Welke rechten en plichten gelden er bij ouderlijk gezag?

Ouders die gezag uitoefenen, moeten het kind verzorgen en opvoeden. Daarnaast bent u de wettelijke vertegenwoordiger van het kind.

Ouderlijk gezag bij huwelijk en geregistreerd partnerschap

Bent u voor de geboorte of adoptie van uw kind getrouwd of heeft u een geregistreerd partnerschap? Dan krijgt u automatisch het ouderlijk gezag over uw kind. Ook als 2 vrouwen getrouwd zijn of een geregistreerd partnerschap hebben, krijgen beiden automatisch het ouderlijk gezag. Voorwaarde is wel dat het kind niet voor de geboorte is erkend door iemand anders.

Beide ouders houden het ouderlijk gezag over de kinderen na een scheiding. Behalve als de rechter een andere beslissing neemt.

Onderhoudsplicht ouders voor kinderen

Ouders hebben een onderhoudsplicht voor hun kinderen tot ze 21 jaar zijn. Na een scheiding of beëindiging van een geregistreerd partnerschap vervalt de onderhoudsplicht niet.

Ouderlijk gezag aanvragen na erkenning kind (zonder huwelijk of geregistreerd partnerschap)

Door de erkenning van het kind is de vader of duomoeder nog geen wettelijke vertegenwoordiger van het kind. Daarvoor moet hij of zij eerst het ouderlijk gezag aanvragen.

Wettelijke vertegenwoordiger bij gezag minderjarig kind

Minderjarige kinderen mogen vaak niet zelfstandig officiële handelingen verrichten. Ze mogen bijvoorbeeld geen handtekening zetten of een rechtszaak voeren. Als u gezag heeft over een kind, bent u de wettelijke vertegenwoordiger. U kan dan officiële handelingen verrichten namens het kind. Is het kind jonger dan 14 jaar? Dan bent u ook wettelijk aansprakelijk voor wat het kind doet. Bijvoorbeeld als hij schade aanricht. Is een kind tussen de 14 en 16 jaar? Dan hangt het van de situatie af of u aansprakelijk bent. Vanaf 16 jaar is een kind zelf aansprakelijk.

Ondertoezichtstelling en gezagsbeëindigende maatregel

De rechter kan bepalen of iemand anders voor bepaalde of onbepaalde tijd het gezag over uw kind krijgt. Of dat uw gezag wordt beperkt. Bijvoorbeeld als de ontwikkeling van uw kind ernstig in gevaar is.

Sinds 1 januari 2015 zijn gemeenten verantwoordelijk voor de uitvoering van de maatregel. Gemeenten maken hierover afspraken met gecertificeerde instellingen die de maatregel uitvoeren.