Ondersteuning van werkgevers om personeel in tijden van crisis te behouden
In een toekomstige crisissituatie zoals uitval van vitale infrastructuur, een pandemie of uitzonderlijke weersomstandigheden krijgen werkgevers meer mogelijkheden en ondersteuning om zoveel mogelijk personeel te behouden. Te denken valt aan loonsubsidie vanuit de overheid, verminderde loondoorbetaling en herplaatsing van werknemers. De ministerraad heeft op voorstel van minister Aartsen van Werk en Participatie ingestemd met indiening van het wetsvoorstel personeelsbehoud bij crisis bij de Tweede Kamer.
Minister Aartsen: “Als we in de toekomst worden geconfronteerd met bijvoorbeeld grootschalige stroomuitval of een nieuwe pandemie moeten we kunnen handelen. Het is dan zaak dat bedrijven kennis en expertise in huis houden. En werknemers aan het werk kunnen blijven. Deze wet gaat bedrijven de instrumenten geven om dat te doen. Dat maakt de Nederlandse economie meer weerbaar en geeft zowel werknemers als werkgevers zekerheid in onvoorziene situaties.”
Hoofdlijnen wetsvoorstel
Bedrijven die gedurende 2 maanden tenminste 20% minder werk hebben, kunnen gebruikmaken van de instrumenten uit het wetsvoorstel personeelsbehoud bij crisis. Dit mag voor een periode van maximaal 6 maanden. Werkgevers hebben bijvoorbeeld de mogelijkheid om tijdelijk de werkzaamheden van het personeel te wijzigen, door werknemers andere passende werkzaamheden te laten verrichten. Zo kunnen medewerkers zoveel mogelijk blijven doorwerken. Werkgevers moeten hun personeel dan wel volledig blijven doorbetalen.
Bedrijven hebben ook de optie om hun werknemers 10% minder loon te betalen over de uren die door de crisis niet gewerkt kunnen worden. Als een werkgever hiervoor kiest, kan deze vervolgens loonsubsidie aanvragen bij UWV. Het bedrijf krijgt dan subsidie voor 65% van de loonkosten over de niet-gewerkte uren. De resterende loonkosten (25%) betaalt de werkgever. Zo dragen overheid, werkgever en werknemer bij om de crisis door te komen.
Criteria
Het wetsvoorstel regelt ook dat de minister van Werk en Participatie bij een grote crisis criteria kan vaststellen waardoor snel duidelijk wordt welke bedrijven geraakt zijn. Gedacht kan worden aan het vaststellen van postcodes na een overstroming of aan het aanwijzen van sectoren die geraakt worden door een opgelegde sanctie van een buitenlandse overheid. Hierdoor hoeft UWV tijdens een grote crisis niet elke aanvraag afzonderlijk te toetsen.
Arbeidsmarktpakket
Het wetsvoorstel is onderdeel van het bredere arbeidsmarktpakket en is uitgewerkt in overleg met werkgevers- en werknemersorganisaties. Samen met de overige wetsvoorstellen in het pakket vormt dit een hervorming voor de arbeidsmarkt. De hervorming is gebaseerd op onder meer het SER Middellange termijn-advies. Het wetsvoorstel vervangt de huidige regeling Werktijdverkorting. In de uitwerking ervan zijn de uit de coronapandemie geleerde lessen meegenomen. Als beide Kamers instemmen, kan het wetsvoorstel op 1 januari 2029 in werking treden.