Hoe kan ik staatsexamen voor het voortgezet onderwijs doen?

Heeft u geen diploma van mavo, havo of vwo? En wilt u dit wel halen? Dan kunt u staatsexamen doen in 1 of meer vakken. Een staatsexamen is gelijkwaardig aan een examen van een gewone school. 

Waarom staatsexamen

U kunt staatsexamen doen als u geen diploma heeft van mavo, havo of vwo. En niet meer op de middelbare school zit.  Of als u alleen certificaten wilt halen voor individuele vakken. U kunt ook staatsexamen doen als u op latere leeftijd alsnog een diploma voor een hoger niveau wilt halen. Ook leerlingen op het voortgezet speciaal onderwijs (vso) kunnen via het staatsexamen hun diploma halen als hun school zelf geen examens afneemt. 

Aanmelden voor staatsexamen

U kunt zich aanmelden voor het staatsexamen op de website van Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO). Dit kan van 15 oktober tot en met 31 december voor het volgende kalenderjaar waarin u examen wilt doen. Er zijn kosten verbonden aan deelname aan staatsexamens.

Centraal examen en college-examen

Het staatsexamen bestaat uit 2 onderdelen: het centraal examen en het college-examen.

Centraal examen

Het centraal examen is een schriftelijk examen. Het is hetzelfde als het centraal examen op gewone scholen. Het wordt ook op hetzelfde moment afgenomen: in mei en juni. Het centraal examen kan op een aantal locaties in Nederland worden gemaakt.

College-examen

Het college-examen vervangt de schoolexamens in het gewone onderwijs. Het college-examen is meestal een mondeling examen, soms aangevuld met een schriftelijk deel of praktisch deel.

De schriftelijke toetsen zijn in mei en juni. De mondelinge examens en de praktische examens zijn in juli. De college-examens kunnen op een aantal locaties in Nederland worden afgelegd. 

Verschillen staatsexamen en gewoon centraal examen

Het staatsexamen verschilt van het gewone centraal examen, omdat:

  • u zelf verantwoordelijk bent voor de voorbereiding op het examen; 
  • u examen doet in de vakken die u zelf kiest;
  • u bepaalt of u een heel diploma wilt halen, of certificaten voor bepaalde vakken;
  • u bepaalt hoe lang u over het halen van een diploma doet: de certificaten voor afzonderlijke vakken zijn 10 jaar geldig;
  • u college-examens heeft in plaats van schoolexamens;
  • u  alleen een staatsexamen kunt herkansen als u dat examen in hetzelfde jaar gemaakt hebt en als u door de herkansing in hetzelfde jaar alsnog uw diploma kunt halen;
  • u  geen eindexamen doet in de vakken lichamelijke opvoeding en culturele en kunstzinnige vorming (CKV).

Overeenkomsten staatsexamen en landelijk examen

Het staatsexamen en het gewone centraal examen hebben de volgende overeenkomsten:

  • de exameneisen;
  • de centrale examens;
  • de waarde van het diploma;
  • kandidaten met een beperking kunnen op een aangepaste manier examen doen;
  • u kunt alleen in aanmerking komen voor cum laude slagen als u alle centrale examens binnen één jaar afrondt.

Staatsexamen voor leerlingen in het Voortgezet Speciaal Onderwijs

Veel leerlingen in het Voortgezet Speciaal Onderwijs doen via het staatsexamen hun eindexamen. Deze leerlingen worden door hun school voorbereid op het centraal examen. Het college-examen vindt in juni plaats op de eigen school.

Staatsexamen in Caribisch Nederland

Woont u op Caribisch Nederland? Dan kunt staatsexamen doen op Bonaire. U moet dan alle centrale examens en de college-examens op Bonaire afleggen. Voor het staatsexamen in Caribisch Nederland gelden andere kosten en een ander examenreglement dan in Europees Nederland.