In de Verenigde Naties (VN) werken 193 landen met elkaar samen, voor een betere en veiligere wereld. Maar wat doen de Verenigde Naties? En wat maakt de VN belangrijk voor Nederland?
Nederland en de wereld
Er gebeurt veel in de wereld. En dat merken we ook in Nederland. Denk aan de gevolgen van conflict, klimaatverandering, terrorisme en cybercriminaliteit. Het zijn uitdagingen die Nederland niet alleen kan oplossen. Nederland is voor zijn welvaart en veiligheid afhankelijk van andere landen. Daarom is het belangrijk dat Nederland samenwerkt met de rest van de wereld. Ook het ministerie van Buitenlandse Zaken zet zich daarvoor in. En er is één organisatie waarin de hele wereld samen kan werken: de Verenigde Naties.
Een plek voor landen om gezamenlijke problemen te bespreken en gezamenlijke oplossingen te vinden.
Wat doen de Verenigde Naties?
De Verenigde Naties (in het Engels: United Nations) is een organisatie waar 193 landen samenkomen. Om met elkaar te kunnen samenwerken. En te zorgen voor meer vrede en veiligheid in de wereld.
De Verenigde Naties hebben daarvoor verschillende uitvoerende onderdelen. Denk aan de ongeveer 90.000 militairen, politie en burgers (Peacekeepers) die werken in vredesmissies over de hele wereld. Of de VN-organisatie UNHCR die vluchtelingen helpt, UNICEF dat zich wereldwijd inzet voor kinderen, en het World Food Programme dat in actie komt tegen honger wereldwijd.
Ook biedt de VN een platform aan landen om met elkaar te overleggen en afspraken te maken. Denk aan de Algemene Vergadering en de Veiligheidsraad in New York, of de Mensenrechtenraad in Genève.
Doelen van de Verenigde Naties
De Verenigde Naties werden in 1945 – na de Tweede Wereldoorlog – opgericht door 51 landen, waaronder Nederland. Sinds het begin zijn de doelstellingen van de VN:
- een wereld zonder oorlog;
- zorgen voor goede banden tussen landen (lees ook: wat is diplomatie?);
- landen helpen om samen te werken: om het leven van arme mensen te verbeteren, honger en ziektes tegen te gaan, en de vrijheid en rechten van mensen te verbeteren.
De Verenigde Naties hebben veel voor elkaar gekregen. Zo nam de armoede in de wereld met meer dan de helft af tussen 2000 en 2020. Ziektes zoals pokken werden uitgeroeid dankzij wereldwijde vaccinatiecampagnes.
VN: doelen voor 2015-2030
Voor de periode 2015-2030 hebben landen binnen de VN 17 doelen opgesteld om samen te bereiken – dit zijn de Duurzame Ontwikkelingsdoelen. Deze doelen richten zich onder andere op het gezamenlijk beëindigen van extreme armoede, ongelijkheid, onrecht en klimaatverandering.
Wat is het verschil tussen de VN en de NAVO?De Verenigde Naties zijn een organisatie voor vrede, veiligheid en samenwerking. Bijna ieder land ter wereld is lid. De NAVO is een militair bondgenootschap tussen 31 landen uit Europa en Noord-Amerika – om de vrijheid en veiligheid van alle landen die lid zijn te beschermen (lees ook: wat doet de NAVO?). |
Welke landen zijn lid van de Verenigde Naties?
193 landen zijn lid van de Verenigde Naties. Bekijk het overzicht op de website van de Verenigde Naties (Engels).
Wat zijn de belangrijkste onderdelen van de Verenigde Naties?
De Verenigde Naties heeft een aantal belangrijke onderdelen (hoofdorganen). De meeste zijn gevestigd in het VN-hoofdkwartier in New York. Eén zit in Den Haag: het Internationaal Gerechtshof, en één in Genève, de Mensenrechtenraad (OHCHR).
De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties (AVVN) is de belangrijkste plek binnen de VN waar alle landen met elkaar kunnen overleggen en kunnen stemmen over resoluties. In de Algemene Vergadering zitten alle landen van de VN en heeft elk land één stem. De Algemene Vergadering komt ieder jaar tussen september en december samen.
De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties heeft als doelen: vrede en veiligheid bewaren, werken aan relaties tussen landen en mensenrechten verbeteren. De Veiligheidsraad heeft vijftien leden, waarvan vijf permanente: China, Engeland, Frankrijk, Rusland en de Verenigde Staten. De andere tien leden worden elke twee jaar gekozen door de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties. Het laatste lidmaatschap voor Nederland was in 2018.
In de Economische en Sociale Raad van de Verenigde Naties (ECOSOC) komen landen samen om problemen op te lossen op het gebied van economie, mensenrechten en gezondheid. Met als doel: een eerlijkere en duurzamere wereld.
Het Internationaal Gerechtshof in Den Haag is het belangrijkste orgaan van de Verenigde Naties op het gebied van recht. Het Gerechtshof is er om problemen tussen landen op te lossen als ze het juridisch niet met elkaar eens zijn. Denk aan conflicten over landsgrenzen of het gebruiken van geweld. Ook adviseert het Internationaal Gerechtshof over juridische vragen van de verschillende VN-organisaties.
Het Secretariaat is verantwoordelijk voor de uitvoering van taken van de Verenigde Naties. Daarvoor werken er tienduizenden mensen over de hele wereld. Het Secretariaat zorgt er ook voor dat de andere VN-organen de juiste informatie en voorzieningen hebben voor hun vergaderingen.
De voorzitter van het Secretariaat is de secretaris-generaal. Die wordt elke vijf jaar gekozen door de Algemene Vergadering.
De vergaderzaal van de Verenigde Naties in New York.
Welke VN-landen hebben vetorecht?
In de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties hebben alleen de vijf permanente leden vetorecht: China, Engeland, Frankrijk, Rusland en de Verenigde Staten. Deze landen kunnen een besluit dat in de Veiligheidsraad een meerderheid van stemmen krijgt, alsnog tegenhouden.
Wat heeft Nederland aan de VN?
De Verenigde Naties staan voor waarden die ook voor Nederland belangrijk zijn. Denk aan democratie, rechtspraak, mensenrechten en vrije handel. Binnen de VN maken we daar afspraken over, en kunnen we landen aanspreken als ze zich niet aan een afspraak houden. Zo werkt Nederland aan een veiligere wereld waarin regels worden nageleefd, en niet het recht van de sterkste geldt. En dat maakt ook Nederland veiliger.
Nederland is met zijn economie behoorlijk op het buitenland gericht. Nederlandse export zorgt voor een derde van onze welvaart – en 2,1 miljoen banen. Ook daarom zijn de Verenigde Naties belangrijk: om met andere landen te blijven werken aan wereldwijde handel en een stabiele economie.