van minister Letschert (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap).
Letschert: “Met een wereldwijde race om kennis en innovatie, grote uitdagingen op het gebied van veiligheid, milieu en gezondheid én oorlog dichtbij, ben ik blij dat de wetenschap er is. Want het zijn de wetenschappers die broodnodige nieuwe kennis en oplossingen leveren. Aan de basis van elke innovatie die we nodig hebben voor ons geluk en welvaart staat de wetenschap. Maar we moeten de wetenschap wel versterken, zodat ze toonaangevend en internationaal concurrerend blijft.”
Structureel investeren in bewezen oplossingen
Het kabinet draait grote kortingen op het budget van universiteiten terug en versterkt de wetenschap over de volle breedte, met daarbij zo min mogelijk regeldruk. Ook worden succesvolle tijdelijke versterkingen uit het kabinet Rutte IV structureel gemaak
Focus op onderzoek van wereldtop en Europese samenwerking
Een van de maatregelen waar meer geld voor komt is dat universiteiten meer focus aanbrengen in hun onderzoek. Voor de ene universiteit is dat bijvoorbeeld specialiseren op onderzoek over digitalisering en AI en voor een andere op biotechnologie of veiligheid en weerbaarheid. Afgelopen jaren is gebleken dat onderzoek van wereldtop zo veel beter van de grond komt. Hier komt € 132 miljoen euro per jaar extra voor. Ook komt er € 80 miljoen per jaar extra voor wetenschappers om hen nog beter te helpen met het verkrijgen van Europese onderzoekssubsidies, waarmee nu al heel veel cruciaal onderzoek in Nederland wordt gefinancierd.
Praktijkgericht onderzoek en Einstein Telescope
Voor grote wetenschappelijke infrastructuur, zoals een nationale supercomputer en de Einstein Telescope, komt extra geld. Dit soort topinstrumenten is in de eerste plaats onmisbaar voor wetenschappers om goed onderzoek te kunnen doen. Maar in de tweede plaats trekken ze als een magneet innovaties aan, net als werkgelegenheid en regionale inkomsten over een lange periode.
Ook wil het kabinet structureel extra investeren in praktijkgericht onderzoek op het hbo (€ 69 miljoen per jaar) en onderzoek op het mbo (€ 17 miljoen per jaar). Dit onderzoek is een belangrijke bron van innovaties die direct toepasbaar zijn.
Ook voor veiligheid is extra aandacht. Daarom krijgen onderwijsinstellingen in de komende jaren extra geld, in totaal € 80 miljoen, om hen te helpen met hun kennisveiligheid en het versterken van hun cyberweerbaarheid.
Ambities
De wetenschap versterken en bezuinigingen terugdraaien past bij de ambitie die het kabinet in het coalitieakkoord heeft vastgelegd. Het is de bedoeling dat het geld vanaf komend jaar beschikbaar komt. De volgende stap is om deze investeringen, als onderdeel van de totale begroting, ter goedkeuring voor te leggen aan het Parlement. Dat gebeurt met Prinsjesdag.