Uitlegvideo over nepnieuws
Nepnieuws, desinformatie en misinformatie herkennen en vermijden
Desinformatie en nepnieuws kunnen voor problemen zorgen in de samenleving. Bijvoorbeeld voor onrust en onzekerheid bij burgers. De overheid wil dat burgers herkennen wanneer ze hiermee te maken hebben. De overheid neemt maatregelen om desinformatie en nepnieuws te voorkomen.
Verschil tussen desinformatie, misinformatie en nepnieuws
Desinformatie, misinformatie en nepnieuws zijn niet hetzelfde.
- Desinformatie is informatie die niet waar is. Of niet volledig of misleidend. Desinformatie wordt gemaakt om bijvoorbeeld een land te schaden. Of om geld te verdienen.
- Misinformatie is informatie die onbedoeld verspreidt wordt zonder kwade bedoelingen. De verspreider weet dan niet dat het bericht niet klopt.
- Nepnieuws is een verzonnen bericht geschreven als een nieuwsbericht. De berichten zijn alleen niet geschreven of gecontroleerd door een professionele journalist. Nepnieuws kan ook een satirisch nieuwsbericht zijn. Soms heeft een website bijvoorbeeld alleen satirische nieuwsberichten en geen echt nieuws.
Nepnieuws, desinformatie en misinformatie herkennen
Op verschillende kanalen kunnen mensen zelf berichten maken en delen. Bijvoorbeeld op sociale media. Het is niet altijd duidelijk of een bericht echt of dat er sprake is van nepnieuws of desinformatie. Check daarom altijd:
- Van wie het bericht komt
- De bedoeling van de maker
- De website waar het bericht op staat of naar verwijst
- De genoemde bronnen
- Of het bericht ook op andere plekken staat zoals (online) kranten of het journaal
- De hele inhoud van het bericht. Soms is een gedeelte wel waar. Het is belangrijk dan ook de rest op waarheid te controleren
- De beelden die u ziet. Foto’s zijn makkelijk te bewerken en met AI zijn gemakkelijk video’s te maken.
Maatregelen van de overheid
De overheid wil dat mensen weerbaarder worden tegen desinformatie en nepnieuws. Zodat iedereen onjuiste informatie herkent. Daarom wil de overheid de digitale vaardigheden van alle Nederlanders verbeteren. Burgers kunnen bijvoorbeeld kijken op de websites Isdatechtzo.nl en Dichterbijnieuws.nl. Deze sites laten zien hoe desinformatie werkt. En hoe desinformatie te herkennen is.
De overheid ondersteunt ook mensen die verhalen en feiten controleren (factcheckers). De website Nieuwscheckers van de Universiteit Leiden controleert bijvoorbeeld twijfelachtige uitspraken en nieuwsberichten. Ook de media, wetenschappers en onafhankelijke organisaties helpen om desinformatie tegen te gaan.