Nederlands beleid over Israël en Palestijnse Gebieden

De situatie in de Gazastrook

De Nederlandse regering heeft grote zorgen over de catastrofale humanitaire situatie in de Gazastrook. Het is daarom cruciaal dat humanitaire organisaties veilige, ongehinderde en onvoorwaardelijke toegang krijgen om hulp te leveren. De Nederlandse regering roept Israël hiertoe op, ook in EU-verband, en wijst Israël hierbij op de verplichtingen onder het internationaal recht.

Voor de toekomst van Gaza is het noodzakelijk dat er stappen worden gezet ten aanzien van het vredesplan van president Trump van de Verenigde Staten. Het is belangrijk dat de afspraken over het staakt-het-vuren volledig worden nageleefd. Ook moeten de partijen doorgaan met het uitvoeren van de volgende stappen van het plan:

• de ontwapening van Hamas;
• de terugtrekking van de Israëlische krijgsmacht uit Gaza;
• de tijdelijke overname van het bestuur van Gaza door de National Committee for the Administration of Gaza (NCAG).

Uiteindelijk moet dit plan leiden tot een duurzaam einde van de oorlog en een oplossing van het conflict. Voor de Nederlandse regering blijft een tweestatenoplossing leidend. Maar er is nog een lange weg te gaan. Voor de uitvoering van het plan van president Trump is blijvende betrokkenheid van de internationale gemeenschap nodig. Nederland blijft hier actief aan bijdragen.

Geweld en nederzettingen in de Westelijke Jordaanoever

Op de Westelijke Jordaanoever is sprake van een zorgelijke toename van geweld door onder andere Israëlische kolonisten. Het kabinet veroordeelt het geweld tegen Palestijnse burgers en de uitbreiding van nederzettingen op de bezette Westelijke Jordaanoever, die volgens het advies van het Internationaal Gerechtshof van 19 juli 2024 onrechtmatig door Israël wordt bezet. Dit is in lijn met het al jarenlang bestaande kabinetsstandpunt dat de nederzettingen en hun uitbreiding in strijd zijn met internationaal recht.

Op initiatief van Nederland bereikte de EU in april 2026 een akkoord over een derde sanctiepakket (Engels) tegen gewelddadige kolonisten en hun organisaties. Nederland werkt nu aan een vierde pakket sancties.

Sinds 2006 voert de Nederlandse regering een ontmoedigingsbeleid tegen economische activiteiten in relatie tot de onrechtmatige nederzettingen in de door Israël bezette gebieden en ook de EU wijst al geruime tijd op de juridische en financiële risico’s. Door de verslechterende situatie op de Westelijke Jordaanoever draagt Nederland dit ontmoedigingsbeleid sinds 15 juli 2025 actiever uit. Daarnaast heeft het kabinet nationale maatregelen geïntroduceerd om producten uit de onrechtmatige nederzettingen in de door Israël bezette gebieden te weren van de Nederlandse markt.

Tweestatenoplossing en erkenning van de Palestijnse staat

Het kabinet zet zich in voor een tweestatenoplossing: een onafhankelijke, democratische en levensvatbare Palestijnse staat naast een veilig Israël. Voor een tweestatenoplossing moeten Israël en de Palestijnse Bevrijdingsorganisatie (PLO) een vredesakkoord bereiken. Voor Nederland zijn de grenzen zoals die op 4 juni 1967 (voor de Zesdaagse Oorlog) zijn vastgesteld het uitgangspunt. Hierin bestaat de toekomstige Palestijnse staat uit de Gazastrook en de Westelijke Jordaanoever, inclusief Oost-Jeruzalem. 

Erkenning van de Palestijnse staat moet voor het kabinet dienstbaar zijn aan het politieke proces, waarbij beide partijen onderhandelen over hoe te komen tot een veilig Israël en een levensvatbare Palestijnse staat. De Nederlandse overheid verwacht van de Palestijnse Autoriteit de nodige hervormingen.

De Nederlandse overheid steunt de Palestijnse Gebieden via humanitaire hulp en ontwikkelingssamenwerking

De Nederlandse overheid blijft de Palestijnse Gebieden steunen met humanitaire hulp en ontwikkelingssamenwerking. Nederland heeft sinds 7 oktober 2023 € 94,2 miljoen extra vrijgemaakt voor humanitaire hulp, vooral voor de Gazastrook. Dit bedrag komt bovenop de vaste bijdragen die Nederland jaarlijks geeft aan de VN, Rode Kruis- en Halve Maanbeweging en de Dutch Relief Alliance. Met deze vaste, flexibel inzetbare bijdragen kunnen humanitaire partners van Nederland overal ter wereld reageren op de meest urgente humanitaire noden, óók in de Palestijnse Gebieden en de regio.

Nederland vindt het belangrijk om bij te dragen aan het herstel van de Gazastrook en de Westelijke Jordaanoever. Daarom steunt Nederland UNICEF met € 20 miljoen voor het herstel van watervoorzieningen in de Gazastrook, en draagt het € 5 miljoen bij aan het VN Horizon Fund for the Recovery of Palestine. Dat fonds is opgericht om de brug te slaan tussen humanitaire hulp en het vroeg herstel van basisvoorzieningen in de Palestijnse Gebieden.

Reacties op het Israëlisch-Palestijnse conflict in Nederland

Het Israëlisch-Palestijnse conflict roept sterke gevoelens op, ook in Nederland. De hartverscheurende beelden uit Israël en de Palestijnse Gebieden, en met name de Gazastrook, maken op veel mensen diepe indruk. De regering zet zich in voor het voorkomen en verminderen van maatschappelijke spanningen en tegenstellingen tussen groepen (polarisatie) en begrijpt de sterke gevoelens en deelt de ernstige zorgen over de situatie.

Het kabinet veroordeelt de terreuraanval van Hamas

Het kabinet veroordeelt de terroristische aanvallen van Hamas op 7 oktober 2023 ten scherpste. Het kabinet leeft mee met de slachtoffers, nabestaanden en alle mensen die geraakt zijn door de aanslagen. Hamas moet zijn wapens neerleggen en de organisatie mag geen rol spelen in het toekomstig bestuur van de Gazastrook.

Oorlog in de Gazastrook en schendingen van het humanitair oorlogsrecht

Het kabinet maakt zich ernstige zorgen over de situatie in de Gazastrook. Er zijn te veel onschuldige burgerslachtoffers gevallen, onder wie veel vrouwen en kinderen. Het kabinet veroordeelt schendingen van het internationaal recht, waaronder het humanitair oorlogsrecht; daarbij maakt het niet uit wie deze schending begaat. 

Goed en onafhankelijk onderzoek is nodig om de feiten boven water te krijgen. Het is belangrijk dat dit gebeurt. Het is in eerste instantie aan landen zelf om onderzoek te doen naar mogelijke internationale misdrijven, mensenrechtenschendingen en schendingen van humanitair oorlogsrecht. Daarnaast doet het Internationaal Strafhof momenteel onderzoek naar mogelijke internationale misdrijven gepleegd door alle partijen.

De Nederlandse overheid onderstreept het belang van onafhankelijk onderzoek en heeft daarom in totaal € 6 miljoen extra bijgedragen aan het Internationaal Strafhof voor de versterking van de algehele onderzoekscapaciteit van het Hof. Daarnaast steunt Nederland het kantoor van de VN-Hoge Commissaris voor de Mensenrechten (OHCHR). Nederland draagt ook in 2026 bij aan de onderzoekscapaciteit van het kantoor van de VN Hoge Commissaris voor de Mensenrechten in de Palestijnse Gebieden (OHCHR), middels iets meer dan € 2,1 miljoen.

Medische evacuaties

Nederland heeft € 25 miljoen vrijgemaakt om de medische zorg in Gaza en de regio, onder meer Egypte en Jordanië, te ondersteunen, zodat ziekenhuizen en artsen patiënten ter plaatse beter kunnen helpen. De inzet blijft gericht op het ondersteunen van medische zorg en het verruimen van de mogelijkheden van medische evacuatie in de regio. Op 29 oktober 2025 evacueerde Nederland 5 kinderen met hun begeleiders uit Gaza voor medische behandeling. Momenteel zijn er geen voornemens om meer kinderen vanuit Gaza naar Nederland te halen.